ഈ ചടങ്ങില്‍ പങ്കെടുക്കുന്ന മന്ത്രിസഭയിലെ എന്റെ സഹപ്രവര്‍ത്തകര്‍ സ്മൃതി ഇറാനി ജി, ഡോ. മഹേന്ദ്രഭായി, മുഴുവന്‍ ഉദ്യോഗസ്ഥര്‍, മാതാപിതാക്കള്‍, അധ്യാപകര്‍, ഇന്ത്യയുടെ ഭാവിയായ എന്റെ യുവസുഹൃത്തുക്കളേ,

നിങ്ങളുമായുള്ള ആശയവിനിമയം സന്തോഷം നല്‍കുന്നു. നിങ്ങളുടെ അനുഭവങ്ങളേക്കുറിച്ചും ഞാന്‍ അറിഞ്ഞു; കലയും സംസ്‌കാരവും ധീരതയും മുതല്‍ വിദ്യാഭ്യാസം, നവീകരണം, സാമൂഹിക സേവനം, കായികം എന്നിങ്ങനെ വിവിധ മേഖലകളിലെ നിങ്ങളുടെ അസാധാരണ നേട്ടങ്ങള്‍ക്കാണ് നിങ്ങള്‍ക്ക് അവാര്‍ഡുകള്‍ ലഭിച്ചിരിക്കുന്നത്. കടുത്ത മത്സരത്തിന് ശേഷമാണ് നിങ്ങള്‍ക്ക് ഈ അവാര്‍ഡുകള്‍ ലഭിച്ചത്. രാജ്യത്തിന്റെ എല്ലാ കോണുകളില്‍ നിന്നും കുട്ടികള്‍ മുന്നോട്ട് വന്ന് നിങ്ങളെ തിരഞ്ഞെടുത്തു. അവാര്‍ഡ് നേടിയവരുടെ എണ്ണം അത്രയ്‌ക്കൊന്നും ഉണ്ടാകില്ല, പക്ഷേ നാടിനു വാഗ്ദാനമായ കുട്ടികളുടെ എണ്ണം നമ്മുടെ രാജ്യത്ത് സമാനതകളില്ലാത്തതാണ്. ഒരിക്കല്‍ കൂടി, ഈ അവാര്‍ഡുകള്‍ക്ക് എല്ലാവര്‍ക്കും അഭിനന്ദനങ്ങള്‍. ഇന്ന് പെണ്‍കുട്ടികളുടെ ദേശീയ ദിനം കൂടിയാണ്. രാജ്യത്തെ എല്ലാ പെണ്‍മക്കളെയും ഞാന്‍ അഭിനന്ദിക്കുകയും ആശംസകള്‍ അറിയിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

സുഹൃത്തുക്കളേ,

നിങ്ങളോടൊപ്പം, നിങ്ങളുടെ മാതാപിതാക്കളെയും അധ്യാപകരെയും പ്രത്യേകം അഭിനന്ദിക്കാന്‍ ഞാന്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ഇന്നത്തെ നിങ്ങളുടെ വളര്‍ച്ചയില്‍ അവര്‍ക്ക് വലിയ പങ്കുണ്ട്. അതിനാല്‍, നിങ്ങളുടെ ഓരോ വിജയവും നിങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരുടെ വിജയമാണ്. നിങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ടവരുടെ പ്രയത്‌നങ്ങളും വികാരങ്ങളും ഇതില്‍ ഉള്‍പ്പെടുന്നു.

എന്റെ യുവ സുഹൃത്തുക്കളെ,

ഇന്ന് നിങ്ങള്‍ക്ക് ലഭിച്ച അവാര്‍ഡ് മറ്റൊരു കാരണത്താല്‍ വളരെ സവിശേഷമാണ്. രാജ്യം ഇപ്പോള്‍ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ 75 വര്‍ഷം ആഘോഷിക്കുകയാണ്. ഈ സുപ്രധാന കാലഘട്ടത്തില്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് ഈ അവാര്‍ഡ് ലഭിച്ചു. 'എന്റെ രാജ്യം സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ അമൃത് മഹോത്സവം ആഘോഷിക്കുമ്പോഴാണ് എനിക്ക് ഈ അവാര്‍ഡ് ലഭിച്ചത്' എന്ന് നിങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിലുടനീളം അഭിമാനത്തോടെ നിങ്ങള്‍ അവകാശപ്പെടാന്‍ കഴിയും. ഈ അവാര്‍ഡ് നിങ്ങള്‍ക്ക് ഒരു വലിയ ഉത്തരവാദിത്തം കൂടിയാണ്. ഇപ്പോള്‍ നിങ്ങളില്‍ സുഹൃത്തുക്കളുടെയും കുടുംബത്തിന്റെയും സമൂഹത്തിന്റെയും പ്രതീക്ഷകളും വര്‍ദ്ധിച്ചു. ഈ പ്രതീക്ഷകളില്‍ നിന്ന് നിങ്ങള്‍ സമ്മര്‍ദ്ദം അനുഭവിക്കേണ്ടതില്ല. എന്നാല്‍ നിങ്ങള്‍ അവയില്‍ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉള്‍ക്കൊള്ളണം.

നമ്മുടെ നാട്ടിലെ ചെറുപ്പക്കാരായ സുഹൃത്തുക്കളും കൊച്ചുകുട്ടികളും ആണ്‍മക്കളും പെണ്‍മക്കളും ഓരോ കാലഘട്ടത്തിലും ചരിത്രം എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. ബിര്‍ബല കനക്ലത ബറുവ, ഖുദിറാം ബോസ്, റാണി ഗൈഡിന്‍ലിയു തുടങ്ങിയ വീരര്‍ക്ക് നമ്മുടെ സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തില്‍ അഭിമാനകരമായ ഇടമുണ്ട്. ഈ പോരാളികള്‍ വളരെ ചെറുപ്പത്തില്‍ തന്നെ രാജ്യത്തിന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യം തങ്ങളുടെ ജീവിത ദൗത്യമാക്കുകയും അതിനായി സ്വയം സമര്‍പ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

കഴിഞ്ഞ വര്‍ഷം ദീപാവലി ദിനത്തില്‍ ജമ്മു കശ്മീരിലെ നൗഷേര സെക്ടറില്‍ ഞാന്‍ പോയപ്പോഴുണ്ടായത് നിങ്ങള്‍ ടിവിയില്‍ കണ്ടിട്ടുണ്ടാകും. സ്വാതന്ത്ര്യലബ്ധിക്ക് തൊട്ടുപിന്നാലെ കശ്മീരില്‍ ബാല സൈനികരായി യുദ്ധം ചെയ്ത വീരന്മാരായ ശ്രീ ബല്‍ദേവ് സിംഗിനെയും ശ്രീ ബസന്ത് സിംഗിനെയും ഞാന്‍ അവിടെ കണ്ടുമുട്ടി. ഇപ്പോള്‍ അവര്‍ വളരെ പ്രായമുള്ളവരാണ്, പക്ഷേ അവര്‍ അന്ന് വളരെ ചെറുപ്പമായിരുന്നു. നമ്മുടെ സൈന്യത്തില്‍ ആദ്യമായി അവര്‍ ബാല സൈനികരായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു. ജീവന്‍ കാര്യമാക്കാതെ ചെറുപ്പത്തിലേ സൈന്യത്തെ സഹായിച്ചവരാണ് അവര്‍.

അതുപോലെ, ഗുരു ഗോവിന്ദ് സിംഗ് ജിയുടെ പുത്രന്മാരുടെ ധീരതയും ത്യാഗവും മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ്! അപാരമായ വീര്യത്തോടും ക്ഷമയോടും ധൈര്യത്തോടും സമ്പൂര്‍ണ്ണ സമര്‍പ്പണത്തോടും കൂടി ത്യാഗം ചെയ്ത സാഹിബ്‌സാദാസ് വളരെ ചെറുപ്പമായിരുന്നു. ഇന്ത്യയുടെ സംസ്‌കാരത്തിനും നാഗരികതയ്ക്കും വിശ്വാസത്തിനും വേണ്ടിയുള്ള അവരുടെ ത്യാഗം സമാനതകളില്ലാത്തതാണ്. സാഹിബ്സാദാസിന്റെ ത്യാഗങ്ങളുടെ സ്മരണയ്ക്കായി ഡിസംബര്‍ 26-ന് രാജ്യം 'വീര്‍ ബാല്‍ ദിവസ്' ആചരിക്കാന്‍ ആരംഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. രാജ്യത്തെ ധീരനായ സാഹിബ്സാദാസിനെക്കുറിച്ച് നിങ്ങളും രാജ്യത്തെ എല്ലാ യുവജനങ്ങളും വായിക്കണമെന്ന് ഞാന്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

ഇന്നലെ ഡല്‍ഹിയിലെ ഇന്ത്യാ ഗേറ്റിന് സമീപം നേതാജി സുഭാഷ് ചന്ദ്രബോസിന്റെ ഡിജിറ്റല്‍ പ്രതിമ സ്ഥാപിച്ചതും നിങ്ങള്‍ കണ്ടിരിക്കണം. രാജ്യത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ കര്‍ത്തവ്യ പ്രചോദനം നമുക്ക് ലഭിക്കുന്നത് നേതാജിയില്‍ നിന്നാണ്. നേതാജിയില്‍ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉള്‍ക്കൊണ്ട്, നമ്മളും യുവതലമുറയും, പ്രത്യേകിച്ച്, രാജ്യത്തിനായുള്ള കടമയുടെ പാതയില്‍ മുന്നോട്ട് പോകേണ്ടതുണ്ട്.

സുഹൃത്തുക്കളേ,

നമ്മുടെ 75 വര്‍ഷത്തെ സ്വാതന്ത്ര്യം പ്രധാനമാണ്. കാരണം ഇന്ന് നമുക്ക് നമ്മുടെ ഭൂതകാലത്തെക്കുറിച്ച് അഭിമാനിക്കാനും അതില്‍ നിന്ന് ഊര്‍ജ്ജം നേടാനും കഴിയും. ഇപ്പോഴത്തെ തീരുമാനങ്ങള്‍ നിറവേറ്റാനുള്ള സമയമാണിത്. ഭാവിയിലേക്കുള്ള പുതിയ സ്വപ്നങ്ങള്‍ക്കായുള്ള സമയമാണിത്, പുതിയ ലക്ഷ്യങ്ങള്‍ സ്ഥാപിച്ച് മുന്നോട്ട് പോകുക. രാജ്യം സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ നൂറുവര്‍ഷങ്ങള്‍ പൂര്‍ത്തിയാക്കുന്ന അടുത്ത 25 വര്‍ഷത്തേക്കാണ് ഈ ലക്ഷ്യങ്ങള്‍.

ആലോചിച്ചു നോക്കൂ. ഇന്ന് നിങ്ങളില്‍ ഭൂരിഭാഗവും 10 നും 20 നും ഇടയില്‍ പ്രായമുള്ളവരാണ്. സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ നൂറുവര്‍ഷം ആകുമ്പോള്‍, രാജ്യം വളരെ മഹത്തായതും ദൈവികവും പുരോഗമനപരവും ആയിരിക്കും. നിങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിന്റെ ആ ഘട്ടത്തില്‍ നിങ്ങള്‍ ആയിരിക്കും ആ ഉന്നതി അനുഭവിക്കുക. സന്തോഷവും സമാധാനവും നിറഞ്ഞവരായിരിക്കുക. ഫലത്തില്‍, ഈ ലക്ഷ്യങ്ങള്‍ നമ്മുടെ യുവജനങ്ങള്‍ക്കും നിങ്ങളുടെ തലമുറയ്ക്കും നിങ്ങള്‍ക്കുമുള്ളതാണ്. അടുത്ത 25 വര്‍ഷത്തിനുള്ളില്‍ രാജ്യം അതിന്റെ ഉന്നതിയിലെത്തുകയും രാജ്യത്തിന് വലിയ സാധ്യതകള്‍ ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യുമ്പോള്‍ നമ്മുടെ യുവതലമുറയ്ക്ക് വലിയ പങ്കുണ്ട്.

സുഹൃത്തുക്കളേ,

ഞങ്ങളുടെ പൂര്‍വികര്‍ വിതച്ചതിന്റെ ഫലം ഞങ്ങള്‍ക്കു ലഭിച്ചു; അത് അവരുടെ തപസ്സും ത്യാഗവും കൊണ്ടാണ്. പക്ഷേ, നിങ്ങള്‍ വിതയ്ക്കുന്നതിന്റെ ഫലങ്ങള്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് ആസ്വദിക്കാന്‍ കഴിയുന്ന ഒരു കാലഘട്ടത്തിലാണ് രാജ്യം ഇന്ന് നില്‍ക്കുന്നത്! അത്തരമൊരു ദ്രുതഗതിയിലുള്ള മാറ്റം സംഭവിക്കാന്‍ പോകുന്നു. അതുകൊണ്ട്, ഇന്ന് രാജ്യത്ത് നടക്കുന്ന നയങ്ങളുടെയും ശ്രമങ്ങളുടെയും കേന്ദ്രബിന്ദു നമ്മുടെ യുവതലമുറയും നിങ്ങളും ആണെന്ന് നിങ്ങള്‍ കണ്ടിരിക്കണം.

നിങ്ങള്‍ ഏത് മേഖലയും ഏറ്റെടുക്കുക. ഇന്ന് സ്റ്റാര്‍ട്ടപ്പ് ഇന്ത്യ പോലുള്ള ദൗത്യങ്ങളും സ്റ്റാന്‍ഡപ്പ് ഇന്ത്യ പോലുള്ള പ്രോഗ്രാമുകളും ഉണ്ട്; വന്‍തോതിലുള്ള ഡിജിറ്റല്‍ ഇന്ത്യ പ്രചാരണ പരിപാടികളുണ്ട്. ഇന്ത്യയില്‍ നിര്‍മിക്കൂ പ്രചരണം ഇന്‍ ഇന്ത്യയ്ക്ക് ഊര്‍ജം പകരുന്നു, സ്വാശ്രയ ഇന്ത്യയുടെ ബഹുജന മുന്നേറ്റം രാജ്യത്തിന്റെ മുക്കിലും മൂലയിലും ആധുനിക അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളുടെ ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വിപുലീകരണത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നു, ദേശീയപാതകളും, അതിവേഗ പാതകളും നിര്‍മ്മിക്കുന്നു. ഈ പുരോഗതിയും വേഗതയും ആരുടെ വേഗവുമായാണു പൊരുത്തപ്പെടുന്നത്. ഈ എല്ലാ മാറ്റങ്ങളുമായി തങ്ങളെത്തന്നെ ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണുകയും അവയ്ക്കെല്ലാം വളരെ ആവേശത്തോടെ തുടരുകയും ചെയ്യുന്നവരാണു നിങ്ങള്‍. നിങ്ങളുടെ തലമുറ ഈ പുതിയ യുഗത്തെ ഇന്ത്യയില്‍ മാത്രമല്ല, ഇന്ത്യയ്ക്ക് പുറത്തും നയിക്കുന്നു.

ഇന്ന് ലോകത്തിലെ എല്ലാ പ്രമുഖ കമ്പനികളുടെയും സിഇഒമാരെ കാണുമ്പോള്‍ നമുക്ക് അഭിമാനം തോന്നുന്നു. എല്ലാവരും അവരെക്കുറിച്ച് ചര്‍ച്ച ചെയ്യുന്നു. ആരാണ് ഈ സിഇഒമാര്‍? അവര്‍ നമ്മുടെ സ്വന്തം നാടിന്റെ മക്കളാണ്. ഇന്ന് ലോകത്ത് പ്രബലരായിരിക്കുന്ന ഈ രാജ്യത്തെ യുവതലമുറയാണിത്. ഇന്ന്, ഇന്ത്യയിലെ യുവാക്കള്‍ സ്റ്റാര്‍ട്ടപ്പുകളുടെ ലോകത്ത് തങ്ങളുടെ മുദ്ര പതിപ്പിക്കുന്നത് കാണുമ്പോള്‍ നമുക്ക് അഭിമാനം തോന്നുന്നു. ഇന്ന്, ഇന്ത്യയിലെ യുവാക്കള്‍ പുതിയ കണ്ടുപിടുത്തങ്ങള്‍ നടത്തി രാജ്യത്തെ മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകുന്നത് കാണുമ്പോള്‍ നമുക്ക് അഭിമാനം തോന്നുന്നു. കുറച്ച് സമയത്തിന് ശേഷം, ഇന്ത്യ, സ്വന്തം ശക്തിയില്‍, ആദ്യമായി ഇന്ത്യക്കാരെ ബഹിരാകാശത്തേക്ക് അയക്കാന്‍ ഒരുങ്ങുകയാണ്. ഗഗന്‍യാന്‍ ദൗത്യത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തം നമ്മുടെ യുവാക്കള്‍ക്കും ഉണ്ട്. ഈ ദൗത്യത്തിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട യുവാക്കള്‍ കഠിനാധ്വാനത്തിലാണ്.

സുഹൃത്തുക്കളേ,

ഇന്ന് നിങ്ങള്‍ക്ക് ലഭിച്ച അവാര്‍ഡുകള്‍ നമ്മുടെ യുവതലമുറയുടെ ധീരതയെയും വീര്യത്തെയും പ്രകീര്‍ത്തിക്കുന്നു. ഈ ധൈര്യവും വീര്യവുമാണ് ഇന്നത്തെ പുതിയ ഇന്ത്യയുടെ സ്വത്വം. കൊറോണയ്ക്കെതിരെ രാജ്യം നടത്തുന്ന പോരാട്ടം നമ്മള്‍ കണ്ടതാണ്. നമ്മുടെ ശാസ്ത്രജ്ഞരും വാക്സിന്‍ നിര്‍മ്മാതാക്കളും ലോകത്ത് മുന്‍കൈയെടുത്ത് രാജ്യത്തിന് വാക്‌സിനുകള്‍ നല്‍കി. നമ്മുടെ ആരോഗ്യ പ്രവര്‍ത്തകര്‍ ഏറ്റവും ദുഷ്‌കരമായ സമയങ്ങളിലും നിര്‍ത്താതെ രാജ്യത്തെ സേവിച്ചു. ഗ്രാമങ്ങളിലെ ഏറ്റവും ദുഷ്‌കരമായ സ്ഥലങ്ങള്‍ സന്ദര്‍ശിക്കുന്ന ആളുകള്‍ക്ക് നമ്മുടെ നഴ്സുമാര്‍ വാക്സിന്‍ നല്‍കുന്നു. രാജ്യത്തിന്റെ ധീരതയുടെ മഹത്തായ മാതൃകയാണ് ഇത് പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നത്.

അതുപോലെ, അതിര്‍ത്തികളില്‍ പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്ന നമ്മുടെ സൈനികരുടെ വീര്യം നോക്കൂ. രാജ്യം സംരക്ഷിക്കാനുള്ള അവരുടെ ധൈര്യം നമ്മുടെ സ്വത്വമായി മാറിയിരിക്കുന്നു. ഇന്ന് നമ്മുടെ കളിക്കാരും ഇന്ത്യക്ക് അസാധ്യമെന്നു കരുതുന്ന അംഗീകാരങ്ങള്‍ നേടുന്നു. അതുപോലെ, മുമ്പ് അനുവാദം ലഭിക്കാതിരുന്ന മേഖലകളില്‍ നമ്മുടെ പെണ്‍മക്കള്‍ അത്ഭുതങ്ങള്‍ സൃഷ്ടിക്കുന്നു. നവീകരണത്തില്‍ നിന്ന് പിന്മാറാത്ത പുതിയ ഇന്ത്യയാണിത്. ധീരതയും നിശ്ചയദാര്‍ഢ്യവുമാണ് ഇന്ന് ഇന്ത്യയുടെ സ്വത്വം.

സുഹൃത്തുക്കളേ,

ഇന്ന്, ഇന്ത്യ അതിന്റെ വര്‍ത്തമാനകാല തലമുറയുടെയും വരും തലമുറയുടെയും ഭാവിയെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള തുടര്‍ച്ചയായ നടപടികള്‍ കൈക്കൊള്ളുകയാണ്. പുതിയ ദേശീയ വിദ്യാഭ്യാസ നയത്തില്‍ പ്രാദേശിക ഭാഷകളില്‍ പഠിക്കുന്നതിന് ഊന്നല്‍ നല്‍കുന്നു. ഇത് നിങ്ങള്‍ക്ക് വായിക്കാനും പഠിക്കാനും എളുപ്പമാക്കും. നിങ്ങള്‍ക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള വിഷയങ്ങള്‍ പഠിക്കാന്‍ വിദ്യാഭ്യാസ നയത്തില്‍ പ്രത്യേക വ്യവസ്ഥകള്‍ ഏര്‍പ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് സ്‌കൂളുകളില്‍ നിര്‍മ്മിക്കുന്ന അടല്‍ ടിങ്കറിംഗ് ലാബുകള്‍, പഠനത്തിന്റെ ആദ്യനാളുകളില്‍ തന്നെ കുട്ടികളില്‍ നവീകരണത്തിന്റെ സാധ്യതകള്‍ സന്നിവേശിപ്പിക്കുകയാണ്.

സുഹൃത്തുക്കളേ,

ഇരുപത്തിയൊന്നാം നൂറ്റാണ്ടില്‍ ഇന്ത്യയെ പുതിയ ഉയരങ്ങളിലെത്തിക്കുന്നതില്‍ ഇന്ത്യയുടെ മക്കള്‍, യുവതലമുറ എപ്പോഴും തങ്ങളുടെ കഴിവ് തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ചന്ദ്രയാന്‍ വേളയില്‍ രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള കുട്ടികളെ ഞാന്‍ വിളിച്ചത് ഞാന്‍ ഓര്‍ക്കുന്നു. അവരുടെ ഉത്സാഹവും ആവേശവും എനിക്ക് ഒരിക്കലും മറക്കാന്‍ കഴിയില്ല. പ്രതിരോധ കുത്തിവയ്പു പരിപാടിയിലും ഇന്ത്യയിലെ കുട്ടികള്‍ തങ്ങളുടെ ആധുനികവും ശാസ്ത്രീയവുമായ ചിന്തകള്‍ പ്രദര്‍ശിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ജനുവരി 3 മുതല്‍, 20 ദിവസത്തിനുള്ളില്‍ 40 ദശലക്ഷത്തിലധികം കുട്ടികള്‍ക്ക് കൊറോണ വാക്‌സിന്‍ ലഭിച്ചു. നമ്മുടെ രാജ്യത്തിനു കുട്ടികളോടുള്ള ഉത്തരവാദിത്തങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള അവബോധം ഇത് കാണിക്കുന്നു.

സുഹൃത്തുക്കളേ,

ശുചിത്വ ഭാരത അഭിയാന്റെ വിജയത്തിന് ഞാന്‍ ഇന്ത്യയിലെ കുട്ടികള്‍ക്ക് വളരെയധികം അംഗീകാരം നല്‍കുന്നു. ബാല സൈനികര്‍ എന്ന നിലയില്‍, ശുചിത്വ പ്രചാരണത്തിനായി നിങ്ങളുടെ കുടുംബത്തെയും അയല്‍പക്കത്തെ വീടുകളെയും നിങ്ങള്‍ പ്രചോദിപ്പിച്ചു. കുടുംബാംഗങ്ങള്‍ വീടുകളിലെ ശുചിത്വവും വീടുകള്‍ക്കകത്തും പുറത്തും മാലിന്യം ഇല്ലാതിരിക്കാനുള്ള ദൗത്യം കുട്ടികള്‍ തന്നെയും ഏറ്റെടുത്തിരുന്നു. ഇന്ന് ഞാന്‍ ഒരു കാര്യത്തിന് കൂടി രാജ്യത്തെ കുട്ടികളില്‍ നിന്ന് സഹകരണം തേടുന്നു. കുട്ടികള്‍ എന്നെ പിന്തുണച്ചാല്‍, എല്ലാ കുടുംബങ്ങളിലും മാറ്റം വരും. എന്റെ കൊച്ചു സുഹൃത്തുക്കളും ഈ കുട്ടികളുടെ സൈന്യവും ഈ ജോലിയില്‍ എന്നെ വളരെയധികം സഹായിക്കുമെന്ന് എനിക്ക് ഉറപ്പുണ്ട്.

ശുചീകരണ യജ്ഞത്തിന് നിങ്ങള്‍ മുന്നിട്ടിറങ്ങിയതുപോലെ 'വോക്കല്‍ ഫോര്‍ ലോക്കല്‍' എന്ന കാമ്പയിനും മുന്നോട്ട് വരണം. വീട്ടിലെ എല്ലാ സഹോദരീസഹോദരന്മാരും നിങ്ങള്‍ രാവിലെ മുതല്‍ രാത്രി വൈകുവോളം ഉപയോഗിക്കുന്ന ഉല്‍പ്പന്നങ്ങളുടെ ഒരു ലിസ്റ്റ് ഉണ്ടാക്കി ഒരു പേപ്പറില്‍ എഴുതണം, അവ ഇന്ത്യയില്‍ നിര്‍മ്മിച്ചതല്ല, വിദേശ നിര്‍മ്മിതമാണ്. ഇന്ത്യയില്‍ നിര്‍മ്മിച്ച ഉല്‍പ്പന്നങ്ങള്‍ വാങ്ങാന്‍ നിങ്ങളുടെ കുടുംബത്തോട് നിങ്ങള്‍ നിര്‍ബന്ധിക്കുന്നു. അതിന് ഇന്ത്യയുടെ മണ്ണിന്റെ സുഗന്ധവും ഇന്ത്യയിലെ യുവത്വത്തിന്റെ വിയര്‍പ്പും ഉണ്ടാകണം. നിങ്ങള്‍ ഇന്ത്യയില്‍ നിര്‍മ്മിച്ച ഉല്‍പ്പന്നങ്ങള്‍ വാങ്ങുമ്പോള്‍ എന്ത് സംഭവിക്കും? ഉടന്‍ തന്നെ നമ്മുടെ ഉല്‍പ്പാദനം വര്‍ധിക്കും. എല്ലാത്തിലും ഉത്പാദനം കൂടും. ഉല്‍പ്പാദനം കൂടുമ്പോള്‍ പുതിയ തൊഴിലവസരങ്ങളും സൃഷ്ടിക്കപ്പെടും. തൊഴില്‍ വര്‍ദ്ധിക്കുമ്പോള്‍ നിങ്ങളുടെ ജീവിതവും സ്വയം പര്യാപ്തമാകും. അതിനാല്‍, ആത്മനിര്‍ഭര്‍ ഭാരത് എന്ന പ്രചാരണത്തില്‍ ഞങ്ങളുടെ യുവതലമുറ നിങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

സുഹൃത്തുക്കളേ,

ഇന്ന് മുതല്‍ രണ്ട് ദിവസം രാജ്യം റിപ്പബ്ലിക് ദിനം ആഘോഷിക്കും. റിപ്പബ്ലിക് ദിനത്തില്‍ നമ്മുടെ രാജ്യത്തിന് വേണ്ടി ചില പുതിയ തീരുമാനങ്ങള്‍ എടുക്കേണ്ടതുണ്ട്. നമ്മുടെ തീരുമാനങ്ങള്‍ സമൂഹത്തിനും രാജ്യത്തിനും ലോകത്തിന്റെ മുഴുവന്‍ ഭാവിക്കും വേണ്ടിയുള്ളതാകാം. പരിസ്ഥിതിയുടെ മാതൃക നമ്മുടെ മുന്നിലുണ്ട്. ഇന്ത്യ ഇന്ന് പരിസ്ഥിതിക്ക് വേണ്ടി വളരെയധികം ചെയ്യുന്നു, ലോകം മുഴുവന്‍ അത് പ്രയോജനപ്പെടുത്തും.

ഇന്ത്യയുടെ സ്വത്വവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതും ഇന്ത്യയെ ആധുനികവും വികസിതവുമാക്കാന്‍ സഹായിക്കുന്നതുമായ പ്രമേയങ്ങളെക്കുറിച്ച് നിങ്ങള്‍ ചിന്തിക്കണമെന്ന് ഞാന്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. നിങ്ങളുടെ സ്വപ്നങ്ങള്‍ രാജ്യത്തിന്റെ ദൃഢനിശ്ചയങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുമെന്നും വരും കാലങ്ങളില്‍ നിങ്ങള്‍ രാജ്യത്തിനായി എണ്ണമറ്റ റെക്കോര്‍ഡുകള്‍ സൃഷ്ടിക്കുമെന്നും എനിക്ക് ഉറപ്പുണ്ട്.

ഈ വിശ്വാസത്തോടെ ഒരിക്കല്‍ കൂടി നിങ്ങള്‍ക്കെല്ലാവര്‍ക്കും അഭിനന്ദനങ്ങള്‍ !

എന്റെ എല്ലാ യുവ സുഹൃത്തുക്കള്‍ക്കും വളരെയധികം സ്‌നേഹവും അഭിനന്ദനങ്ങളും നന്ദിയും അറിയിക്കുന്നു.

 

Explore More
ശ്രീരാമജന്മഭൂമി ക്ഷേത്രത്തിലെ പതാക ഉയർത്തൽ ഉത്സവത്തിനിടെ പ്രധാനമന്ത്രി നടത്തിയ പ്രസം​ഗം

ജനപ്രിയ പ്രസംഗങ്ങൾ

ശ്രീരാമജന്മഭൂമി ക്ഷേത്രത്തിലെ പതാക ഉയർത്തൽ ഉത്സവത്തിനിടെ പ്രധാനമന്ത്രി നടത്തിയ പ്രസം​ഗം
IIT Delhi tops India in QS Rankings 2027; 52 Indian institutions feature

Media Coverage

IIT Delhi tops India in QS Rankings 2027; 52 Indian institutions feature
NM on the go

Nm on the go

Always be the first to hear from the PM. Get the App Now!
...
Text of Prime Minister addresses the Indian Community in Paris
June 18, 2026

नमस्ते!

बों जू!

ऐसा लग रहा है, आप सब छुट्टी के मूड में हैं।

साथियों,

ये पेरिस शहर, Lights का शहर है, रंगों का शहर है, यहां Art है, Ideas हैं, और innovation की प्रेरणा भी है। इस शहर को भारत के अलग-अलग राज्यों से आए आप सभी लोग और भी खूबसूरत बना देते हैं। नए नए रंगों से भर देते हैं।

कोई तमिल है, कोई पंजाबी है, कोई गुजराती है, तो कोई मराठी है, और कोई बंगाली है। भारत के हर कोने का प्रतिनिधित्व यहां दिखाई देता है।

साथियों,

मैं जब 14 जून को नीस पहुंचा था तो सबसे पहले भारत इनोवेट्स कार्यक्रम में शामिल हुआ था। आज जब मैं फ्रांस से वापसी की तैयारी में हूं तो लग रहा है जैसे भारत कनेक्ट्स कार्यक्रम में आ गया हूं।

फ्रांस में रहने वाले आप लोगों ने 21वीं सदी के भारत-फ्रांस रिश्तों को जिस तरह कनेक्ट किया है, वो हमारी Strategic Partnership की बहुत बड़ी ताकत बन रही है। मैं आप सभी के लिए भारत से 140 करोड़ देशवासियों की शुभकामनाएं लेकर आया हूं। इस आत्मीय स्वागत के लिए, मैं आप सभी का हृदय से आभार व्यक्त करता हूं।

साथियों,

आज मैं ऐसे समय में फ्रांस आया हूं जब कुछ ही दिन पहले हमारी सरकार के 12 वर्ष पूरे हुए हैं। चुने हुए प्रधानमंत्री के रूप निरंतर 12 साल तक देश की सेवा करना मेरे जीवन का बहुत बड़ा सौभाग्य रहा है। यह भारत के लोकतंत्र की शक्ति है जिसने एक चायवाले को यहां तक पहुंचा दिया।

साथियों,

बीते 12 वर्ष, 140 करोड़ भारतीयों के अद्भुत सामर्थ्य के रहे हैं। 12 साल के इस कालखंड में भारत का GDP दोगुना हुआ है। Airports की संख्या दोगुनी हुई है। Universities की संख्या भी दोगुनी हो गई है। Highway Construction की स्पीड तीन गुना बढ़ गई। और Metro Network, चार गुणा बड़ा हो गया है।

मैं आपको कुछ और फैक्ट्स दूंगा, उससे आप अंदाजा लगा पाएंगे कि भारत किस स्पीड और कितने बड़े स्केल पर काम कर रहा है। पिछले 12 वर्षों में भारत का Defence Export 35 गुणा यानि Thirty Five Times बढ़ गया है।

औऱ एक फैक्ट सुनिए भारत में मोबाइल मैन्यूफैक्टरिंग यूनिट्स में, 100 गुणा की बढ़ोतरी हुई है। 100 times. भारत अब दुनिया का दूसरा सबसे बड़ा mobile phone manufacturer है। इसी गति, इसी प्रगति का नतीजा है कि आज भारत दुनिया की Fastest Growing Major Economy है।

साथियों,

आज भारत की कहानी सिर्फ Economic Progress की कहानी नहीं है। सिर्फ यहाँ अटक नहीं जाती है। ये Social Transformation की भी कहानी है।

पिछले 12 साल में देश में 25 करोड़ लोग गरीबी से बाहर निकले हैं। यानि एक ऐसी प्रगति जिसका लाभ समाज के अंतिम व्यक्ति तक पहुंच रहा है। फ्रांस में जितने घर हैं, उससे भी अधिक पक्के घर बीते 12 वर्ष में हमने जरूरतमंदों के लिए बनाए हैं।

अब हर परिवार के पास, गरीब से गरीब क्यों न हो, Bank Account है। Financial Inclusion एक सरकारी कार्यक्रम नहीं, बल्कि सामाजिक परिवर्तन का अभियान बना है।

साथियों,

इन 12 वर्षों की उपलब्धियों में, एक उपलब्धि ऐसी भी है जिसे किसी आंकड़े से, या अंकों से, नहीं मापा जा सकता। वह है 140 करोड़ भारतीयों का आत्मविश्वास।

आज का भारत और आज के भारत का युवा बहुत बड़े सपने देख रहा है। भारत का किसान नई संभावनाओं के साथ आगे बढ़ रहा है। भारत की महिलाएं नए नेतृत्व का परिचय दे रही हैं। इसलिए ये सिर्फ Achievements के 12 साल नहीं हैं, ये भारत की एस्पिरेशन्स को नई बुलंदी देने का कालखंड रहा है।

साथियों,

एक समय था जब दूर-दराज के गांवों तक आधुनिक सुविधाएं पहुंचाना वाकई बहुत मुश्किल भरा था। आज उन्हीं गांवों में बिजली भी है, इंटरनेट भी है, और डिजिटल सेवाओं की पूरी दुनिया भी है। आज एक क्लिक पर, कभी भी, कहीं भी बैंकिंग सेवाएं उपलब्ध हैं।

आज मोबाइल फोन, भारत के नागरिकों को अनेक सुविधाओं से कनेक्ट कर रहा है। हमारे किसान, हमारे मछुआरे, हमारे dairy farmers, हमारी महिलाएं, हमारे स्टूडेंट्स, सभी टेक्नोलॉजी के माध्यम से सशक्त हो रहे हैं, और अपने लिए नए अवसर बना रहे हैं।

साथियों,

आपने 125 करोड़ से अधिक Aadhaar IDs के बारे में सुना है। लेकिन आज भारत सिर्फ पहचान को डिजिटल नहीं बना रहा। आज करीब 90 करोड़ भारतीयों की Unique Digital Health IDs बनाई जा चुकी हैं। जिससे मेडिकल रिकॉर्ड सुरक्षित और accessible बन गए हैं। इससे हेल्थकेयर डिलीवरी और अधिक आसान और efficient हो रही है।

साथियों,

इन उपलब्धियों की सबसे बड़ी विशेषता यह है कि इनमें से अधिकांश चीजें कुछ वर्ष पहले तक कल्पना जैसी लगती थीं। कौन सोच सकता था कि गांव-गांव तक हाई-स्पीड इंटरनेट पहुंचेगा ? कौन सोच सकता था कि दूर-सुदूर के गांवों में भी QR code जीवन का हिस्सा बन जायेगा ? गांव में कोई बहन, ड्रोन से खेती करने में मदद करेगी, ये भी असंभव लगता था।

लेकिन आज यह सब, भारत के करोड़ों लोगों के जीवन का सामान्य हिस्सा बनता जा रहा है। और आपको गर्व होगा साथियों, यही नए भारत की पहचान है।

जो कभी सपना था, वह आज सच्चाई है। जो कभी नामुमकिन लगता था, वो आज मुमकिन हुआ है, औऱ ये करने के पीछे सबसे बड़ी ताकत क्या है? किसकी वजह से ये सब संभव हुआ है? यह मोदी के कारण नहीं, वो ताकत है- भारत का लोकतंत्र, भारत की डेमोक्रेसी। इस डेमोक्रेसी में सबका साथ है, सबका विकास है।

साथियों,

आज से 50 या 100 साल बाद जब भारत के इस कालखंड की समीक्षा होगी, तो ये बात उभरकर सामने आएगी कि इस कालखंड को भारत की Aspirations ने ड्राइव किया। यह भारत के एस्पिरेशन्स का नया युग है।

जहां बिजली पहुंची है, वहां लोग सिर्फ बिजली नहीं चाहते, वे Smart Living चाहते हैं। जहां ट्रेन पहुंची है, वहां लोग High-Speed Connectivity चाहते हैं। जहां हाईवे बने हैं, वहां लोग World-Class Expressways चाहते हैं। जहां इंटरनेट पहुंचा है, वहां लोग AI और Digital Innovation में नेतृत्व चाहते हैं।

यानि आज भारत के लोग अपने जीवन को भी Next Level पर ले जाना चाहते हैं, और भारत को भी Next Level पर ले जाना उनका मकसद है, उनका संकल्प है, उनके सपने है।

और साथियों,

यही Aspirations आज भारत की विकास यात्रा की सबसे बड़ी शक्ति हैं। मैं आपको भारत की Space Journey का उदाहरण दूंगा।

भारत ने चंद्रयान को चंद्रमा के South Pole पर उतारा। दुनिया ने इसे एक बहुत बड़ी उपलब्धि माना। लेकिन भारत इसे अपनी मंजिल मानकर रुका नहीं। आज देश गगनयान की तैयारी कर रहा है। भारत अंतरिक्ष में अपना Space Station बनाने की दिशा में आगे बढ़ रहा है।

हमारे Space Startups Global Space Economy में अपनी जगह बनाने के लिए पुरजोश काम कर रहे हैं, आगे बढ़ रहे हैं।

साथियों,

Green Energy के क्षेत्र में भी भारत की यही एस्पिरेशंस दिखाई देती है। Solar Power में भारत की उपलब्धियों की दुनिया भर में लगातार चर्चा हो रही हैं। लेकिन भारत अगली छलांग की तैयारी कर रहा है।

Green Hydrogen में बड़े निवेश हो रहे हैं। Advanced Nuclear Energy पर तेजी से काम हो रहा है। आपने भारत के Fast Breeder nuclear Reactor से जुड़ी प्रोग्रेस के बारे में भी सुना ज़रूर होगा। ये भारत के न्यूक्लियर एनर्जी लैंडस्केप में क्रांतिकारी परिवर्तन करने का बहुत बड़ा अचीवमेंट हमारे सीसेन्टिस्टों ने किया है।

साथियों,

आज का भारत भविष्य का पूरा Ecosystem बना रहा है। भारत एक साथ हर उस क्षेत्र में निवेश कर रहा है, जो आने वाले दशकों की दिशा तय करेगा।

अभी आपने कुछ दिन पहले ही देखा है नीस में भारत इनोवेट्स का एक आयोजन किया। ये इवेंट भारत के डीप टेक सामर्थ्य को दुनिया तक पहुंचाने का एक और माध्यम था। इसमें भारत के 120 Deep-Tech Startups उपस्थित थे। Bharat Innovates में करीब एक हजार चार सौ B2B Meetings हुईं है। कई Startups के लिए Investment Commitments आगे बढ़ीं, Commercial Orders के लिए रास्ते खुले। French और European Universities तथा Incubators के साथ Engagements बढ़ रही हैं।

Student Exchanges, Joint Research, और Innovation Support के नए रास्ते बने। इसलिए Bharat Innovates सिर्फ एक Summit नहीं रहा। यह Innovation Diplomacy का एक नया मॉडल बना है।

और आज ही पेरिस में VivaTech इवेंट के जरिए, इस यात्रा को हमने और आगे बढ़ाया। नीस में हमने Ideas को Capital से जोड़ा और पेरिस में Indian Innovation को Global Scale से जोड़ा। आज दुनिया देख रही है भारत केवल भविष्य के लिए तैयार नहीं हो रहा है। भारत भविष्य को आकार दे रहा है।

साथियों,

एक समय था, जब देशों के बीच रिश्ते केवल व्यापार से तय होते थे। आज व्यापार के साथ-साथ Trust यानि भरोसा भी उतना ही महत्वपूर्ण हो गया है।

हर देश Reliable Supply Chains चाहता है। हर देश Stable Partnerships चाहता है। हर देश ऐसे साथियों की तलाश में है, जिन पर लंबे समय तक भरोसा किया जा सके। और ऐसे समय में, भारत विश्व में एक Trusted Partner के रूप में उभर रहा है।

एवियां में G7 बैठक के दौरान मैंने trust based partnerships बनाने पर ज़ोर दिया। ग्लोबल साउथ के देशों के साथ equal पार्टनर्स के रूप में आगे बढ़ने का आह्वान किया। भारत का G7 समिट में संदेश था Global Governance तभी प्रभावी होगी जब वह Inclusive होगी। Global Growth तभी Sustainable होगी जब वह शेयर्ड होगी। और Global Technology तभी मानवता के लिए उपयोगी होगी जब वह Trusted होगी।

साथियों,

भारत और दुनिया के बीच व्यापारिक रिश्तों में नई ऊर्जा नज़र आ रही है। फ्रांस के साथ भारत का ट्रेड लगतार बढ़ रहा है। पिछले कुछ वर्षों में भारत ने दुनिया के अनेक देशों के साथ Free Trade Agreements किए हैं। यूरोपियन यूनियन हो, यूनाइटेड किंगडम हो दुनिया के हर देश, हर रीजन के साथ भारत समझौते कर रहा है।

अगले महीने से भारत और UK के बीच ट्रेड एग्रीमेंट भी लागू हो जाएगा। यह एग्रीमेंट भारत के farmers, workers और innovators को अनेक नए अवसर प्रदान करेगा।

साथियों,

आज दुनिया Uncertainty और Disruption के दौर से गुजर रही है। ऐसे समय में भारत और फ्रांस की साझेदारी विश्वास, स्थिरता और सहयोग का एक मजबूत स्तंभ बन रहा है।

इस वर्ष हमने भारत और फ्रांस के संबंधों को Special Global Strategic Partnership का दर्जा दिया था। नीस में मेरे मित्र President Macron और मैंने हमारे संबंधों को force for global good बनाने पर चर्चा की। Defence से लेकर space और नुक्लियर तक AI और क्रिटीकल मिनरल्स से लेकर high speed railway तक, हर क्षेत्र में हम मिलकर आगे बढ़ेंगे।

साथियों,

Solar energy हो, या AI के क्षेत्र में सहयोग हो, भारत और फ्रांस मिलकर ऐसे समाधान विकसित कर रहे हैं जो पूरी मानवता के हित में हैं। पिछले वर्ष पेरिस में और इस वर्ष दिल्ली में हमने AI Summit को Co-chair किया।

अब हम साथ मिलकर अगले वर्ष “तृष्णा” satellite को लॉन्च करने जा रहें हैं। यह “तृष्णा” satellite जो विश्व में फूड और वाटर सिक्युरिटी सुनिश्चित करने में योगदान देगा।

और साथियों,

यह सभी गवर्नमेंट टू गवर्नमेंट पहलो में आप सभी का योगदान बहुत महत्वपूर्ण है। ये आप हैं जो भारत और यूरोप के बीच सबसे मजबूत सेतु हैं। आप दोनों समाजों को समझते हैं। दोनों बाजारों को समझते हैं। आने वाले समय में Talent, Trade, Technology, Tourism और Investment के नए अवसरों को आगे बढ़ाने में आपकी भूमिका लगातार बढ़ने वाली हैं।

साथियों,

भारत और फ्रांस के रिश्तों को साझा इतिहास, साझा मूल्यों और साझा विश्वास ने आगे बढ़ाया है। विश्व युद्धों के दौरान फ्रांस की धरती पर बलिदान देने वाले भारतीय सैनिकों की स्मृतियां आज भी हमें जोड़ती हैं।

मुझे पहले नव शापेल में श्रद्धांजलि देने का अवसर मिला, पिछले वर्ष प्रेसिडेंट मैक्रों के साथ मार्सेय के वॉर मेमोरियल जाने का अवसर भी मिला। ये हमारी साझा विरासत है।

फ्रांस, भारतीयों के योगदान को संजोता भी है और सराहता भी है। भारतीय मूल की नूर इनायत खान हों, जिन्होंने फ्रांस की Resistance के लिए अपना जीवन बलिदान किया, या महाराजा रणजीत सिंह के साथ काम करने वाले जनरल जां फ्रांस्वा अलार हों ये सभी भारत और फ्रांस की साझा विरासत के प्रतीक हैं।

भारत के राज्य पुडुचेरी में भी फ्रेंच विरासत की झलक दिखाई देती है। वहां का Architecture, वहां की कला-संस्कृति और खान-पान सभी में हमारे संबंधों की महेक है।

साथियों,

इस समय फ्रांस समेत पूरी दुनिया में International Yoga Day की तैयारी भी चल रही है। इस अवसर पर मैं, फ्रांस में योग को आगे बढ़ाने वाले श्रीमान महेश घाट्राड्याल जी को भी आदरपूर्वक श्रद्धांजलि देता हूं। मैं पद्म पुरस्कार से सम्मानित, शार्लोत शोपां जी को भी प्रणाम करता हूं। जिन्होंने सौ वर्ष की आयु में भी, योग के माध्यम से फ़्रांस को भारत की विरासत से जोड़ा है। उनका जीवन यह सिद्ध करता है: Yoga does not add years to life, it adds life to years.

साथियों,

मैं फ्रेद नेग्री जी को भी आदरपूर्वक श्रद्धापूर्वक याद करता हूं। भारतीय विरासत को संरक्षित करने में उनका योगदान अतुल्य रहा है।

साथियों,

भारत और फ्रांस को कनेक्ट करने वाली एक और चीज है, और वो है फुटबॉल। इस वक्त यहां फुटबॉल फीवर पूरे जोर पर है। फ्रांस में इसकी दीवानगी, चप्पे-चप्पे पर दिखती है। लेकिन भारत में भी फुटबॉल का क्रेज़ सिर चढ़कर बोलता है।

खासतौर पर फ्रांस की टीम के फैन्स भारत में बहुत अधिक हैं। फ़्रांस ने इस वर्ल्ड कप की शुरुआत एक जोरदार जीत से शुरू की है। मैं फ्रांस की टीम को बहुत-बहुत शुभकामनाएं देता हूं।

साथियों,

जाने से पहले, आप सभी के लिए कुछ और अच्छी खबरें भी लेकर के आया हूँ। वो आपके लिए हैं। पिछले वर्ष, मार्सेय में कॉन्सुलेट खोला गया, इससे काफी अधिक सुविधा मिल रही है। कुछ हफ्ते पहले, Indian Nationals के लिए French Airports पर Visa-free Transit की व्यवस्था शुरू हो गई है।

Students और Professionals की Mobility बढ़ाना हो, या Educational Qualifications की Mutual Recognition की बात हो, या फिर French Universities के भारत में Campus खोलना हो, इन सभी पर हम मिलकर आगे बढ़ रहें हैं।

अब फ्रांस में UPI के उपयोग का दायरा भी और बढ़ने जा रहा है। यानि भारत-फ्रांस कनेक्ट भी Instant और आपसी Payment भी Instant!

साथियों,

इन सभी पहलों से, हम भारत और फ़्रांस को और करीब ला रहें हैं। और मैं फिर कहूंगा इस साझेदारी की नींव, इस रिश्ते की असली ताकत आप सभी हैं। आप सब मेरे देशवासी हैं।

आज जब भारत तेज़ी से विकसित भारत के लक्ष्य की ओर बढ़ रहा है, तो मैं आप सभी से भारत के साथ और गहराई से जुडने का आग्रह करूंगा। इससे भारत की विकास यात्रा को नई शक्ति मिलेगी, और आपको अपनी पुरखों की धरती की सेवा करने का अवसर भी मिलेगा।

इन्हीं शब्दों के साथ आप सभी के प्रेम आपके उत्साह और इस आत्मीय स्वागत के लिए मैं एक बार फिर आप सभी का आभार व्यक्त करता हूं।

भारत माता की जय!

बहुत बहुत धन्यवाद।