പങ്കിടുക
 
Comments
PM Narendra Modi launches three gold schemes
PM Narendra Modi launches first ever Indian gold coin
India has no reason to be described as a poor country; it has 20,000 tonnes of gold: PM Modi
Gold has been a source of women's empowerment in Indian society, says Prime Minister Modi
PM Narendra Modi highlights benefits of three gold schemes

उपस्थित सभी महानुभव।

हम बचपन से सुनते आए थे ‘सोने पे सुहागा’। लेकिन अब तक समझ नहीं था कि ‘सोने पर सुहागा’ होता क्‍या है। आज हमारे वित्‍त मंत्री जी ने हमें समझा दिया ‘सोने पर सुहागा’ क्‍या होता है। देश के लिए योजना सच्‍चे अर्थ में ‘सोने पे सुहागा’ इस भाव को चरित्रार्थ करती है। और हम ऐसे गरीब देश हैं जिसके पास 20 हजार टन सोना यूं ही पड़ा है। और शायद हमारी गरीबी का कारण भी यही है कि 20 हजार टन सोना पड़ा हुआ है। और इसलिए भारत को गरीब रहने का कोई कारण नहीं है, कोई कारण नहीं है। कोई logic नहीं समझा पा रहा कि हमें गरीब क्‍यों रहना चाहिए। अगर हम थोड़ी कोशिश करें, सही दिशा में कोशिश करें, तो हम.. हम पर जो Tag लगा है, उस Tag से मुक्ति पा सकते हैं। और उस रास्‍ते का एक महत्‍वपूर्ण, अहम कदम आज है कि ये Gold संबंधी भिन्‍न-भिन्न योजनाएं।

अब मैं बचपन से सुनता आया था लोगों से कि भई आधी रात को काम आता है। सोना रखो, आधी रात को काम आता है। कभी जरूरत पड़ जाए तो काम आ जाएगा; लेकिन मैंने सैकड़ों लोगों को पूछा कि भई कभी आपकी जिंदगी में ऐसी नौबत आई है क्‍या? मुझे अभी तक कोई मिला नहीं, जिसको आधी रात उसका उपयोग हुआ हो लेकिन मनोवैज्ञानिक रूप से उसके दिमाग में फिट है कि भई यह रखो कभी आधी रात काम आ जाएगा। और यह जो हमारे बने बनाए कुछ विचार ने घर कर लिया है, उसमें से समाज को बाहर लाना यह आसान काम नहीं है। आप समझा करके कितने ही पढ़े-लिखे व्‍यक्ति को कहोगे कि छोड़ों, आसान नहीं है। Even Reserve Bank के Governor को भी अपनी पत्‍नी कुछ मांगेगी तो Gold लाना ही पड़ेगा। जबकि उनका अर्थशास्‍त्र Gold के संबंध में अलग होगा, लेकिन गृहशास्‍त्र अलग होगा, तो यह जो अवस्‍था है उस अवस्‍था में कोई न कोई innovative, creative हमने व्‍यवस्‍थाएं विकसित करनी पड़ेगी। दूसरी एक सोच बनी हुई हैं हमारे देश में एक ऐसा Perception है दुनिया में कि भारत में महिलाओं के पास कुछ होता नहीं है। मकान है तो पति के नाम पर, पिता के नाम पर, गाड़ी है तो पति या बेटे के नाम पर, खेत है तो पिता के नाम महिलाओं के पास ? लेकिन बारीकी से देखेंगे तो सोना एक होता है जो महिला की ताकत का विषय होता है। यह ऐसे बनी हुई व्‍यवस्‍था नहीं है। कोई सिर्फ एक सामाजिक व्‍यवस्‍था का एक बहुत बड़ा ताकतवर हिस्‍सा रहा है, जो women empowerment बहुत बड़ा पहलू है। उसके नाम पर मकान नहीं होगा, लेकिन उसके पास यह संपत्ति उसके मालिक की होती है। और परिवार भी उसको question नहीं करता, बेटी भी question नहीं करती, यह तो मां का है। यह जो हमारा संस्‍कार का एक उत्‍तम पहलू भी है। जिसने women empowerment के लिए एक ऐसा सामाजिक जीवन में व्‍यवस्‍था विकसित की and with the help of gold यह हमारा structure विकसित हुआ है, तो उसको बरकरार भी रखना है। हमारी माताएं-बहनें उनके अंदर जो सुरक्षा का भाव है यह बरकरार रहना चाहिए। हम इस scheme में ये विश्‍वास अगर पहुंचाते हैं तो शायद इसकी सबसे ज्‍यादा सफलता का कारण महिलाएं बनेगी। दूसरा हमने देखा होगा हमारे यहां सम्‍पन्‍न परिवारों के family डॉक्‍टर होते हैं। even मध्‍यम वर्ग परिवार के भी family डॉक्‍टर होते हैं।लेकिन निम्‍म वर्ग, गरीब वर्ग परिवार के family डॉक्‍टर नहीं होते हैं। लेकिन हमारे देश में हर परिवार का family goldsmith होता है। कितना बड़ा विश्‍वास होता है। तीन-तीन, चार-चार पीढ़ी से वो सुनार, यानी वो अमेरिका में रहने गया होगा, लेकिन अपने गांव का सुनार है उसी को ढूंढेगा कि भई देखो जरा मैं यह भेजता हूं, कर देना। यह विश्‍वसनीयता एक बहुत बड़ी यानी सदियों की तपस्‍या से बनती है। उस ताकत को भी हमें पहचानना होगा। और इसलिए जब योजना के विषय में मेरे से चर्चा हो रही थी, तो श्रीमान दास को मैं कह रहा था कि जो गांव के छोटे-छोटे goldsmith हैं, वे हमारे एजेंड कैसे बन सकते हैं इस योजना के। एक समय ऐसा था 1968 goldsmith सरकार का सबसे बड़ा दुश्‍मन बना हुआ था। मैं गुजरात के पार्टन नामक शहर में बचपन में कुछ समय बिताया था। जिस गली में मैं रहता था वो सोने की गली थी। वहां एक सज्‍जन थे, उनका एक कार्यक्रम रहता था। सुबह अखबार आता था तो सिगरेट जलाते थे और अखबार में जहां भी मौराजी भाई का फोटो हो तो उसको जलाते थे। इतना गुस्‍सा, इतना गुस्‍सा वो करते थे, क्‍यों‍कि उनको लगता था कि भई हमारी तो सारी रोजी-रोटी चली गई। हम इस योजना के द्वारा ऐसी कैसे व्‍यवस्‍था विकसित करें ताकि उसको फिर एक एक बार empower करें। वो हमारा इस profession का एजेंट कैसे बने, क्‍योंकि उसका विश्‍वास है कि मैं किसी के लिए बुराई नहीं कर रहा हूं लेकिन बैंक से ज्‍यादा उसको अपने गांव के सुनार पर ज्‍यादा भरोसा है। वो बड़े से बड़े jewelry की showroom में जाएगा, लाने के बाद अपने सुनार के यहां जरा चैक कर ले भई। कितना ही बड़ा showroom होगा.. हमारे मेहुल भाई यहां बैठे हैं, लेकिन वो जाएगा। जाएगा अपने सुनार के पास जरा चैक तो करो, मैं ले तो आया हूं। ये एक हमारी इस व्‍यवस्‍था की एक बहुत बड़ी कड़ी बन सकती है। और यह स्‍ट्रक्‍चर already available है। हम उनको gold bond के लिए किस प्रकार से प्रेरित कर सकते है, उनको कैसे विश्‍वास दिला सकते हैं। हम एक decent line mechanism कैसे develop कर सकते हैं और मैं चाहूंगा कि Department के लोग इस पर सोचे, अगर यह हम कर पाएं तो शायद एकदम से यह बढ़ेगा। सरकार में कोई योजना बजट में आए और इतने कम समय में यह लागू हो जाए और Target तय किया है धनतेरस के पहले, क्‍योंकि भारत में शादी में सोने का जितना महत्‍व है, उससे ज्‍यादा धनतेरस को है। और सबसे ज्‍यादा import इन्‍हीं दिनों में हुआ होगा। क्‍योंकि लोगों को लगता होगा कि कोई बहुत बड़ा मार्केट खुलने वाला है तो हमको.. अब यह देखिए एक हजार टन सोना हर वर्ष हम import करते हैं और यह इतनी बड़ी शक्ति है हमारी अगर बिना उपयोग के पड़ी रहे किसी ने कोई बहुत बड़ा जलाशय बनाया हो dam बनाया हो, अरबों खरबों रुपये खर्च किये हो। लेकिन अगर canal network न हो और किसानों के पास पहुंचेगा नहीं तो क्‍या करना है उसको। यह हमारे 20 हजार टन सोने की यही हाल है जी। हमें इसको राष्‍ट्र की शक्ति में परिवर्तित करना है और सामाजिक सुरक्षा में अधिक बलवान बनाना है। इसके एक पहलू नहीं संभव है। यह सामाजिक सुरक्षा का जो पहलू है उसको हमें और Strengthen करना है। राष्‍ट्र की विकास यात्रा में वो एक बहुत बड़ा रोल प्‍ले कर सकते उस प्रकार का हमने विश्‍वास जताना है, mechanism बनाना है। आज एक चिंता तो लोगों को रहती है कि भई कहां रखें 15 दिन बाहर जाना है तो यह सब रखे कहां? रिश्‍तेदार के भी यहां रखें तो क्‍या रखें, कैसे उसको.. मन में चिंता रहती है। यह सुरक्षा का सबसे बड़ा Tension है वो इस योजना से मिट जाता है। उसको विश्‍वास बन जाता है कि यहां मेरा पैसा सुरक्षित है। कभी-कभार व्‍यक्ति Gold में इसलिए करता है कि रुपये के थैले कहां रखेंगे? इतनी छोटी जगह में Gold आ जाएगा तो इतने बड़े थैले वाला रुपये.. तो हम जानते है वो क्‍या होता है सब। लेकिन अगर आज वो उसके पास bond आ गया तो अपना चार कागज़ रख लें चोर भी आएगा तो वो हाथ नहीं लगाएगा। वो कहेगा यह कागज़ को क्‍या ले जाना, नहीं ले जाना भई, ये तो बेकार है। यानी सुरक्षा की guarantee है और यह वो बेच भी सकता है। सोना आधी रात को बिका हो, यह मुझे पता नहीं है। लेकिन मैं विश्‍वास से कहता हूं कि Gold Bond जरूरत पड़ने पर आधी रात को बेच सकते हैं, कहीं अस्‍पताल में जाना पड़ा ऑपरेशन करना पड़े, डॉक्‍टर कहता है पहले पैसे लाओ, Gold Bond दे दिया ऑपरेशन हो जाएगा। यह इतनी संभावनाएं तो सोने में नहीं है। यानी plus point है इसमें। हम इन चीजों को बड़ा articulate करके लोगों तक कैसे पहुंचाएं। उसी प्रकार से हमारा जो यह जमा जमाया ऐसे ही Gold पड़ा हुआ है। बैंक में आएगा और लम्‍बे समय के लिए आएगा तो वो jewellry के लिए चला जाएगा।

Jewellry के लिए चला जाएगा तो मैं मानता हूं jewellry क्षेत्र के लोगों को इस प्रकार से Gold सरलता से मिलेगा उनके सामने कोई question नहीं होंगे। एक jewellry के business वालों के लिए बैंक से direct requirement के अनुसार Gold मिल जाना locally ही मिल जाना यह अपने आप में हमारे jewellry के promotion के लिए बहुत सुविधा का कारण बनेगा और इसलिए जो jewellry की दुनिया से जुड़े हुए लोग हैं क्‍योंकि हम दुनिया के सबसे बड़े आज Gold consumer है। अभी मुझे कल कोई रिपोर्ट बता रहा था कि हमने चाइना को भी इसमें पीछे छोड़ दिया। शायद four-five hundred sixty two टन अब तक नौ महीने में शायद हमने Gold खरीदा है। और चाइना से five hundred forty eight पर खड़ा है। अगर इतना हम तेजी से कर रहे हैं, तो यह व्‍यवस्‍था हम बदलाव ला सकते हैं। monthly monitoring करके हम target तय कर सकते हैं कि इस month घरों का Gold बैंक में आएगा और उतनी मात्रा में बाहर से आना कम होगा। ये हम online monitoring व्‍यवस्‍था विकसित कर सकते थे, तो शायद हम इस सारी नई व्‍यवस्‍था को एक सचमुच में राष्‍ट्रहित में, राष्‍ट्र के‍ विकास के काम में इसको हम जोड़ सकते हैं। इसके साथ एक राष्‍ट्रीय स्‍वाभिमान का विषय भी है। क्‍या कारण है कि हम अभी भी विदेशी मार्के से सोना.. और आज भी पूछते हैं कि अच्‍छा वो मार्क का है। मुझे तो नाम याद नहीं, क्‍योंकि मेरा कोई ऐसे लेना-देना है नहीं, लेकिन सुनते आए हैं। अब वो विश्‍वास से कहेगा कि भई अशोक चक्र है क्‍या। मेरे देश को इस पर भरोसा है क्‍या। यह हमने brand popular करना चाहिए। अब हमने तय करना चाहिए कि हम अब विदेशी मार्क वाला बाजार में हम खुद ही नहीं देंगे। हम jewelry में होंगे, हम Gold बैचने वाले लोग होंगे, हम नहीं करेंगे। यह ठीक है कि अभी इस धनतेरस तो शायद सौ सवा सौ सेंटर पर ही मिलेगा शायद लेकिन वो धीरे-धीरे बढ़ेगा। तो जिन लोगों को धनतेरस पर सोना खरीदना है उनको कुछ जगह पर तो मिल ही जाएगा लेकिन आगे चल करके होगा, लेकिन एक राष्‍ट्रीय स्‍वाभिमान से जुड़ना चाहिए और हमें इसको बल देना चाहिए। और इतने कम समय में वित्‍त मंत्री और उनकी पूरी टीम ने पूरी scheme को workout किया, उसको launch किया। Technology भी इसमें है और manufacturing भी है। सारी व्‍यवस्‍थाएं नये सिरे से करनी पड़ी है। लेकिन सारी व्‍यवस्‍थाएं की और मैं जब इस coin को देखा शायद मैंने अपने रुपये वगैरह पर जो गांधी जी देखें हैं इसमें बहुत बढि़या उनका चित्र निकला है गांधी जी का, यानी जिसने भी इसका artwork किया है उसको मैं बधाई देता हूं। इतना यानी feeling आता है। आप देखेंगे तो ध्‍यान में आएगा। बहुत ही अच्‍छा artwork किया है यानी इसके लिए.. मेरा स्‍वभाव है, इन चीजों में मेरी रूचि होने के कारण मैं थोड़ा अलग प्रकार से देखता रहता हूं। लेकिन मैं बधाई देता हूं पूरी टीम को, अरूण जी को विशेष बधाई देता हूं। और देशवासियों को शुभकामनाएं देता हूं कि धनतेरस के इस पावन पर्व से और दिवाली के शुभकामनाओं के साथ भारत स्‍वर्णिम युग के लिए आगे बढ़े और आपका 20 हजार टन सोना भारत के स्‍वर्णिम युग की ओर जाने के लिए काफी है। ऐसा मेरा विश्‍वास है आइये भारत को स्‍वर्णिम युग बनाने के लिए जिनके पास सोना है, वो इस सुनहरे अवसर को न छोड़े और सोने पर सुहागा उसको फायदा वो भी उठाए। यही मेरी अपेक्षाएं और शुभकामनाएं हैं।

धन्‍यवाद।

സേവനത്തിന്റെയും സമർപ്പണത്തിന്റെയും 20 വർഷങ്ങൾ നിർവ്വചിക്കുന്ന 20 ചിത്രങ്ങൾ
Explore More
നടന്നു പോയിക്കോളും എന്ന മനോഭാവം മാറ്റാനുള്ള സമയമാണിത്, മാറ്റം വരുത്താനാവും എന്ന് ചിന്തിക്കുക: പ്രധാനമന്ത്രി മോദി

ജനപ്രിയ പ്രസംഗങ്ങൾ

നടന്നു പോയിക്കോളും എന്ന മനോഭാവം മാറ്റാനുള്ള സമയമാണിത്, മാറ്റം വരുത്താനാവും എന്ന് ചിന്തിക്കുക: പ്രധാനമന്ത്രി മോദി
Forex reserves surge by $58.38 bn in first half of FY22: RBI report

Media Coverage

Forex reserves surge by $58.38 bn in first half of FY22: RBI report
...

Nm on the go

Always be the first to hear from the PM. Get the App Now!
...
വാരാണസിയിൽ പ്രധാനമന്ത്രി ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഹെൽത്ത് ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ മിഷന്റെ ഉദ്ഘാടന വേളയിൽ പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ പ്രസംഗം
October 25, 2021
പങ്കിടുക
 
Comments
''സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തര ഇന്ത്യയില്‍, ഏറെക്കാലമായി ആരോഗ്യ അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങള്‍ക്കു മതിയായ ശ്രദ്ധ ലഭിച്ചിരുന്നില്ല. വേണ്ട ചികിത്സയ്ക്കായി ജനങ്ങള്‍ക്കു നെട്ടോട്ടമോടേണ്ടിവന്നു. ഇത് സ്ഥിതി വഷളാക്കുകയും സാമ്പത്തിക ബുദ്ധിമുട്ടു വരുത്തുകയും ചെയ്തു''
''കേന്ദ്രത്തിലെ ഗവണ്‍മെന്റും സംസ്ഥാനവും പാവപ്പെട്ടവരുടെയും പീഡിതരുടെയും അടിച്ചമര്‍ത്തപ്പെട്ടവരുടെയും പിന്നാക്കക്കാരുടെയും ഇടത്തരക്കാരുടെയും വേദന തിരിച്ചറിയുന്നു''
''പിഎം ആയുഷ്മാന്‍ ഭാരത് അടിസ്ഥാനസൗകര്യ ദൗത്യത്തിലൂടെ രാജ്യത്തിന്റെ മുക്കിലും മൂലയിലും ചികിത്സ മുതല്‍ നിര്‍ണായക ഗവേഷണങ്ങള്‍ വരെയുള്ള സേവനങ്ങള്‍ക്കായി ഒരു ആവാസവ്യവസ്ഥ സൃഷ്ടിക്കും''
''പിഎം ആയുഷ്മാന്‍ ഭാരത് ആരോഗ്യ അടിസ്ഥാനസൗകര്യ ദൗത്യം, ആരോഗ്യത്തിനായി മാത്രമല്ല, ആത്മനിര്‍ഭരതയ്ക്കായുമുള്ള മാധ്യമം''
''കാശിയുടെ ഹൃദയത്തിനു മാറ്റമില്ല, മനസ്സിനു മാറ്റമില്ല. എന്നാല്‍ ശരീരം മെച്ചപ്പെടുത്താന്‍ നടത്തുന്നത് ആത്മാര്‍ത്ഥമായ ശ്രമങ്ങള്‍''
''ഇന്ന്, സാങ്കേതികവിദ്യയില്‍ മുതല്‍ ആരോഗ്യകാര്യങ്ങളില്‍ വരെ, അഭൂതപൂര്‍വമായ സൗകര്യങ്ങളാണ് ബിഎച്ച്യുവില്‍ ഒരുക്കുന്നത്. നാടിന്റെ നാനാഭാഗത്തുനിന്നും യുവസുഹൃത്തുക്കള്‍ പഠനത്തിനായി ഇവിടെയെത്തുന്നുണ്ട്''

ഹര  ഹര മഹാദേവ്!

നിങ്ങളുടെ അനുമതിയോടെ ഞാൻ ആരംഭിക്കട്ടെ! ഹര  ഹര മഹാദേവിന്റെയും ബാബ വിശ്വനാഥിന്റെയും  അന്നപൂർണ പുണ്യഭൂമിയായ കാശിയിലെ എല്ലാ സഹോദരങ്ങൾക്കും സഹോദരിമാർക്കും ആശംസകൾ! നിങ്ങൾക്കെല്ലാവർക്കും ദീപാവലി, ദേവ് ദീപാവലി, അന്നക്കൂട്ട്, ഭായ് ദൂജ്, പ്രകാശോത്സവ്, ഛത് ആശംസകൾ!

ഉത്തർപ്രദേശ് ഗവർണർ ശ്രീമതി. ആനന്ദിബെൻ പട്ടേൽ ജി, യുപിയിലെ ഊർജ്ജസ്വലനായ മുഖ്യമന്ത്രി യോഗി ആദിത്യനാഥ് ജി, കേന്ദ്ര ആരോഗ്യമന്ത്രി മൻസുഖ് മാണ്ഡവ്യ ജി, യുപി സർക്കാരിലെ മറ്റ് മന്ത്രിമാർ, കേന്ദ്രത്തിലെ ഞങ്ങളുടെ സഹപ്രവർത്തകൻ മഹേന്ദ്ര നാഥ് പാണ്ഡെ ജി, സംസ്ഥാന മന്ത്രിമാരായ അനിൽ രാജ്ഭർ ജി, നീലകണ്ഠ് തിവാരി ജി, രവീന്ദ്ര ജയ്‌സ്വാൾ ജി. , മറ്റ് മന്ത്രിമാർ, പാർലമെന്റിലെ ഞങ്ങളുടെ സഹപ്രവർത്തകർ ശ്രീമതി സീമ ദ്വിവേദി ജി, ബി.പി. സരോജ് ജി, വാരണാസി മേയർ ശ്രീമതി മൃദുല ജയ്‌സ്വാൾ ജി, മറ്റ് ജനപ്രതിനിധികൾ, രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള ജില്ലാ ആശുപത്രികളുമായും മെഡിക്കൽ സ്ഥാപനങ്ങളുമായും ബന്ധപ്പെട്ട ആരോഗ്യ വിദഗ്ധർ, ബനാറസിലെ എന്റെ സഹോദരീസഹോദരന്മാരേ !

കൊറോണ മഹാമാരിക്കെതിരായ പോരാട്ടത്തിൽ 100 ​​കോടി വാക്സിൻ ഡോസുകൾ എന്ന വലിയ നാഴികക്കല്ല് രാജ്യം കൈവരിച്ചു. ബാബ വിശ്വനാഥിന്റെ അനുഗ്രഹത്താലും മാ ഗംഗയുടെ അചഞ്ചലമായ മഹത്വത്താലും കാശിയിലെ ജനങ്ങളുടെ അചഞ്ചലമായ വിശ്വാസത്താലും എല്ലാവർക്കും സൗജന്യ വാക്‌സിൻ എന്ന കാമ്പയിൻ വിജയകരമായി മുന്നേറുകയാണ്. ഞാൻ നിങ്ങളെ എല്ലാവരെയും ബഹുമാനപൂർവ്വം അഭിവാദ്യം ചെയ്യുന്നു. ഇന്ന് കുറച്ച് മുമ്പ്, ഒമ്പത് പുതിയ മെഡിക്കൽ കോളേജുകൾ ഉത്തർ പ്രദേശിന് സമർപ്പിക്കാനുള്ള പദവി എനിക്ക് ലഭിച്ചു. പൂർവാഞ്ചലിലെയും യുപിയിലെയും കോടിക്കണക്കിന് പാവപ്പെട്ട, ദലിത്-പിന്നാക്ക-ചൂഷിത-നിർധനരായ ആളുകൾക്ക്, സമൂഹത്തിലെ എല്ലാ വിഭാഗങ്ങൾക്കും ഇത് വളരെയധികം പ്രയോജനം ചെയ്യും, മറ്റ് നഗരങ്ങളിലെ വലിയ ആശുപത്രികൾ സന്ദർശിക്കുന്നതിന്റെ ബുദ്ധിമുട്ടുകളിൽ നിന്ന് അവർ രക്ഷപ്പെടും.

സുഹൃത്തുക്കളേ 

ഒരു പദ്യമുണ്ട് :

मुक्ति जन्म महि जानि,ज्ञान खानिअघ हानि कर।

जहं बस सम्भु भवानि,सो कासी सेइअ कस न।।

അതായത് കാശിയിൽ ശിവനും ശക്തിയും കുടികൊള്ളുന്നു. അറിവിന്റെ ശക്തികേന്ദ്രമായ കാശി നമ്മെ വേദനയിൽ നിന്നും കഷ്ടപ്പാടുകളിൽ നിന്നും മോചിപ്പിക്കുന്നു. അപ്പോൾ ആരോഗ്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഒരു ബൃഹത്തായ പദ്ധതിയും രോഗങ്ങളിൽ നിന്നും കഷ്ടപ്പാടുകളിൽ നിന്നും മുക്തി നേടാനുള്ള ഇത്രയും വലിയ പ്രമേയവും ആരംഭിക്കാൻ കാശിയേക്കാൾ മികച്ച സ്ഥലം മറ്റെന്തുണ്ട്? കാശിയിലെ എന്റെ സഹോദരീ സഹോദരന്മാരേ, രണ്ട് വലിയ പരിപാടികൾ ഈ വേദിയിൽ നിന്നാണ് നടക്കുന്നത്. ആദ്യത്തേതു് രാജ്യത്തിന് ഒട്ടാകെ പ്രയോജനമുള്ള , 64,000 കോടി രൂപയുടെ  ഒരു കേന്ദ്ര ഗവൺമെന്റ്പദ്ധതി   പുണ്യഭൂമിയായ കാശിയിൽ നിന്ന് ഇന്ന് ആരംഭിക്കുന്നു. രണ്ടാമതായി, കാശിയുടെയും പൂർവാഞ്ചലിന്റെയും വികസനത്തിന് ആയിരക്കണക്കിന് കോടി രൂപയുടെ പദ്ധതികൾ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്യുന്നു. ഈ രണ്ട് പദ്ധതികളും കൂടി ചേർത്താൽ, ഏകദേശം 75,000 കോടി രൂപയുടെ പദ്ധതികൾ ഒന്നുകിൽ സമാരംഭിക്കുകയോ സമർപ്പിക്കുകയോ ചെയ്യുകയാണെന്ന് എനിക്ക് പറയാൻ കഴിയും. കാശിയിൽ നിന്ന് ആരംഭിക്കുന്ന ഈ പദ്ധതികളിലും മഹാദേവന്റെ അനുഗ്രഹമുണ്ട്. മഹാദേവന്റെ അനുഗ്രഹം ഉള്ളിടത്ത് ക്ഷേമവും വിജയവും ഉറപ്പാണ്. മഹാദേവന്റെ അനുഗ്രഹം ഉള്ളപ്പോൾ, കഷ്ടപ്പാടുകളിൽ നിന്നുള്ള മോചനവും അനിവാര്യമാണ്. 

സുഹൃത്തുക്കളേ 

64000  കോടി രൂപ യ്ക്കുള്ള ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഹെൽത്ത് ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ മിഷൻ  രാഷ്ട്രത്തിന് സമർപ്പിക്കാനുള്ള ഭാഗ്യം  എനിക്ക് ലഭിച്ചു. യുപി ഉൾപ്പെടെ രാജ്യത്തിന്റെ മൊത്തത്തിലുള്ള ആരോഗ്യ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനും ഭാവിയിൽ പകർച്ചവ്യാധികൾ തടയുന്നതിനും ഗ്രാമ-ബ്ലോക്ക് തലം വരെ നമ്മുടെ ആരോഗ്യ സംവിധാനത്തിൽ ആത്മവിശ്വാസവും സ്വയം പര്യാപ്തതയും വളർത്തുന്നതിനും കാശിയിൽ  ഇന്ന് ഉദ്‌ഘാടനം ചെയ്യപ്പെട്ടു. . കാശിക്ക് 5000 കോടി രൂപയുടെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസന പദ്ധതികളും ഇന്ന് ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു. ആറ്റുപടിക്കെട്ടുകളുടെ സൗന്ദര്യവൽക്കരണം, ഗംഗ, വരുണ നദികളുടെ ശുചിത്വം, പാലങ്ങൾ, പാർക്കിംഗ് സ്ഥലങ്ങൾ, ബിഎച്ച്‌യുവിലെ മറ്റ് നിരവധി സൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ജീവിതം സുഗമവും ആരോഗ്യകരവും ഐശ്വര്യപൂർണവുമാക്കാൻ കാശിയിൽ നിന്നുള്ള ഈ ഉത്സവ സീസണിലെ വികസനത്തിന്റെ ഈ ഉത്സവം രാജ്യത്തിനാകെ പുതിയ ഊർജ്ജവും ശക്തിയും ആത്മവിശ്വാസവും നൽകും. കാശി ഉൾപ്പെടെ ഗ്രാമങ്ങളിലും നഗരങ്ങളിലും താമസിക്കുന്ന 130 കോടി രാജ്യവാസികൾക്കും അഭിനന്ദനങ്ങൾ!

സഹോദരീ സഹോദരന്മാരേ,

നമ്മുടെ രാജ്യത്തെ എല്ലാ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെയും  അടിസ്ഥാനം ആരോഗ്യമാണ്. ആരോഗ്യമുള്ള ശരീരത്തിന് വേണ്ടിയുള്ള നിക്ഷേപം എല്ലായ്പ്പോഴും നല്ല നിക്ഷേപമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ സ്വാതന്ത്ര്യം ലഭിച്ച് ഏറെക്കാലമായിട്ടും ആരോഗ്യ സൗകര്യങ്ങളിൽ കാര്യമായ ശ്രദ്ധ ചെലുത്തിയിരുന്നില്ല. രാജ്യത്ത് ദീർഘകാലം ഭരിച്ച സർക്കാരുകൾ രാജ്യത്തിന്റെ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ സംവിധാനം വികസിപ്പിക്കുന്നതിനു പകരം അവഗണിച്ചു. ഒന്നുകിൽ ഗ്രാമങ്ങളിൽ ആശുപത്രി ഇല്ലായിരുന്നു, ഉണ്ടെങ്കിൽ ചികിത്സിക്കാൻ ആളില്ലായിരുന്നു. ബ്ലോക്ക് തലത്തിലുള്ള ആശുപത്രികളിൽ പരിശോധനയ്ക്ക് സൗകര്യമില്ല. പരിശോധന നടത്തിയാലും അതിന്റെ കൃത്യതയിൽ സംശയമുണ്ടായിരുന്നു. ജില്ലാ ആശുപത്രിയിൽ എത്തുമ്പോൾ, ഒരാൾക്ക് ശസ്ത്രക്രിയ ആവശ്യമായ ഗുരുതരമായ രോഗം കണ്ടെത്തി. ശസ്‌ത്രക്രിയയ്‌ക്ക്‌ അത്തരം സൗകര്യങ്ങളൊന്നും ഇല്ലാതിരുന്നതിനാൽ, തിരക്കേറിയ ഒരു വലിയ ഹോസ്‌പിറ്റലിലേക്ക്‌ ഒരാൾ ഓടിയെത്തേണ്ടി വന്നു, അവിടെ ഒരു നീണ്ട കാത്തിരിപ്പ്‌ ഉണ്ടായിരുന്നു. രോഗിയും അവന്റെ മുഴുവൻ കുടുംബവും ഒരു പാട് പ്രശ്‌നങ്ങൾ അഭിമുഖീകരിക്കുകയും തൽഫലമായി ഗുരുതരമായ രോഗം വഷളാകുകയും പാവപ്പെട്ടവർക്ക് സാമ്പത്തിക ബാധ്യത വരുത്തുകയും ചെയ്യും എന്നതിന് നാമെല്ലാവരും സാക്ഷികളാണ്.

സുഹൃത്തുക്കളേ 

നമ്മുടെ ആരോഗ്യസംരക്ഷണ സംവിധാനത്തിലെ വലിയ വിടവ് ചികിത്സയെ സംബന്ധിച്ച് ദരിദ്രർക്കും ഇടത്തരക്കാർക്കും ഇടയിൽ നിത്യമായ ഉത്കണ്ഠ സൃഷ്ടിച്ചു. ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഹെൽത്ത് ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ മിഷൻ രാജ്യത്തിന്റെ ആരോഗ്യസംരക്ഷണ സംവിധാനത്തിലെ ഈ പിഴവുകൾക്കുള്ള പരിഹാരമാണ്. നമ്മുടെ ആരോഗ്യസംവിധാനം ഇന്ന് ഒരുങ്ങിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു, അതുവഴി ഭാവിയിൽ ഏത് പകർച്ചവ്യാധിയെയും നേരിടാൻ നാം  തയ്യാറാണ്. രോഗം നേരത്തേ കണ്ടുപിടിക്കാനും അന്വേഷണത്തിൽ കാലതാമസം ഉണ്ടാകാതിരിക്കാനുമുള്ള ശ്രമങ്ങളും നടക്കുന്നുണ്ട്. അടുത്ത നാലോ അഞ്ചോ വർഷത്തിനുള്ളിൽ രാജ്യത്ത് ഗ്രാമം മുതൽ ബ്ലോക്ക്, ജില്ല, പ്രാദേശിക, ദേശീയ തലങ്ങളിലേക്ക് നിർണായക ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ ശൃംഖല ശക്തിപ്പെടുത്തുകയാണ് ലക്ഷ്യം. ഗുരുതരമായ ആരോഗ്യ സൗകര്യങ്ങൾ ഇല്ലാത്ത സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ , പ്രത്യേകിച്ച് നമ്മുടെ വടക്കുകിഴക്കൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിലും ഉത്തരാഖണ്ഡ്, ഹിമാചൽ തുടങ്ങിയ മലയോര സംസ്ഥാനങ്ങളിലും പ്രത്യേക ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു, 

സുഹൃത്തുക്കളേ 

ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഹെൽത്ത് ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ മിഷന്റെ മൂന്ന് പ്രധാന വശങ്ങൾ രാജ്യത്തിന്റെ ആരോഗ്യമേഖലയിലെ വ്യത്യസ്ത വിടവുകൾ പരിഹരിക്കുന്നു. ആദ്യത്തേത് രോഗനിർണയത്തിനും ചികിത്സയ്ക്കുമായി വിപുലമായ സൗകര്യങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിന് കീഴിൽ, ഗ്രാമങ്ങളിലും നഗരങ്ങളിലും ആരോഗ്യ-ക്ഷേമ കേന്ദ്രങ്ങൾ തുറക്കുന്നു, അവിടെ രോഗങ്ങൾ നേരത്തെ കണ്ടെത്തുന്നതിനുള്ള സൗകര്യങ്ങളുണ്ടാകും. സൗജന്യ മെഡിക്കൽ കൺസൾട്ടേഷനുകൾ, സൗജന്യ പരിശോധനകൾ, സൗജന്യ മരുന്നുകൾ തുടങ്ങിയ സൗകര്യങ്ങൾ ഈ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ലഭ്യമാകും. കൃത്യസമയത്ത് രോഗം കണ്ടെത്തിയാൽ, അത് മാരകമാകാനുള്ള സാധ്യത കുറവാണ്. 600-ലധികം ജില്ലകളിലായി ഗുരുതരമായ രോഗങ്ങളുടെ ചികിത്സയ്ക്കായി 35,000-ലധികം പുതിയ കിടക്കകൾ ഒരുക്കും. ബാക്കിയുള്ള 125 ജില്ലകളിലും റഫറൽ സൗകര്യം ഒരുക്കും. ദേശീയ തലത്തിൽ 12 സെൻട്രൽ ഹോസ്പിറ്റലുകളിൽ പരിശീലനത്തിനും മറ്റ് ശേഷി വർധിപ്പിക്കുന്നതിനുമായി ആവശ്യമായ സൗകര്യങ്ങൾ വികസിപ്പിച്ചെടുക്കാൻ പദ്ധതിയുണ്ട്. ഈ പദ്ധതിക്ക് കീഴിൽ, ശസ്ത്രക്രിയാ ശൃംഖല ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനായി സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ   ആഴ്ചയിൽ മുഴുവൻ സമയവും പ്രവർത്തിക്കുന്ന 15 എമർജൻസി ഓപ്പറേഷൻ സെന്ററുകളും സൃഷ്ടിക്കും.

സുഹൃത്തുക്കളേ 

രോഗനിർണ്ണയത്തിനുള്ള ടെസ്റ്റിംഗ് ശൃംഖലയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ് പദ്ധതിയുടെ രണ്ടാമത്തെ വശം. ഈ ദൗത്യത്തിന് കീഴിൽ, രോഗനിർണയത്തിനും നിരീക്ഷണത്തിനും ആവശ്യമായ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കും. 730 ജില്ലകളിൽ സംയോജിത പബ്ലിക് ഹെൽത്ത് ലാബുകളും രാജ്യത്ത് കണ്ടെത്തിയ 3,500 ബ്ലോക്കുകളിൽ ബ്ലോക്ക് പബ്ലിക് ഹെൽത്ത് യൂണിറ്റുകളും സ്ഥാപിക്കും. രോഗ നിയന്ത്രണത്തിനുള്ള അഞ്ച് പ്രാദേശിക ദേശീയ കേന്ദ്രങ്ങൾ, 20 മെട്രോപൊളിറ്റൻ യൂണിറ്റുകൾ, 15 ബിഎസ്എൽ ലാബുകൾ എന്നിവ ഈ ശൃംഖലയെ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്തും.

സഹോദരീ സഹോദരന്മാരേ,

ഈ ദൗത്യത്തിന്റെ മൂന്നാമത്തെ വശം പകർച്ചവ്യാധിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ വിപുലീകരണവും ശാക്തീകരണവുമാണ്. നിലവിൽ 80 വൈറൽ ഡയഗ്‌നോസ്റ്റിക്‌സ് ആൻഡ് റിസർച്ച് ലാബുകൾ രാജ്യത്തുണ്ട്. ഇവ കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെടുത്തും. പകർച്ചവ്യാധികളിൽ ബയോ സേഫ്റ്റി ലെവൽ-3 ലാബുകൾ ആവശ്യമാണ്. അതിനാൽ ഇത്തരത്തിലുള്ള 15 പുതിയ ലാബുകൾ പ്രവർത്തനക്ഷമമാക്കും. ഇതിനുപുറമെ, രാജ്യത്ത് നാല് പുതിയ വൈറോളജി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടുകളും ഒരു ദേശീയ ആരോഗ്യ സ്ഥാപനവും സ്ഥാപിക്കുന്നു. ലോകാരോഗ്യ സംഘടനയുടെ ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ റീജിയണൽ റിസർച്ച് പ്ലാറ്റ്‌ഫോം ഈ ഗവേഷണ ശൃംഖലയെ ശക്തിപ്പെടുത്തും. ചുരുക്കത്തിൽ, ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഹെൽത്ത് ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ മിഷനിലൂടെ രാജ്യത്തിന്റെ ഓരോ ഭാഗത്തും ചികിത്സ മുതൽ നിർണായക ഗവേഷണം വരെയുള്ള സമ്പൂർണ്ണ ആവാസവ്യവസ്ഥ വികസിപ്പിക്കും.

സുഹൃത്തുക്കളേ 

ശരി, ഇത് പതിറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുമ്പ് ചെയ്യേണ്ടതായിരുന്നു. പക്ഷേ, സാഹചര്യം വിവരിക്കേണ്ടതില്ല. കഴിഞ്ഞ ഏഴ് വർഷമായി ഞങ്ങൾ തുടർച്ചയായി മെച്ചപ്പെടുകയാണ്, എന്നാൽ ഇപ്പോൾ അത് വളരെ വലിയ തോതിലും വളരെ ആക്രമണാത്മക സമീപനത്തോടെയും ചെയ്യേണ്ടതുണ്ട്. കുറച്ച് ദിവസങ്ങൾക്ക് മുമ്പ്, രാജ്യമെമ്പാടുമുള്ള മെഗാ ദേശീയ അടിസ്ഥാന സൗകര്യ പദ്ധതിയായ ഗതിശക്തി ഡൽഹിയിൽ നിന്ന് ഞാൻ ആരംഭിച്ചു. 64,000 കോടി രൂപയുടെ ആരോഗ്യത്തിന് വേണ്ടിയുള്ള ഈ രണ്ടാമത്തെ വലിയ ദൗത്യം രാജ്യത്തെ ഓരോ പൗരനെയും ആരോഗ്യത്തോടെ നിലനിർത്താൻ കാശിയുടെ മണ്ണിൽ നിന്ന് ആരംഭിക്കുകയാണ്.

സുഹൃത്തുക്കളേ 

ഇത്തരമൊരു ആരോഗ്യ അടിസ്ഥാനസൗകര്യം  വികസിപ്പിച്ചെടുക്കുമ്പോൾ, അത് ആരോഗ്യ സേവനം മെച്ചപ്പെടുത്തുക മാത്രമല്ല, സമ്പൂർണ തൊഴിൽ അന്തരീക്ഷം സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഡോക്ടർമാർ, പാരാമെഡിക്കുകൾ, ലാബുകൾ, ഫാർമസികൾ, ശുചിത്വം, ഓഫീസുകൾ, യാത്ര, ഗതാഗതം, ഭക്ഷണശാലകൾ, തുടങ്ങിയ തൊഴിലവസരങ്ങൾ ഈ പദ്ധതിയിലൂടെ സൃഷ്ടിക്കാൻ പോകുന്നു. ഒരു വലിയ ആശുപത്രി പണിതാൽ ഒരു നഗരം മുഴുവൻ അതിനു ചുറ്റും താമസമാക്കുന്നത് ആശുപത്രിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ഉപജീവന കേന്ദ്രമായി മാറുന്നത് നാം കണ്ടു. അത് വലിയ സാമ്പത്തിക പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ കേന്ദ്രമായി മാറുന്നു. അതിനാൽ, ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഹെൽത്ത് ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ മിഷൻ ആരോഗ്യത്തിന്റെയും സാമ്പത്തിക സ്വാശ്രയത്വത്തിന്റെയും ഒരു മാധ്യമമാണ്. സമഗ്രമായ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണത്തിനായി നടത്തുന്ന ശ്രമങ്ങളുടെ ഭാഗമാണിത്. ഹോളിസ്റ്റിക് ഹെൽത്ത് കെയർ എന്നതിനർത്ഥം അത് എല്ലാവർക്കും ആക്സസ് ചെയ്യാവുന്നതും താങ്ങാനാവുന്നതുമായിരിക്കണം എന്നാണ്. ഹോളിസ്റ്റിക് ഹെൽത്ത് കെയർ എന്നാൽ ആരോഗ്യത്തിലും ആരോഗ്യത്തിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നിടത്താണ്. സ്വച്ഛ് ഭാരത് അഭിയാൻ, ജൽ ജീവൻ മിഷൻ, ഉജ്ജ്വല യോജന, പോഷൻ അഭിയാൻ, മിഷൻ ഇന്ദ്രധനുഷ് തുടങ്ങി നിരവധി കാമ്പെയ്‌നുകൾ രാജ്യത്തെ കോടിക്കണക്കിന് പാവപ്പെട്ടവരെ രോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് രക്ഷിച്ചു. ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് പദ്ധതിയിലൂടെ രണ്ട് കോടിയിലധികം പാവപ്പെട്ടവർക്ക് ആശുപത്രികളിൽ സൗജന്യ ചികിത്സയും ലഭ്യമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഡിജിറ്റൽ മിഷനിലൂടെ ചികിത്സയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിരവധി പ്രശ്‌നങ്ങൾ പരിഹരിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്.

സഹോദരീ സഹോദരന്മാരേ,

നമുക്ക് മുമ്പ് വളരെക്കാലം ഗവൺമെന്റിൽ ഉണ്ടായിരുന്നവർക്ക്, ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം പണം സമ്പാദിക്കാനുള്ള ഒരു മാർഗമായിരുന്നു. പാവപ്പെട്ടവരുടെ കഷ്ടപ്പാടുകളിൽ നിന്ന് അവർ ഓടിക്കൊണ്ടേയിരുന്നു. ദരിദ്രരുടെയും പീഡിതരുടെയും അടിച്ചമർത്തപ്പെട്ടവരുടെയും പിന്നാക്കക്കാരുടെയും ഇടത്തരക്കാരുടെയും എല്ലാവരുടെയും വേദന മനസ്സിലാക്കുന്ന ഒരു സർക്കാരാണ് ഇന്ന് കേന്ദ്രത്തിലും സംസ്ഥാനത്തും ഉള്ളത്. രാജ്യത്തെ ആരോഗ്യ സൗകര്യങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി ഞങ്ങൾ രാപ്പകലില്ലാതെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. മുമ്പ് പൊതുപണം തട്ടിപ്പിനിരയായി പോയിരുന്നു, ഇത്തരക്കാരുടെ നെഞ്ചിലേക്കാണ് ഇന്ന് പണം ചിലവഴിക്കുന്നത് മെഗാ പദ്ധതികൾക്ക്. അതിനാൽ, ഇന്ന് രാജ്യം ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ മഹാമാരിയെ നേരിടുകയും സ്വാശ്രയ ഇന്ത്യയ്ക്കായി ലക്ഷക്കണക്കിന് കോടി രൂപയുടെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

സുഹൃത്തുക്കളേ 
ചികിത്സാ സൗകര്യങ്ങൾ വർധിപ്പിക്കുമ്പോൾ, അതേ അനുപാതത്തിൽ ഡോക്ടർമാരുടെയും പാരാമെഡിക്കൽ സ്റ്റാഫുകളുടെയും എണ്ണവും വർധിപ്പിക്കേണ്ടത് ആവശ്യമാണ്. യുപിയിൽ പുതിയ മെഡിക്കൽ കോളേജുകൾ തുറക്കുന്നതിന്റെ വേഗത മെഡിക്കൽ സീറ്റുകളുടെയും ഡോക്ടർമാരുടെയും എണ്ണത്തിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തും. സീറ്റുകളുടെ എണ്ണം വർധിച്ചതിനാൽ ഇനി പാവപ്പെട്ട മാതാപിതാക്കളുടെ കുട്ടിക്കും ഡോക്ടറാകാനുള്ള ആഗ്രഹം പൂർത്തീകരിക്കാനാകും.

സഹോദരീ സഹോദരന്മാരേ,

സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനു ശേഷം 70 വർഷത്തിനുള്ളിൽ രാജ്യത്തുണ്ടായിരുന്ന ഡോക്ടർമാരുടെ എണ്ണത്തേക്കാൾ കൂടുതൽ ഡോക്ടർമാരെ അടുത്ത 10-12 വർഷത്തിനുള്ളിൽ രാജ്യത്തിന് ലഭിക്കാൻ പോകുന്നു. രാജ്യത്ത് മെഡിക്കൽ മേഖലയിൽ നടക്കുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങളെക്കുറിച്ച് നിങ്ങൾക്ക് ഊഹിക്കാം. കൂടുതൽ ഡോക്‌ടർമാർ ഉള്ളപ്പോൾ, അവർ രാജ്യത്തിന്റെ എല്ലാ മുക്കിലും മൂലയിലും എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാകും. ദൗർലഭ്യങ്ങൾക്കപ്പുറത്തേക്ക് നീങ്ങിയ പുതിയ ഇന്ത്യയാണിത്, എല്ലാ അഭിലാഷങ്ങളും നിറവേറ്റാനുള്ള ശ്രമത്തിലാണ്.

സഹോദരീ സഹോദരന്മാരേ

രാജ്യത്തോ ഉത്തർപ്രദേശിലോ ജോലിയുടെ വേഗത  പണ്ടത്തെ അതേപടി തുടർന്നിരുന്നെങ്കിൽ ഇന്ന് കാശിയിലെ സ്ഥിതി എന്തായിരിക്കും? ഇന്ത്യയുടെ സാംസ്‌കാരിക പൈതൃകത്തിന്റെ പ്രതീകമായ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കമേറിയ നഗരമായ കാശി അവർ സ്വന്തമായി ഉപേക്ഷിച്ചു. തൂങ്ങിക്കിടക്കുന്ന വൈദ്യുതക്കമ്പികൾ, ചീഞ്ഞളിഞ്ഞ റോഡുകൾ, ഘട്ടങ്ങളുടെയും ഗംഗയുടെയും ദുരവസ്ഥ, ജാമുകൾ, മലിനീകരണം, അരാജകത്വം എന്നിവ സാധാരണമായിരുന്നു. ഇന്ന് കാശിയുടെ ഹൃദയവും ആത്മാവും ഒന്നുതന്നെയാണ്, എന്നാൽ അതിന്റെ ശരീരം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ ആത്മാർത്ഥമായ ശ്രമങ്ങൾ നടക്കുന്നു. വാരാണസിയിൽ കഴിഞ്ഞ ഏഴ് വർഷത്തിനിടെ നടത്തിയ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ അളവ് കഴിഞ്ഞ ദശകങ്ങളിൽ നടന്നിട്ടില്ല.


സഹോദരീ സഹോദരന്മാരേ,

റിംഗ് റോഡിന്റെ അഭാവത്തിൽ വർഷങ്ങളായി കാശിയിൽ നിങ്ങൾ തിരക്ക്  അനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. 'നോ എൻട്രി' തുറക്കാൻ കാത്തിരിക്കുന്നത് ബനാറസിലെ ആളുകളുടെ ഒരു ശീലമായി മാറിയിരുന്നു. ഇപ്പോൾ റിംഗ് റോഡ് തുറന്നതോടെ, പ്രയാഗ്‌രാജ്, ലഖ്‌നൗ, സുൽത്താൻപൂർ, അസംഗഡ്, ഗാസിപൂർ, ഗോരഖ്പൂർ, ഡൽഹി, കൊൽക്കത്ത എന്നിങ്ങനെ രാജ്യത്തെവിടെയും യാത്ര ചെയ്യുമ്പോൾ നഗരത്തിലെ ജനങ്ങളെ ബുദ്ധിമുട്ടിക്കേണ്ടതില്ല. മാത്രമല്ല, റിംഗ് റോഡ് ഇപ്പോൾ ഗാസിപൂരിലെ ബിർനോൺ വരെ നാലുവരി ദേശീയ പാതയുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ സർവീസ് റോഡ് സൗകര്യവുമുണ്ട്. ഇത് പല ഗ്രാമങ്ങളിലും പ്രയാഗ്‌രാജ്, ലഖ്‌നൗ, ഗോരഖ്പൂർ, ബീഹാർ, നേപ്പാൾ എന്നിവിടങ്ങളിലും സഞ്ചാരം സുഗമമാക്കി. ഇത് യാത്ര സുഗമമാക്കുക മാത്രമല്ല, ബിസിനസിന് ഉത്തേജനം ലഭിക്കുകയും ഗതാഗത ചെലവ്  കുറയുകയും ചെയ്യും.

സഹോദരീ സഹോദരന്മാരേ,

രാജ്യത്ത് ഒരു സമർപ്പിത അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ഇല്ലെങ്കിൽ, വികസനത്തിന്റെ വേഗത അപൂർണ്ണമായി തുടരും. വരുണ നദിയിൽ രണ്ട് പുതിയ പാലങ്ങൾ വന്നതോടെ ഡസൻ കണക്കിന് ഗ്രാമങ്ങൾക്ക് നഗരത്തിലേക്കുള്ള യാത്ര എളുപ്പമായി. പ്രയാഗ്‌രാജ്, ഭദോഹി, മിർസാപൂർ എന്നിവിടങ്ങളിലെ ജനങ്ങൾക്ക് വിമാനത്താവളത്തിലേക്കുള്ള യാത്രയ്ക്ക് ഇത് വളരെയധികം സൗകര്യമൊരുക്കും. പരവതാനി വ്യവസായവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവർക്കും നേട്ടമുണ്ടാകും. വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് മിർസാപൂരിലേക്ക് പോയി മാവിന്ധ്യവാസിനി സന്ദർശിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഭക്തർക്ക് ഇത് സൗകര്യമൊരുക്കും. റോഡുകൾ, പാലങ്ങൾ, പാർക്കിംഗ് സ്ഥലങ്ങൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിരവധി പദ്ധതികൾ ഇന്ന് കാശി നിവാസികൾക്കായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു, ഇത് നഗരത്തിലും പരിസരത്തും ജീവിതം എളുപ്പമാക്കും. റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിലെ ആധുനിക എക്‌സിക്യൂട്ടീവ് ലോഞ്ച് യാത്രക്കാരുടെ സൗകര്യം വർധിപ്പിക്കും.

സുഹൃത്തുക്കളേ

ഗംഗാനദിയുടെ ശുദ്ധിക്കും വൃത്തിക്കും വേണ്ടി കഴിഞ്ഞ കുറച്ച് വർഷങ്ങളായി വിപുലമായ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തി, അതിന്റെ ഫലം ഇന്ന് നമ്മുടെ മുന്നിലുണ്ട്. വീടുകളിലെ മലിനജലം ഗംഗയിൽ എത്താതിരിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങളും നടക്കുന്നുണ്ട്. അഞ്ച് ഡ്രെയിനുകളിൽ നിന്ന് ഒഴുകുന്ന മലിനജലം ശുദ്ധീകരിക്കാൻ ഇപ്പോൾ രാംനഗറിൽ ഒരു ആധുനിക ട്രീറ്റ്‌മെന്റ് പ്ലാന്റ് പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചു. ഇതുവഴി 50,000-ത്തിലധികം പേർക്ക് നേരിട്ട് ആനുകൂല്യം ലഭിക്കുന്നുണ്ട്. ഗംഗാജിയ്‌ക്കൊപ്പം വരുണയുടെ ശുചിത്വത്തിനും മുൻഗണന നൽകുന്നുണ്ട്. ഏറെ നാളായി അവഗണനയുടെ ഇരയായ വരുണ, അസ്തിത്വത്തിന്റെ വക്കിലായിരുന്നു. വരുണയെ രക്ഷിക്കാൻ ചാനൽ പദ്ധതി രൂപീകരിച്ചു. ഇന്ന് ശുദ്ധജലം വരുണയിൽ എത്തുന്നുണ്ട്, ചെറുതും വലുതുമായ 13 ഓടകളും ശുദ്ധീകരിക്കുന്നുണ്ട്. നടപ്പാതകൾ, റെയിലിംഗുകൾ, ലൈറ്റിംഗ്, പക്കാ ഘട്ടുകൾ, പടവുകൾ തുടങ്ങി നിരവധി സൗകര്യങ്ങൾ വരുണയുടെ ഇരുകരകളിലും പൂർത്തീകരിക്കുന്നുണ്ട്.

സുഹൃത്തുക്കളേ

ആത്മീയവും ഗ്രാമീണവുമായ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയുടെ ഒരു പ്രധാന കേന്ദ്രമാണ് കാശി. കാശി ഉൾപ്പെടെ പൂർവാഞ്ചലിലെ മുഴുവൻ കർഷകരുടെയും ഉൽപന്നങ്ങൾ രാജ്യത്തിനകത്തും പുറത്തും ഉള്ള വിപണികളിൽ എത്തിക്കുന്നതിനായി കഴിഞ്ഞ കുറച്ച് വർഷങ്ങളായി നിരവധി സൗകര്യങ്ങൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തിട്ടുണ്ട്. നശിക്കുന്ന ചരക്ക് കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന കേന്ദ്രങ്ങൾ മുതൽ പാക്കേജിംഗും സംസ്കരണവും വരെയുള്ള ആധുനിക അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ഇവിടെ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തിട്ടുണ്ട്. ഇതിന്റെ ഭാഗമായി ലാൽ ബഹദൂർ ശാസ്ത്രി പഴം-പച്ചക്കറി മാർക്കറ്റ് നവീകരിച്ച് നവീകരിച്ചത് കർഷകർക്ക് ഏറെ സഹായകരമാകും. ഷഹൻഷാപൂരിൽ ബയോ-സിഎൻജി പ്ലാന്റ് നിർമിക്കുന്നതോടെ ആയിരക്കണക്കിന് മെട്രിക് ടൺ ജൈവവളത്തിനൊപ്പം ബയോഗ്യാസും കർഷകർക്ക് ലഭ്യമാകും.

സഹോദരീ സഹോദരന്മാരേ,

കഴിഞ്ഞ കുറച്ച് വർഷങ്ങളായി കാശിയുടെ ഒരു പ്രധാന നേട്ടം,ബി എച് യു  വീണ്ടും ലോകത്തിലെ മികവിലേക്ക് മുന്നേറിയതാണ്. സാങ്കേതികവിദ്യ മുതൽ ആരോഗ്യം വരെയുള്ള അഭൂതപൂർവമായ സൗകര്യങ്ങളാണ് ബിഎച്ച്‌യുവിൽ വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. നാടിന്റെ നാനാഭാഗത്തുനിന്നും യുവാക്കൾ പഠനത്തിനായി ഇവിടെയെത്തുന്നുണ്ട്. നൂറുകണക്കിന് വിദ്യാർത്ഥികൾക്കായി ഇവിടെ നിർമ്മിച്ചിട്ടുള്ള താമസ സൗകര്യങ്ങളും അവർക്ക് സഹായകരമാകും. പ്രത്യേകിച്ച് നൂറുകണക്കിന് പെൺകുട്ടികൾക്കുള്ള ഹോസ്റ്റൽ സൗകര്യങ്ങൾ മാളവ്യ ജിയുടെ കാഴ്ചപ്പാട് സാക്ഷാത്കരിക്കുന്നതിന് കൂടുതൽ പ്രചോദനം നൽകും. പെൺമക്കൾക്ക് ഉന്നതവും ആധുനികവുമായ വിദ്യാഭ്യാസം നൽകാനുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാഴ്ചപ്പാട് സാക്ഷാത്കരിക്കാൻ ഇത് നമ്മെ സഹായിക്കും.

സഹോദരീ സഹോദരന്മാരേ,

ഈ വികസന പദ്ധതികളെല്ലാം നമ്മുടെ സ്വാശ്രയത്വത്തിന്റെ ദൃഢനിശ്ചയം സാക്ഷാത്കരിക്കാൻ പോകുന്നു. കാശിയും മുഴുവൻ പ്രദേശവും അതിന്റെ അത്ഭുതകരമായ കളിമൺ കലാകാരന്മാർക്കും കരകൗശല വിദഗ്ധർക്കും തുണിയിൽ മാന്ത്രികത സൃഷ്ടിക്കുന്ന നെയ്ത്തുകാരും പേരുകേട്ടതാണ്. സർക്കാരിന്റെ ശ്രമഫലമായി വാരാണസിയിലെ ഖാദിയുടെയും മറ്റ് കുടിൽ വ്യവസായങ്ങളുടെയും ഉൽപ്പാദനം കഴിഞ്ഞ അഞ്ച് വർഷത്തിനിടെ ഏകദേശം 60 ശതമാനവും വിൽപ്പനയിൽ 90 ശതമാനവും വർധിച്ചു. അതിനാൽ, ഈ കൂട്ടാളികളുടെയും ദീപാവലി കരുതാൻ എല്ലാ രാജ്യക്കാരോടും ഞാൻ അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു. നമ്മുടെ വീടുകളുടെ അലങ്കാരം മുതൽ വസ്ത്രങ്ങൾ, ദീപാവലി വിളക്കുകൾ വരെ പ്രാദേശിക അവകാശങ്ങൾക്ക് വേണ്ടി നാം ശബ്ദമുയർത്തേണ്ടതുണ്ട്. ധൻതേരസ് മുതൽ ദീപാവലി വരെ നിങ്ങൾ ധാരാളം പ്രാദേശിക പർച്ചേസുകൾ നടത്തിയാൽ, എല്ലാവരുടെയും ദീപാവലി സന്തോഷത്താൽ നിറയും. പിന്നെ ലോക്കൽ വോക്കലിനെക്കുറിച്ച് പറയുമ്പോൾ നമ്മുടെ ടിവി മാധ്യമങ്ങൾ മൺവിളക്ക് കാണിക്കുന്നത് ഞാൻ കണ്ടിട്ടുണ്ട്. ലോക്കൽ വോക്കൽ വിളക്കുകളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. എന്റെ നാട്ടുകാരുടെ വിയർപ്പുള്ളതും എന്റെ നാടിന്റെ മണ്ണിന്റെ സുഗന്ധമുള്ളതുമായ എല്ലാ ഉൽപ്പന്നങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഒരിക്കൽ നമ്മുടെ നാട്ടിൽ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്ന ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ വാങ്ങുന്നത് നമ്മുടെ ശീലമായാൽ, ഉൽപ്പാദനവും വർദ്ധിക്കും, അതുപോലെ തൊഴിലവസരങ്ങളും പാവപ്പെട്ടവരിൽ പാവപ്പെട്ടവർക്കും ജോലി ലഭിക്കും. നമുക്ക് ഇത് ഒരുമിച്ച് ചെയ്യാൻ കഴിയും, എല്ലാവരുടെയും പരിശ്രമത്തിലൂടെ നമുക്ക് വലിയ മാറ്റം കൊണ്ടുവരാൻ കഴിയും.

സുഹൃത്തുക്കളേ

ഒരിക്കൽ കൂടി, ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഹെൽത്ത് ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ മിഷനും നിരവധി വികസന പദ്ധതികൾക്കായി കാശിക്കും മുഴുവൻ രാജ്യത്തിനും അഭിനന്ദനങ്ങൾ. വരാനിരിക്കുന്ന എല്ലാ പെരുന്നാളുകളിലും നിങ്ങൾക്കെല്ലാവർക്കും ഒരിക്കൽ കൂടി നിരവധി മുൻകൂർ ആശംസകൾ. വളരെയധികം നന്ദി!