પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી 2 સપ્ટેમ્બરના રોજ બપોરે 12:30 વાગ્યે વિડીયો કોન્ફરન્સિંગ દ્વારા બિહાર રાજ્ય જીવિકા નિધિ સાખ સહકારી સંઘ લિમિટેડનું ઉદ્ઘાટન કરશે. આ પ્રસંગે, પ્રધાનમંત્રી સંસ્થાના બેંક ખાતામાં રૂ. 105 કરોડ પણ ટ્રાન્સફર કરશે.
જીવિકા નિધિની સ્થાપનાનો ઉદ્દેશ જીવિકા સાથે સંકળાયેલા સમુદાયના સભ્યોને સસ્તા વ્યાજ દરે ભંડોળની સરળ પહોંચ પૂરી પાડવાનો છે. જીવિકાના તમામ નોંધાયેલા ક્લસ્ટર-સ્તરીય ફેડરેશન સોસાયટીના સભ્ય બનશે. આ સંસ્થાના સંચાલન માટે, બિહાર સરકાર તેમજ કેન્દ્ર સરકાર ભંડોળનું યોગદાન આપશે.
જીવિકાના સ્વ-સહાય જૂથો સાથે સંકળાયેલી મહિલાઓમાં ઉદ્યોગસાહસિકતાનો વિકાસ થયો છે, જેના કારણે ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં અસંખ્ય નાના ઉદ્યોગો અને ઉત્પાદક કંપનીઓની સ્થાપના થઈ છે. જોકે, મહિલા ઉદ્યોગસાહસિકોને ઘણીવાર 18%–24% ના ઊંચા વ્યાજ દરો વસૂલતી માઇક્રોફાઇનાન્સ સંસ્થાઓ પર આધાર રાખવાની ફરજ પાડવામાં આવે છે. જીવિકા નિધિને MFI પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા અને ઓછા વ્યાજ દરે મોટી લોનની સમયસર ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે વૈકલ્પિક નાણાકીય વ્યવસ્થા તરીકે કલ્પના કરવામાં આવી છે.
આ સિસ્ટમ સંપૂર્ણપણે ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પર કાર્ય કરશે, જે જીવિકા દીદીઓના બેંક ખાતાઓમાં સીધા ઝડપી અને વધુ પારદર્શક ભંડોળ ટ્રાન્સફર સુનિશ્ચિત કરશે. આને સરળ બનાવવા માટે, 12,000 સમુદાય કેડર્સને ટેબલેટથી સજ્જ કરવામાં આવી રહ્યા છે.
આ પહેલ ગ્રામીણ મહિલાઓમાં ઉદ્યોગસાહસિકતા વિકાસને મજબૂત બનાવવાની અને સમુદાય-આગેવાની હેઠળના સાહસોના વિકાસને વેગ આપવાની અપેક્ષા છે. બિહાર રાજ્યભરમાંથી લગભગ 20 લાખ મહિલાઓ આ ઘટનાની સાક્ષી બનશે.
