પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ આજે ઇન્ડિયા એનર્જી વીક 2026ના ઉદ્ઘાટન સમારોહને વીડિયો કોન્ફરન્સિંગ દ્વારા સંબોધિત કર્યો. આ પ્રસંગે બોલતા શ્રી મોદીએ નોંધ્યું કે ઊર્જા સપ્તાહના આ નવા સંસ્કરણ માટે ગોવામાં આશરે 125 દેશોના પ્રતિનિધિઓ એકઠા થયા છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે તેઓ ઊર્જા-સુરક્ષિત અને ટકાઉ ભવિષ્યની ચર્ચા કરવા માટે ભારત આવ્યા છે અને તમામ સહભાગીઓને આવકાર્યા છે.
ભારત ઊર્જા સપ્તાહ ખૂબ જ ટૂંકા સમયમાં સંવાદ અને કાર્યવાહી માટે વૈશ્વિક પ્લેટફોર્મ તરીકે ઉભરી આવ્યું છે તે નોંધીને, પ્રધાનમંત્રીએ કહ્યું કે આજે ભારત ઊર્જા ક્ષેત્ર માટે પુષ્કળ તકોની ભૂમિ છે. તેમણે ભાર મૂક્યો કે ભારત વિશ્વનું સૌથી ઝડપથી વિકસતું અર્થતંત્ર છે, જેનો અર્થ એ છે કે દેશમાં ઊર્જા ઉત્પાદનોની માંગ સતત વધી રહી છે. તેમણે ભાર મૂક્યો કે ભારત વૈશ્વિક માંગને પહોંચી વળવા માટે ઉત્તમ તકો પણ પ્રદાન કરે છે. શ્રી મોદીએ નોંધ્યું કે ભારત વિશ્વના પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોના ટોચના પાંચ નિકાસકારોમાંનો એક છે, જેની નિકાસ 150થી વધુ દેશોમાં વિસ્તરિત છે. તેમણે કહ્યું કે ભારતની આ સંભાવના બધા માટે ખૂબ ફાયદાકારક રહેશે. તેમણે વધુમાં ભાર મૂક્યો કે ઊર્જા સપ્તાહ પ્લેટફોર્મ ભાગીદારી શોધવા માટે એક ઉત્તમ સ્થળ છે અને તમામ સહભાગીઓને શુભેચ્છાઓ પાઠવી હતી.
પ્રધાનમંત્રીએ કહ્યું કે આગળ વધતા પહેલા તેઓ એક મુખ્ય ઘટનાક્રમ પર પ્રકાશ પાડવા માંગે છે. તેમણે નોંધ્યું કે ગઈકાલે જ ભારત અને યુરોપિયન યુનિયન એક સીમાચિહ્નરૂપ કરાર પર પહોંચ્યા, જેને વિશ્વભરના લોકો "મધર ઓફ ઓલ ડીલ્સ" કહી રહ્યા છે. શ્રી મોદીએ ભાર મૂક્યો કે આ કરાર ભારતના 140 કરોડ લોકો અને યુરોપિયન દેશોમાં લાખો લોકો માટે અપાર તકો લાવે છે. આ વિશ્વની બે સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થાઓ વચ્ચે તાલમેલનું એક નોંધપાત્ર ઉદાહરણ છે. પ્રધાનમંત્રીએ નિર્દેશ કર્યો કે આ કરાર વૈશ્વિક GDPના આશરે 25 ટકા અને વૈશ્વિક વેપારના લગભગ એક તૃતીયાંશ હિસ્સો ધરાવે છે. વેપાર ઉપરાંત, આ કરાર લોકશાહી અને કાયદાના શાસન પ્રત્યેની સહિયારી પ્રતિબદ્ધતાને મજબૂત બનાવે છે.
શ્રી મોદીએ જણાવ્યું હતું કે EU સાથેનો મુક્ત વેપાર કરાર યુકે અને EFTA સાથે થયેલા કરારોને પૂરક બનાવશે, જે વેપાર અને વૈશ્વિક પુરવઠા શૃંખલા બંનેને મજબૂત બનાવશે. તેમણે આ સિદ્ધિ માટે યુવાનો અને ભારતના તમામ નાગરિકોને હૃદયપૂર્વક અભિનંદન આપ્યા અને કાપડ, રત્નો અને ઝવેરાત, ચામડું અને ફૂટવેર જેવા ક્ષેત્રોમાં કામ કરતા લોકોને શુભેચ્છાઓ પાઠવી. સાથે જ જણાવ્યું કે આ કરાર તેમના માટે ખૂબ જ ફાયદાકારક સાબિત થશે. પ્રધાનમંત્રીએ ભાર મૂક્યો કે આ વેપાર કરાર ભારતમાં ઉત્પાદનને વેગ આપશે નહીં પરંતુ સેવા ક્ષેત્રનો પણ વધુ વિસ્તાર કરશે. મુક્ત વેપાર કરાર ભારતમાં વૈશ્વિક વ્યવસાયો અને રોકાણકારોનો વિશ્વાસ મજબૂત કરશે.
ભારત દરેક ક્ષેત્રમાં વૈશ્વિક ભાગીદારીને સક્રિયપણે અનુસરી રહ્યું છે તેના પર ભાર મૂકતા, શ્રી મોદીએ કહ્યું કે એકલા ઊર્જા ક્ષેત્ર જ ઊર્જા મૂલ્ય શૃંખલાના વિવિધ વિભાગોમાં વિશાળ રોકાણ તકો પ્રદાન કરે છે. ભારતે તેના સંશોધન ક્ષેત્રને નોંધપાત્ર રીતે ખોલ્યું છે અને સમુદ્ર મંથન મિશન નામના ઊંડા સમુદ્ર સંશોધન પહેલનો ઉલ્લેખ કર્યો. આ દાયકાના અંત સુધીમાં, ભારત તેલ અને ગેસ ક્ષેત્રમાં રોકાણ વધારીને $100 બિલિયન કરવાનું લક્ષ્ય રાખે છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય સંશોધન ક્ષેત્રને દસ લાખ ચોરસ કિલોમીટર સુધી વિસ્તારવાનો છે. પ્રધાનમંત્રીએ ધ્યાન દોર્યું કે 170થી વધુ બ્લોક પહેલાથી જ ફાળવવામાં આવ્યા છે અને આંદામાન અને નિકોબાર બેસિન આગામી હાઇડ્રોકાર્બન સંભાવના તરીકે ઉભરી રહ્યું છે.
સંશોધન ક્ષેત્રમાં ઘણા સુધારા કરવામાં આવ્યા છે, જેમાં નો-ગો વિસ્તારો ઘટાડવાનો સમાવેશ થાય છે, તેના પર ભાર મૂકતા શ્રી મોદીએ કહ્યું કે ઇન્ડિયા એનર્જી વીકના છેલ્લા સંસ્કરણ દરમિયાન મળેલા સૂચનોને કાયદા અને નિયમોમાં ફેરફારોમાં સામેલ કરવામાં આવ્યા છે. સંશોધન ક્ષેત્રમાં રોકાણ કરતી કંપનીઓ ચોક્કસપણે વધુ નફો જોશે.
પ્રધાનમંત્રી મોદીએ ભારતની બીજી એક મુખ્ય તાકાત પર પ્રકાશ પાડ્યો જે ઉર્જા ક્ષેત્રમાં રોકાણને ખૂબ જ નફાકારક બનાવે છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે ભારત પાસે મોટી રિફાઇનિંગ ક્ષમતા છે અને હાલમાં આ સંદર્ભમાં વિશ્વમાં બીજા ક્રમે છે. ભારત ટૂંક સમયમાં રિફાઇનિંગ ક્ષમતામાં વિશ્વનો નંબર વન દેશ બનશે. ભારતની વર્તમાન રિફાઇનિંગ ક્ષમતા આશરે 260 MMT પ્રતિ વર્ષ છે અને તેને વાર્ષિક 300 MMTથી વધુ કરવા માટે પ્રયાસો ચાલી રહ્યા છે. રોકાણકારો માટે આ એક મોટો ફાયદો છે.
ભારતમાં LNGની માંગ સતત વધી રહી છે અને દેશે LNG દ્વારા તેની કુલ ઉર્જા માંગના 15 ટકાને પૂર્ણ કરવાનો લક્ષ્યાંક નક્કી કર્યો છે, પ્રધાનમંત્રીએ સમગ્ર LNG મૂલ્ય શૃંખલામાં કામ કરવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો હતો અને નોંધ્યું હતું કે ભારત પરિવહન ક્ષેત્રમાં નોંધપાત્ર પ્રયાસો કરી રહ્યું છે. શ્રી મોદીએ કહ્યું હતું કે ભારત તાજેતરમાં શરૂ કરાયેલા ₹70,000 કરોડના શિપ-બિલ્ડિંગ પ્રોગ્રામ દ્વારા LNG પરિવહન માટે જરૂરી જહાજોનું સ્થાનિક સ્તરે નિર્માણ કરવા માટે કામ કરી રહ્યું છે. ભારતીય બંદરો પર LNG ટર્મિનલ બનાવવા તેમજ રિગેસિફિકેશન પ્રોજેક્ટ્સમાં રોકાણની અસંખ્ય તકો છે.
પ્રધાનમંત્રીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે ભારતને LNG પરિવહન માટે એક મોટા પાઇપલાઇન નેટવર્કની જરૂર છે, જેમાં નોંધપાત્ર રોકાણ પહેલાથી જ થઈ ગયું છે, પરંતુ નોંધપાત્ર તકો બાકી છે. શહેર ગેસ વિતરણ નેટવર્ક પહેલાથી જ ઘણા ભારતીય શહેરોમાં પહોંચી ગયા છે અને ઝડપથી અન્ય શહેરોમાં વિસ્તરી રહ્યા છે, જે આ ક્ષેત્રને રોકાણ માટે ખૂબ જ આકર્ષક બનાવે છે.
શ્રી મોદીએ કહ્યું કે ભારતની મોટી વસ્તી અને સતત વિકસતી અર્થવ્યવસ્થા સાથે, પેટ્રોકેમિકલ ઉત્પાદનોની માંગ વધતી રહેશે, જેમાં નોંધપાત્ર ઊર્જા માળખાની જરૂર પડશે. આ ક્ષેત્રમાં રોકાણ નોંધપાત્ર વૃદ્ધિને વેગ આપશે અને ઉમેર્યું હતું કે ડાઉનસ્ટ્રીમ પ્રવૃત્તિઓમાં રોકાણકારો માટે પણ નોંધપાત્ર તકો છે.
શ્રી મોદીએ ભાર મૂક્યો કે, "આજનું ભારત સુધારાની ગતિવિધિ પર સવારી કરી રહ્યું છે અને ઝડપથી દરેક ક્ષેત્રમાં સુધારા કરી રહ્યું છે. સ્થાનિક હાઇડ્રોકાર્બનને મજબૂત બનાવવા તેમજ વૈશ્વિક સહયોગ માટે પારદર્શક અને રોકાણકાર-મૈત્રીપૂર્ણ વાતાવરણ બનાવવા માટે સુધારા હાથ ધરવામાં આવી રહ્યા છે. ભારત હવે ઊર્જા સુરક્ષાથી આગળ વધીને ઊર્જા સ્વતંત્રતાના મિશન તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. ભારત એક ઊર્જા ક્ષેત્રની ઇકોસિસ્ટમ વિકસાવી રહ્યું છે જે સ્થાનિક માંગને પૂર્ણ કરવા અને ખર્ચ-અસરકારક રિફાઇનિંગ અને પરિવહન ઉકેલો દ્વારા નિકાસને વિશ્વ માટે ખૂબ જ સ્પર્ધાત્મક બનાવવા સક્ષમ છે."
પ્રધાનમંત્રીએ ભાર મૂક્યો કે ભારતનું ઊર્જા ક્ષેત્ર દેશની આકાંક્ષાઓના કેન્દ્રમાં છે, જે $500 બિલિયનના રોકાણની તકો પ્રદાન કરે છે. તેમણે વૈશ્વિક સમુદાયને આ સંદેશ આપતા અપીલ કરી કે: મેક ઇન ઇન્ડિયા, ઈનોવેન્ટ ઇન ઇન્ડિયા, સ્કેલ વીથ ઇન્ડિયા, ઈન્વેસ્ટ ઇન ઇન્ડિયા સાથે પોતાના સંબોધનનું સમાપન કર્યું.
કેન્દ્રીય પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રી શ્રી હરદીપ સિંહ પુરી, ગોવાના મુખ્યમંત્રી શ્રી પ્રમોદ સાવંત અને અન્ય મહાનુભાવો આ કાર્યક્રમમાં ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.
