The spirit of standing with courage and truth is as relevant today as it was in the time of Sri Guru Teg Bahadur Sahib Ji: PM

ജോ ബോലെ സോ നിഹാൽ, സത് ശ്രീ അകാൽ! ഇന്ന്, 'ഹിന്ദ് ദി ചാദർ' ശ്രീ ഗുരു തേജ് ബഹാദൂർ സാഹിബ് ജിയുടെ 350-ാമത് രക്തസാക്ഷിത്വ വാർഷികത്തിൽ (ഷഹീദി സമാഗം) നാമെല്ലാവരും അദ്ദേഹത്തെ ഭക്തിപൂർവ്വം സ്മരിക്കുന്നു. ആത്മത്യാ​ഗത്തിന്റെ ഈ സമാ​ഗമത്തിൽ സന്നിഹിതരായ എല്ലാവർക്കും എന്റെ അഭിവാദ്യങ്ങൾ. ​ഈ ചരിത്രപരവും വിശുദ്ധവുമായ പരിപാടിയിൽ ഭാഗമാകാൻ കഴിയുന്നത് എന്റെ സൗഭാഗ്യമാണ്.

​സുഹൃത്തുക്കളേ,

​ഇന്ത്യയുടെ ചരിത്രം ധീരതയുടെയും ഏകോപനത്തിന്റെയും സഹകരണത്തിന്റെയും ചരിത്രമാണ്. മഹാരാഷ്ട്രയുടെ മണ്ണിൽ നടന്ന ഈ പരിപാടിയിലൂടെ, അതേ മഹത്തായ പൈതൃകത്തിന് നാം സാക്ഷികളാകുകയാണ്. നമ്മുടെ ഗുരുക്കന്മാർ ത്യാഗത്തിന്റെ പരകോടിയിൽ എത്തിയപ്പോൾ, ആ സമയത്ത്, നമ്മുടെ സാമൂഹിക ഐക്യം വളരെ വലിയ പങ്ക് വഹിച്ചു. എല്ലാ വിഭാഗങ്ങളിലെയും, എല്ലാ സമൂഹത്തിലെയും ആളുകൾ നമ്മുടെ ഗുരുക്കന്മാരിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടു. എല്ലാ സാഹചര്യങ്ങളിലും സത്യത്തിനും സംസ്കാരത്തിനും വേണ്ടി ഉറച്ചുനിൽക്കാൻ സമൂഹം പഠിച്ചു. സാമൂഹിക ഐക്യത്തിനായുള്ള ആ മഹത്തായ ത്യാഗത്തിൽ, ശ്രീ ഗുരു ഗോവിന്ദ് സിംഗ് ജിയുടെ ഗുരു നാനാക് നംലേവ സംഗത് പോലുള്ള ആചാരങ്ങൾ വളരെ വലിയ പങ്ക് വഹിച്ചു. ഇന്ന്, രാജ്യത്തിന് വീണ്ടും സാമൂഹിക ഐക്യം ഏറ്റവും ആവശ്യമുള്ളപ്പോൾ, നമ്മുടെ ഗുരുക്കന്മാരുടെയും സന്യാസിമാരുടെയും അനുഗ്രഹങ്ങൾ നമ്മോടൊപ്പമുണ്ടെന്ന് ഈ അത്ഭുതകരമായ സംഗത് സംഘടന നമുക്ക് ആത്മവിശ്വാസം നൽകുന്നു.

 

സുഹൃത്തുക്കളേ,

ഈ സമാഗമം തുടർച്ചയായി നടക്കുന്ന ഒരു യജ്ഞമാണ്. കഴിഞ്ഞ വർഷം നാഗ്പൂരിലെ പുണ്യഭൂമിയിൽ നിന്നാണ് ഈ യാത്രയുടെ തുടക്കം. പിന്നീട്, തഖ്ത് ശ്രീ ഹസൂർ സാഹിബിന്റെ ചരിത്രഭൂമിയായ നന്ദേഡിൽ, ആ വികാരം കൂടുതൽ ആഴത്തിലാകുന്നത് നാമെല്ലാവരും കണ്ടു. ഇന്ന് നവി മുംബൈയിൽ, ഈ യാത്ര ഒരു പ്രധാന നാഴികക്കല്ലിലെത്തിയിരിക്കുന്നു. ഈ യാത്രയുടെ സന്ദേശം ഈ മൂന്ന് നഗരങ്ങളിൽ മാത്രമായി ഒതുങ്ങി നിൽക്കുന്നില്ല. മഹാരാഷ്ട്രയുടെ എല്ലാ കോണുകളിലേക്കും, ആയിരക്കണക്കിന് ഗ്രാമങ്ങളിലേക്കും, ചെറിയ വാസസ്ഥലങ്ങളിലേക്കും, ശ്രീ ഗുരു തേജ് ബഹാദൂർ സാഹിബ് ജിയുടെ ആ വീരോചിത ചരിത്രം എത്തിച്ചേർന്നു. ഈ പരിപാടി സംഘടിപ്പിച്ചതിന് മഹാരാഷ്ട്ര ​ഗവൺമെന്റിനെ ഞാൻ പ്രത്യേകം അഭിനന്ദിക്കുന്നു.

​സുഹൃത്തുക്കളേ,

​ശ്രീ ഗുരു തേജ് ബഹദൂർ സാഹിബ് ജിയുടെ ഈ മഹത്തായ ത്യാഗത്തിന്റെ സ്മരണയ്ക്കായി, രാജ്യത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ വലിയ തോതിൽ പരിപാടികൾ സംഘടിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. കുറച്ചു കാലം മുമ്പ്, ഹരിയാനയിലെ കുരുക്ഷേത്രയിൽ നടന്ന പരിപാടിയിലും, ആ മഹത്തായ പരിപാടിയിലും, എനിക്ക് പങ്കെടുക്കാൻ ഭാഗ്യം ലഭിച്ചു. നമ്മുടെ ഗുരു സാഹിബുമാരുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എല്ലാ ചരിത്ര അവസരങ്ങളും കേന്ദ്ര ​ഗവൺമെന്റ് ദേശീയ തലത്തിൽ ആഘോഷിക്കുന്നു. നിങ്ങൾക്കെല്ലാവർക്കും അറിയാവുന്നതുപോലെ, ശ്രീ ഗുരു തേജ് ബഹദൂർ സാഹിബ് ജിയുടെ 400-ാമത് പ്രകാശ് പരബ്, ശ്രീ ഗുരു തേജ് ബഹദൂർ ജിക്ക് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന സ്മരണിക തപാൽ സ്റ്റാമ്പിന്റെയും പ്രത്യേക നാണയത്തിന്റെയും പ്രകാശനം, ഗുരു നാനാക് ദേവ് ജിയുടെ 550-ാമത് പ്രകാശ് പരബ് - നമ്മുടെ ഗുരുക്കന്മാരുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എല്ലാ ഉത്സവങ്ങളും അവസരങ്ങളും പൂർണ്ണ ഭക്തിയോടെ ആഘോഷിച്ചു. സാഹിബ്‌സാദാസിന്റെ ബഹുമാനാർത്ഥം എല്ലാ വർഷവും വീർ ബാൽ ദിവസ് ആഘോഷിക്കുന്ന ദേശീയ പാരമ്പര്യവും ഞങ്ങൾ ആരംഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.

സുഹൃത്തുക്കളേ,

കർതാർപൂർ സാഹിബ് ഇടനാഴിയുടെ നിർമ്മാണം റെക്കോർഡ് സമയത്തിനുള്ളിൽ പൂർത്തിയാക്കി, ശ്രീ ഹേമകുണ്ഡ് സാഹിബ് യാത്രയ്‌ക്കായി പുതിയ സൗകര്യങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചു, സിഖ് സംഘടനകൾക്കും ഗുരുദ്വാരകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിരവധി സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും എഫ്‌സിആർഎയിൽ ആശ്വാസം നൽകി, പാഠ്യപദ്ധതിയിലും സാംസ്കാരിക സംവാദത്തിലും സിഖ് ചരിത്രത്തിന് ഒരു സ്ഥാനം നൽകി - നമ്മുടെ സിഖ് സഹോദരീസഹോദരന്മാർ പതിറ്റാണ്ടുകളായി കാത്തിരുന്ന അത്തരം നിരവധി പ്രവൃത്തികൾ, അവ പൂർത്തിയാക്കാനുള്ള സവിശേഷ അവസരം ഞങ്ങൾക്ക് ലഭിച്ചു.

 

സഹോദരീ സഹോദരന്മാരേ, 

സിഖുകാരോടുള്ള ബഹുമാനത്തിനും നീതിക്കും വേണ്ടി നമ്മുടെ ​ഗവൺമെന്റ് പ്രതിബദ്ധതയോടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഈ പ്രതിബദ്ധത കാരണം, 1984 ലെ കലാപം അന്വേഷിക്കാൻ ഞങ്ങൾ എസ്‌ഐടി രൂപീകരിച്ചു. അവസാനിപ്പിച്ച 1984 ലെ കലാപ കേസുകൾ വീണ്ടും തുറന്നു. പല കേസുകളിലും കുറ്റവാളികളെ ശിക്ഷിച്ചു. 1984 ലെ ഇരകളായ കുടുംബങ്ങൾക്ക് അധിക നഷ്ടപരിഹാരം പ്രഖ്യാപിച്ചു. ദേശീയ ന്യൂനപക്ഷ കമ്മീഷന് കൂടുതൽ സജീവമായ പങ്ക് നൽകി. അതുപോലെ, അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിലെ സിഖ് സഹോദരങ്ങളുടെ സുരക്ഷയും ഗുരു ഗ്രന്ഥ് സാഹിബിന്റെ ബഹുമാനവും സംബന്ധിച്ച ചോദ്യം ഉയർന്നുവന്നപ്പോൾ, ഞങ്ങളുടെ ​ഗവൺമെന്റ് ദൗത്യനിർവ്വഹണ രീതിയിലാണ് പ്രവർത്തിച്ചത്. ഗുരു ഗ്രന്ഥ് സാഹിബിന്റെ സ്വരൂപങ്ങളെ ഞങ്ങൾ സുരക്ഷിതമായും ആദരവോടെയും തിരികെ കൊണ്ടുവന്നു. അഫ്ഗാൻ സിഖുകാർക്കും ഹിന്ദുക്കൾക്കും പൗരത്വം നൽകുന്നതിനുള്ള വഴി ഞങ്ങൾ ഒരുക്കി. പീഡിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന സിഖ് അഭയാർത്ഥികൾക്ക് സിഎഎ വഴി ഞങ്ങൾ ആശ്വാസം നൽകി. ജമ്മു കശ്മീരിലെ സിഖ് കുടുംബങ്ങൾക്ക് പുനരധിവാസ പാക്കേജുകളും നടപ്പിലാക്കി. അതുപോലെ, ഒസിഐ, വിസ നിയമങ്ങൾ ലളിതമാക്കി. കരിമ്പട്ടികയിൽ പെടുത്തിയ ആയിരക്കണക്കിന് സിഖുകാരുടെ പേരുകൾ കരിമ്പട്ടികയിൽ നിന്ന് നീക്കം ചെയ്തു. വിദേശ സിഖുകാർ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരികയും പോകുകയും ചെയ്യുന്ന പ്രക്രിയ വളരെ ലളിതമാക്കി.

​സുഹൃത്തുക്കളേ,

​സിഖ് സമൂഹത്തിന്റെ വിശ്വാസത്തോടുള്ള ബഹുമാനം, അവരുടെ പുരോഗതിക്കായി പുതിയ അവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കൽ - ഇത് ഞങ്ങളുടെ ഉത്തരവാദിത്തമായും ഞങ്ങൾ കണക്കാക്കുന്നു, കൂടാതെ ഈ സേവനം ഞങ്ങളുടെ ഭാഗ്യമായും ഞങ്ങൾ കണക്കാക്കുന്നു.

 

 

സുഹൃത്തുക്കളേ,

ധൈര്യത്തോടും സത്യത്തോടും കൂടെ നിൽക്കുക എന്ന മനോഭാവം ശ്രീ ഗുരു തേജ് ബഹദൂർ സാഹിബ് ജിയുടെ കാലത്തെപ്പോലെ ഇന്നും പ്രസക്തമാണ്. പുതിയ തലമുറ ഈ മൂല്യങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെടുമ്പോൾ, പാരമ്പര്യം ഒരു ഓർമ്മയായി തുടരില്ല, അത് ഭാവിയിലേക്കുള്ള പാതയായി മാറുന്നു. ഈ സമാഗമത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം ഇതാണ്; നമ്മൾ ചരിത്രം ഓർമ്മിക്കുക മാത്രമല്ല, ജീവിതരീതിയിൽ അത് സ്വീകരിക്കുക എന്നതാണ്. ഈ വികാരത്തോടെ, ഈ വിശുദ്ധ സമാഗമവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എല്ലാ സംഘാടകരെയും സംഘത്തെയും ഞാൻ ഒരിക്കൽ കൂടി ആദരപൂർവ്വം അഭിവാദ്യം ചെയ്യുന്നു. ഈ ചരിത്രപരമായ ശ്രമത്തിന് നിങ്ങൾക്കെല്ലാവർക്കും എന്റെ ഹൃദയംഗമമായ നന്ദി അറിയിക്കുന്നു. വഹേഗുരു ജി കാ ഖൽസ, വഹേഗുരു ജി കി ഫത്തേ.

 

Explore More
ശ്രീരാമജന്മഭൂമി ക്ഷേത്രത്തിലെ പതാക ഉയർത്തൽ ഉത്സവത്തിനിടെ പ്രധാനമന്ത്രി നടത്തിയ പ്രസം​ഗം

ജനപ്രിയ പ്രസംഗങ്ങൾ

ശ്രീരാമജന്മഭൂമി ക്ഷേത്രത്തിലെ പതാക ഉയർത്തൽ ഉത്സവത്തിനിടെ പ്രധാനമന്ത്രി നടത്തിയ പ്രസം​ഗം
Govt sets up six sector groups to fast-track ‘Make in India 2.0’ push

Media Coverage

Govt sets up six sector groups to fast-track ‘Make in India 2.0’ push
NM on the go

Nm on the go

Always be the first to hear from the PM. Get the App Now!
...
Share your ideas and suggestions for 'Mann Ki Baat' now!
June 05, 2026

Prime Minister Narendra Modi will share 'Mann Ki Baat' on Sunday, June 28th. If you have innovative ideas and suggestions, here is an opportunity to directly share it with the PM. Some of the suggestions would be referred by the Prime Minister during his address.

Share your inputs in the comments section below.