ବିଶ୍ୱର ଭାରତ ଉପରେ ଭରସା ଏବଂ ବିଶ୍ୱାସ ଅଛି, ଆଉ ଭାରତ ସହିତ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟରର ଭବିଷ୍ୟତ ନିର୍ମାଣ ଲାଗି ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସ୍ତୁତ ରହିଛି: ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ
ଚିପଗୁଡ଼ିକ ଡିଜିଟାଲ ହୀରା: ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ
କାଗଜପତ୍ର କାମ ଯେତେ କମ୍‌ ହେବ, ୱେଫର୍‌ କାମ ସେତେ ଶୀଘ୍ର ଆରମ୍ଭ ହୋଇପାରିବ: ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ
ଭାରତର ସବୁଠୁ ଛୋଟ୍‌ ଚିପ୍‌ ଖୁବଶୀଘ୍ର ବିଶ୍ୱର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନର ମୂଳଦୁଆ ସ୍ଥାପନ କରିବ : ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ
ସେଦିନ ଆଉ ଦୂର ନୁହେଁ ଯେତେବେଳେ ଦୁନିଆ କହିବ- ଭାରତରେ ଡିଜାଇନ୍‌ ଓ ନିର୍ମାଣ ହୋଇଥିବା ସାମଗ୍ରୀକୁ ବିଶ୍ୱ ଭରସା କରୁଛି : ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ

କେନ୍ଦ୍ର କ୍ୟାବିନେଟରେ ମୋର ସହଯୋଗୀ ଅଶ୍ୱିନୀ ବୈଷ୍ଣବ, ଦିଲ୍ଲୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରେଖା ଗୁପ୍ତା, ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ, କେନ୍ଦ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ଜିତିନ ପ୍ରସାଦ, ସେମି’ର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଅଜିତ ମନୋଚା, ଭାରତ ଏବଂ ବିଦେଶର ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଶିଳ୍ପର ସିଇଓ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ସହଯୋଗୀ, ବିଭିନ୍ନ ଦେଶରୁ ଏଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଆମର ଅତିଥି, ଷ୍ଟାର୍ଟ-ଅପ୍ ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଉଦ୍ୟୋଗୀ, ବିଭିନ୍ନ ରାଜ୍ୟର ମୋର ଯୁବ ଛାତ୍ର ବନ୍ଧୁ, ମହିଳା ଏବଂ ଭଦ୍ରବ୍ୟକ୍ତିଗଣ !

 

ଗତକାଲି ରାତିରେ ମୁଁ ଜାପାନ ଏବଂ ଚୀନ ଗସ୍ତରୁ ଫେରିଛି । ଆପଣମାନେ ମୁଁ ଯାଇଥିଲି ବୋଲି ତାଳି ବଜାଉଛନ୍ତି ନା ମୁଁ ଫେରିଆସିଛି ବୋଲି ତାଳି ବଜାଉଛନ୍ତି ? ଯଶୋଭୂମିର ଏହି ହଲରେ ଆଜି ମୁଁ ଆକାଂକ୍ଷା ଏବଂ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ମନୋଭାବ ସହ ଆପଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଉପସ୍ଥିତ ରହିଛି । ଆପଣମାନେ ସମସ୍ତେ ଜାଣନ୍ତି ଯେ, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ପ୍ରତି  ମୋର ଏକ ସ୍ୱାଭାବିକ ଆଗ୍ରହ ରହିଛି । ନିକଟରେ, ମୋର ଜାପାନ ଗସ୍ତ ସମୟରେ, ମୁଁ ସେହି ଦେଶର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶିଗେରୁ ଇଶିବାଙ୍କ ସହିତ ଟୋକିଓ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନ୍ କାରଖାନା ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସୁଯୋଗ ପାଇଲି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ସିଇଓ ମଧ୍ୟ ଏବେ ଆମକୁ କହୁଥିଲେ ଯେ, ମୋଦୀ ସାହେବ ଆସିଛନ୍ତି ।

 

ବନ୍ଧୁଗଣ,

ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ପ୍ରତି ମୋର ଏହି ଦୁର୍ବଳତା ମୋତେ ବାରମ୍ବାର ଆପଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟକୁ ଟାଣି ଆଣୁଛି । ଏଥିପାଇଁ ଆଜି ମୁଁ ଆପଣମାନଙ୍କ ଗହଣକୁ ଆସିଥିବାରୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଖୁସି ଅନୁଭବ କରୁଛି ।

 

ବନ୍ଧୁଗଣ,

ବିଶ୍ୱର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଏଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଅଛନ୍ତି । ଏଠାରେ ୪୦-୫୦ ରୁ ଅଧିକ ଦେଶର ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ ରହିଛି । ଭାରତର ନବସୃଜନ ଏବଂ ଯୁବ ଶକ୍ତି ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେଉଛି । ଏହି ଯେଉଁ ସମିଶ୍ରଣ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି, ତାହାର କେବଳ ଏକମାତ୍ର ବାର୍ତ୍ତା ହେଉଛି - ବିଶ୍ୱ ଭାରତକୁ ବିଶ୍ୱାସ କରେ, ବିଶ୍ୱ ଭାରତ ଉପରେ ଭରସା କରେ, ଏବଂ ବିଶ୍ୱ ଭାରତ ସହିତ ଭବିଷ୍ୟତରେ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ନିର୍ମାଣ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ।

 

ସେମିକନ୍ ଇଣ୍ଡିଆକୁ ଆସିଥିବା ଆପଣ ସମସ୍ତ ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ମୁଁ ସ୍ୱାଗତ କରୁଛି । ଆପଣ ସମସ୍ତେ ବିକଶିତ ଭାରତର ଯାତ୍ରା, ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳ ଭାରତର ଯାତ୍ରାରେ ଆମର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶୀଦାର ଅଟନ୍ତି ।

 

ବନ୍ଧୁଗଣ,

କିଛି ଦିନ ପୂର୍ବରୁ, ଏହି ବର୍ଷର ପ୍ରଥମ ତ୍ରୈମାସିକର ଜିଡିପି ସଂଖ୍ୟା ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା । ପୁଣିଥରେ, ଭାରତ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଆଶା, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଆକାଂକ୍ଷା, ପ୍ରତ୍ୟେକ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ଅପେକ୍ଷା ଉତ୍ତମ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଛି । ଗୋଟିଏ ପଟେ, ଯେତେବେଳେ ସାରା ବିଶ୍ୱକୁ ଅର୍ଥନୈତିକ ଚିନ୍ତା ଗ୍ରାସ କରିଛି, ଆର୍ଥିକ ସ୍ୱାର୍ଥପରତାରୁ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି ହେଉଛି, ସେହି ପରିବେଶରେ ଭାରତ ୭.୮% ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର ହାସଲ କରିପାରିଛି । ଏହି ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତ୍ୟେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ, ଉତ୍ପାଦନ, ସେବା, କୃଷି, ନିର୍ମାଣ, ସବୁ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଉତ୍ସାହ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେଉଛି । ଆଜି ଭାରତ ଯେଉଁ ଗତିରେ ଅଭିବୃଦ୍ଧି କରୁଛି, ତାହା ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶିଳ୍ପ ଏବଂଦେଶର ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନୂତନ ଶକ୍ତି ସଞ୍ଚାର କରୁଛି । ଏହା ହେଉଛି ଅଭିବୃଦ୍ଧିର ଦିଗ, ଯାହା ଭାରତକୁ ତୃତୀୟ ବୃହତ ଅର୍ଥନୀତି କରିବା ଦିଗରେ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରୁଛି ।

 

ବନ୍ଧୁଗଣ,

ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଜଗତରେ ଏକ କଥା ଅଛି, ତେଲ କଳା ସୁନା ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଚିପ୍ସ ଡିଜିଟାଲ୍ ହୀରା । ଆମର ବିଗତ ଶତାବ୍ଦୀ ତେଲ ଦ୍ୱାରା ଗଢ଼ା ହୋଇଥିଲା । ବିଶ୍ୱର ଭାଗ୍ୟ ତୈଳ କୂପ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ତୈଳ କୂପରୁ କେତେ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ୍ ବାହାର କରାଯାଏ, ତାହା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୀତିରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଘଟେ । କିନ୍ତୁ ଏକବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଶକ୍ତି ଏକ ଛୋଟ ଚିପ୍ ମଧ୍ୟରେ ସୀମିତ । ଏହି ଚିପ୍ ଛୋଟ ହୋଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ଏଥିରେ ବିଶ୍ୱର ପ୍ରଗତିକୁ ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରେରଣା ଦେବାର ଶକ୍ତି ନିହିତ ରହିଛି । ସେଥିପାଇଁ ଆଜି ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଜଗତର ବଜାର ୬୦୦ ବିଲିୟନ ଡଲାରରେ ପହଞ୍ଚିଛି । ଆଗାମୀ କିଛି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ଏକ ଟ୍ରିଲିୟନ ଡଲାର ଅତିକ୍ରମ କରିବ । ମୁଁ ବିଶ୍ୱାସ କରେ ଯେ, ଭାରତ ଯେଉଁ ଗତିରେ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅଗ୍ରଗତି କରୁଛି, ସେହି ଗତିରେ ଏହି ଏକ ଟ୍ରିଲିୟନ ବଜାର ଅଂଶରେ ଭାରତ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶୀଦାର ହେବାକୁ ଯାଉଛି ।

 

ବନ୍ଧୁଗଣ,

ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କୁ ଭାରତର ଗତି କ’ଣ ତାହା ଉପସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି । ୨୦୨୧ ମସିହାରେ, ଆମେ ସେମିକନ୍ ଇଣ୍ଡିଆ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲୁ । ୨୦୨୩ ମସିହା ସୁଦ୍ଧା, ଭାରତର ପ୍ରଥମ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ପ୍ଲାଣ୍ଟକୁ ଅନୁମୋଦନ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୨୪ ମସିହାରେ, ଆମେ ଆଉ କିଛି ପ୍ଲାଣ୍ଟକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିବା ସହିତ ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ଆଉ ୫ଟି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ମଞ୍ଜୁର କରିଥିଲୁ । ମୋଟାମୋଟି ଭାବରେ, ୧୦ଟି ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ପ୍ରକଳ୍ପରେ ଅଠର ବିଲିୟନ ଡଲାର ଅର୍ଥାତ୍ ୧.୫ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ନିବେଶ କରାଯାଉଛି । ଏହା ଭାରତ ଉପରେ ବିଶ୍ୱର ବଢ଼ୁଥିବା ବିଶ୍ୱାସକୁ ଦର୍ଶାଉଛି ।

 

ବନ୍ଧୁଗଣ,

ଆପଣମାନେ ଜାଣନ୍ତି, ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟରରେ ଗତି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ଫାଇଲରୁ କାରଖାନା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମୟ ଯେତେ କମ୍ ହେବ, କାଗଜପତ୍ର ସେତେ କମ୍ ହେବ, ୱାଫର କାମ ସେତେ ଶୀଘ୍ର ଆରମ୍ଭ ହୋଇପାରିବ। ଆମର ସରକାର ଏହି ସମାନ ପଦ୍ଧତି ସହିତ କାମ କରୁଛି । ଆମେ ଜାତୀୟ ସିଙ୍ଗଲ୍ ୱିଣ୍ଡୋ ସିଷ୍ଟମ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିଛୁ । ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ, କେନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକରୁ ସମସ୍ତ ଅନୁମୋଦନ ଗୋଟିଏ ପ୍ଲାଟଫର୍ମରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଉଛି । ଏହା ଆମର ନିବେଶକମାନଙ୍କୁ ଗୁଡ଼ାଏ କାଗଜପତ୍ରରୁ ମୁକ୍ତ କରିଛି । ଆଜି, ପ୍ଲଗ୍ ଆଣ୍ଡ୍ ପ୍ଲେ ଭିତ୍ତିଭୂମି ମଡେଲରେ ସାରା ଦେଶରେ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ପାର୍କ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଉଛି । ଏହି ପାର୍କଗୁଡ଼ିକରେ ଜମି, ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଯୋଗାଣ, ବନ୍ଦର, ବିମାନବନ୍ଦର, ଏସବୁ ସହିତ ସଂଯୋଗୀକରଣ ସହ ଏକ ଦକ୍ଷ ଶ୍ରମିକ ପୁଲ ଭଳି ସୁବିଧା ଉପଲବ୍ଧ ରହିଛି । ଯେତେବେଳେ ଏଥିରେ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ହେଉଛି, ଶିଳ୍ପ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ସମୃଦ୍ଧ ହେବ । ପିଏଲ୍‌ଆଇ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ହେଉ କିମ୍ବା ଡିଜାଇନ୍ ଲିଙ୍କ୍ଡ୍ ଗ୍ରାଣ୍ଟ, ଭାରତ ଏଣ୍ଡ ଟୁ ଏଣ୍ଡ କ୍ଷମତା ପ୍ରଦାନ କରୁଛି । ସେଥିପାଇଁ ନିରନ୍ତର ନିବେଶ ମଧ୍ୟ ଆସୁଛି । ଭାରତ ଏବେ ବ୍ୟାକଏଣ୍ଡରୁ ଏକ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଷ୍ଟାକ୍ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ରାଷ୍ଟ୍ର ହେବା ଆଡ଼କୁ ଗତି କରୁଛି । ସେହି ଦିନ ଦୂର ନୁହେଁ ଯେତେବେଳେ ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ଛୋଟ ଚିପ୍ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିବ । ଅବଶ୍ୟ ଆମର ଯାତ୍ରା ବିଳମ୍ବରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା କିନ୍ତୁ ଏବେ ଆମକୁ କିଛି ବି ରୋକି ପାରିବ ନାହିଁ । ମୋତେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ, ସିଜି ପାୱାରର ପାଇଲଟ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ୪-୫ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ଅର୍ଥାତ୍ ୨୮ ଅଗଷ୍ଟରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି । କେନ୍ସର ପାଇଲଟ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ ଯାଉଛି । ମାଇକ୍ରୋନ୍ ଏବଂ ଟାଟାର ପରୀକ୍ଷଣ ଚିପ୍ସ ପୂର୍ବରୁ ଉତ୍ପାଦନ କରାଯାଉଛି । ଯେପରି ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ କହିଥିଲି, ଏହି ବର୍ଷରୁ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଚିପ୍ସ ଉତ୍ପାଦନ ଆରମ୍ଭ ହେବ। ଏହା ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ଭାରତ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର କ୍ଷେତ୍ରରେ କେତେ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଅଗ୍ରଗତି କରୁଛି ।

 

ବନ୍ଧୁଗଣ,

ଭାରତରେ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର୍‌ର ସଫଳତାର କାହାଣୀ କେବଳ ଗୋଟିଏ କ୍ଷେତ୍ର କିମ୍ବା ଗୋଟିଏ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ସୀମିତ ନୁହେଁ। ଆମେ ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଇକୋସିଷ୍ଟମ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛୁ, ଏକ ଇକୋସିଷ୍ଟମ ଯେଉଁଠାରେ ଡିଜାଇନ୍, ଉତ୍ପାଦନ, ପ୍ୟାକେଜିଂ ଏବଂ ଉଚ୍ଚ-ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଉପକରଣ, ସବୁକିଛି ଏହି ଭାରତରେ ଉପଲବ୍ଧ। ଆମର ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ମିଶନ କେବଳ ଗୋଟିଏ ଫ୍ୟାବ୍ କିମ୍ବା ଗୋଟିଏ ଚିପ୍ ଉତ୍ପାଦନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୀମିତ ନୁହେଁ। ଆମେ ଏକ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଇକୋସିଷ୍ଟମ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛୁ ଯାହା ଭାରତକୁ ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳ ଏବଂ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ପ୍ରତିଯୋଗିତାମୂଳକ କରୁଛି ।

 

ବନ୍ଧୁଗଣ,

ଭାରତର ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ମିଶନର ଆଉ ଏକ ବିଶେଷ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ରହିଛି। ଭାରତ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଉନ୍ନତ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ସହିତ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ୁଛି। ଏହା ଆମର ଲକ୍ଷ୍ୟ ଯେ, ଉଦୀୟମାନ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାଗୁଡ଼ିକ ଭାରତରେ ନିର୍ମିତ ଚିପ୍ସରୁ ନୂତନ ଶକ୍ତି ପାଆନ୍ତୁ। ନୋଏଡା ଏବଂ ବାଙ୍ଗାଲୋରରେ ନିର୍ମିତ ଆମର ଡିଜାଇନ୍ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଉନ୍ନତ ଚିପ୍ସ ତିଆରି କରିବା ଉପରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି। ଏଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି ଚିପ୍ସ, ଯେଉଁଥିରେ କୋଟି କୋଟି ଟ୍ରାଞ୍ଜିଷ୍ଟର ସଂରକ୍ଷଣ କରାଯାଉଛି। ଏହି ଚିପ୍ସ ଏକବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଇମର୍ସିଭ୍‌ ଟେକ୍ନୋଲୋଜିକୁ ନୂତନ ଶକ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରିବ।

 

ବନ୍ଧୁଗଣ,

ଆଜି, ଭାରତ ବିଶ୍ୱର ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର କ୍ଷେତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଥିବା ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ଉପରେ ନିରନ୍ତର କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛି। ଆଜି ଆମେ ସହରଗୁଡ଼ିକରେ ଗଗନଚୁମ୍ଭୀ ଅଟ୍ଟାଳିକା ଏବଂ ଚମତ୍କାର ଭୌତିକ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଦେଖୁଛୁ। ଏପରି ଭିତ୍ତିଭୂମିର ମୂଳଦୁଆ ହେଉଛି ଇସ୍ପାତ। ଆମର ଡିଜିଟାଲ ଭିତ୍ତିଭୂମିର ମୂଳଦୁଆ ହେଉଛି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥ। ସେଥିପାଇଁ ଭାରତ ଆଜି ଜାତୀୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥ ମିଶନ ଉପରେ କାମ କରୁଛି। ଆମେ ଆମ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ବିରଳ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥର ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ କାମ କରୁଛୁ। ଗତ ଚାରି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ, ଆମେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥ ପ୍ରକଳ୍ପ ଉପରେ ବ୍ୟାପକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଆସିଛୁ।

 

ବନ୍ଧୁଗଣ,

ଆମର ସରକାର ମଧ୍ୟ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର କ୍ଷେତ୍ରର ଅଭିବୃଦ୍ଧିରେ ଷ୍ଟାର୍ଟ-ଅପ୍ ଏବଂ ଏମ୍‌ଏସ୍‌ଏମ୍‌ଇ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି। ଆଜି, ଭାରତ ବିଶ୍ୱର ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ରତିଭାର ୨୦ ପ୍ରତିଶତ ଯୋଗଦାନ କରେ। ଭାରତର ଯୁବପିଢ଼ି ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଶିଳ୍ପର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ମାନବ ସମ୍ବଳ କାରଖାନା। ମୁଁ ମୋର ଯୁବ ଉଦ୍ୟୋଗୀ, ନବସୃଜନକାରୀ ଏବଂ ଷ୍ଟାର୍ଟ-ଅପ୍‌ମାନଙ୍କୁ ଆଗକୁ ଆସିବାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛି, ସରକାର ଆପଣଙ୍କ ସହିତ କାନ୍ଧରେ କାନ୍ଧ ମିଳାଇ ଚାଲିଛି। ଡିଜାଇନ୍ ଲିଙ୍କ୍ଡ୍ ଇନସେଣ୍ଟିଭ୍ ସ୍କିମ୍ ଏବଂ ଚିପ୍ସ-ଟୁ-ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆପଣମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ। ସରକାର ଡିଜାଇନ୍ ଲିଙ୍କ୍ଡ୍ ଇନସେଣ୍ଟିଭ୍ ସ୍କିମ୍ କୁ ମଧ୍ୟ ପୁନଃଗଠନ କରିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି। ଆମର ପ୍ରୟାସ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତୀୟ ବୌଦ୍ଧିକ ସମ୍ପତ୍ତି (ଆଇପି) ବିକଶିତ କରିବା। ନିକଟରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଅନୁସନ୍ଧାନ ଜାତୀୟ ଗବେଷଣା ପାଣ୍ଠି ସହିତ ସମ୍ପର୍କ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ।

 

ବନ୍ଧୁଗଣ,

ଏଠାରେ ଅନେକ ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରୁଛନ୍ତି, ଅନେକ ରାଜ୍ୟ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର କ୍ଷେତ୍ର ପାଇଁ ବିଶେଷ ନୀତି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛନ୍ତି, ଏହି ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ସେମାନଙ୍କ ରାଜ୍ୟରେ ବିଶେଷ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଉଛନ୍ତି। ମୁଁ ଦେଶର ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟକୁ ଅନୁରୋଧ କରିବାକୁ ଚାହୁଛି ଯେ ସେମାନଙ୍କ ରାଜ୍ୟରେ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଇକୋସିଷ୍ଟମ ବିକଶିତ କରିବା ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ରାଜ୍ୟରେ ନିବେଶ ପରିବେଶକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ପାଇଁ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ଏକ ବଳିଷ୍ଠ ପ୍ରତିଯୋଗିତା କରନ୍ତୁ।

 

ବନ୍ଧୁଗଣ,

ଭାରତ ‘ରିଫର୍ମ, ପର୍ଫର୍ମ ଏବଂ ଟ୍ରାନ୍ସଫର୍ମ’ର ମନ୍ତ୍ରକୁ ଅନୁସରଣ କରି ଏଠାରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଆଗାମୀ ସମୟରେ, ଆମେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢ଼ିର ସଂସ୍କାରର ଏକ ନୂତନ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ ଯାଉଛୁ। ଆମେ ଭାରତ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ମିଶନର ପରବର୍ତ୍ତୀ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଉପରେ ମଧ୍ୟ କାମ କରୁଛୁ। ମୁଁ ଏଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ସମସ୍ତ ନିବେଶକଙ୍କୁ କହିବାକୁ ଚାହୁଛି ଯେ, ଆମେ ଖୋଲା ହୃଦୟରେ ଆପଣଙ୍କୁ ସ୍ୱାଗତ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ। ଯଦି ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଭାଷାରେ କହିବି, ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ, ମୁଖା ସମନ୍ୱିତ। ଏବେ ସଠିକତାର ସହିତ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ କରିବାର ଏବଂ ବିଶାଳ ପରିମାଣରେ ପ୍ରଦାନ କରିବାର ସମୟ। ଆମର ନୀତିଗୁଡ଼ିକ କ୍ଷଣସ୍ଥାୟୀ ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ; ଏଗୁଡ଼ିକ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ପ୍ରତିବଦ୍ଧତା। ଆମେ ଆପଣଙ୍କର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ପୂରଣ କରିବୁ। ସେହି ଦିନ ଦୂର ନୁହେଁ ଯେତେବେଳେ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱ କହିବ – ‘ଭାରତରେ ଡିଜାଇନ୍, ଭାରତରେ ନିର୍ମିତ, ବିଶ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ବିଶ୍ୱସନୀୟ’ (Designed In India, Made In India, Trusted By The World)। ଆମର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରୟାସ ସଫଳ ହେଉ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ବାଇଟ୍ ନବସୃଜନରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଉ ଏବଂ ଆମର ଯାତ୍ରା ସଦାସର୍ବଦା ତ୍ରୁଟିମୁକ୍ତ ଏବଂ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରଦର୍ଶନରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଉ। ଏହି ଭାବନା ସହିତ, ଆପଣମାନଙ୍କୁ ଅନେକ ଅନେକ ଶୁଭେଚ୍ଛା!

 

ଧନ୍ୟବାଦ!

 

Explore More
ଶ୍ରୀରାମ ଜନ୍ମଭୂମି ମନ୍ଦିର ଧ୍ଵଜାରୋହଣ ସମାରୋହରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଅଭିଭାଷଣ

ଲୋକପ୍ରିୟ ଅଭିଭାଷଣ

ଶ୍ରୀରାମ ଜନ୍ମଭୂମି ମନ୍ଦିର ଧ୍ଵଜାରୋହଣ ସମାରୋହରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଅଭିଭାଷଣ
38 Per Cent Women In Rural And Semi-Urban Use UPI Weekly For Daily Essentials: Survey

Media Coverage

38 Per Cent Women In Rural And Semi-Urban Use UPI Weekly For Daily Essentials: Survey
NM on the go

Nm on the go

Always be the first to hear from the PM. Get the App Now!
...
The government places great emphasis on bringing a 'technology culture' to agriculture: PM Modi
March 06, 2026
This year’s Union Budget gives a strong push to agriculture and rural transformation : PM
Government has continuously strengthened the agriculture sector ,major efforts have reduced the risks for farmers and provided them with basic economic security: PM
If we scale high-value agriculture together, it will transform agriculture into a globally competitive sector: PM
As export-oriented production increases, employment will be created in rural areas through processing and value addition: PM
Fisheries can become a major platform for export growth, a high-value, high-impact sector of rural prosperity: PM
The government is developing digital public infrastructure for agriculture through AgriStack: PM
Technology delivers results when systems adopt it, institutions integrate it, and entrepreneurs build innovations on it: PM

नमस्कार !

बजट वेबिनार सीरीज के तीसरे वेबिनार में, मैं आप सभी का अभिनंदन करता हूं। इससे पहले, टेक्नोलॉजी, रिफॉर्म्स और इकोनॉमिक ग्रोथ जैसे अहम विषयों पर दो वेबिनार हो चुके हैं। आज, Rural Economy और Agriculture जैसे अहम सेक्टर पर चर्चा हो रही है। आप सभी ने बजट निर्माण में अपने मूल्यवान सुझावों से बहुत सहयोग दिया, और आपने देखा होगा बजट में आप सबके सुझाव रिफ्लेक्ट हो रहे हैं, बहुत काम आए हैं। लेकिन अब बजट आ चुका है, अब बजट के बाद उसके full potential का लाभ देश को मिले, इस दिशा में भी आपका अनुभव, आपके सुझाव और सरल तरीके से बजट का सर्वाधिक लोगों को लाभ हो। बजट का पाई-पाई पैसा जिस हेतु से दिया गया है, उसको परिपूर्ण कैसे करें? जल्द से जल्द कैसे करें? आपके सुझाव ये वेबिनार के लिए बहुत अहम है।

साथियों,

आप सभी जानते हैं, कृषि, एग्रीकल्चर, विश्वकर्मा, ये सब हमारी अर्थव्यवस्था का मुख्य आधार है। एग्रीकल्चर, भारत की लॉन्ग टर्म डेवलपमेंट जर्नी का Strategic Pillar भी है, और इसी सोच के साथ हमारी सरकार ने कृषि सेक्टर को लगातार मजबूत किया है। करीब 10 करोड़ किसानों को 4 लाख करोड़ रुपए से अधिक की पीएम किसान सम्मान निधि मिली है। MSP में हुए Reforms से अब किसानों को डेढ़ गुना तक रिटर्न मिल रहा है। इंस्टिट्यूशनल क्रेडिट कवरेज 75 प्रतिशत से अधिक हो चुका है। पीएम फसल बीमा योजना के तहत लगभग 2 लाख करोड़ रुपए के क्लेम सेटल किए गए हैं। ऐसे अनेक प्रयासों से किसानों का रिस्क बहुत कम हुआ है, और उन्हें एक बेसिक इकोनॉमिक सिक्योरिटी मिली है। इससे कृषि क्षेत्र का आत्मविश्वास भी बढ़ा है। आज खाद्यान्न और दालों से लेकर तिलहन तक देश रिकॉर्ड उत्पादन कर रहा है। लेकिन अब, जब 21वीं सदी का दूसरा क्वार्टर शुरू हो चुका है, 25 साल बीत चुके हैं, तब कृषि क्षेत्र को नई ऊर्जा से भरना भी उतना ही आवश्यक है। इस साल के बजट में इस दिशा में नए प्रयास हुए हैं। मुझे विश्वास है, इस वेबिनार में आप सभी के बीच हुई चर्चा, इससे निकले सुझाव, बजट प्रावधानों को जल्द से जल्द जमीन पर उतारने में मदद करेंगे।

साथियों,

आज दुनिया के बाजार खुल रहे हैं, ग्लोबल डिमांड बदल रही है। इस वेबिनार में अपनी खेती को एक्सपोर्ट ओरिएंटेड बनाने पर भी ज्यादा से ज्यादा चर्चा आवश्य़क है। हमारे पास Diverse Climate है, हमें इसका पूरा फायदा उठाना है। एग्रो क्लाइमेटिक जोन, उस विषय में हम बहुत समृद्ध है। इस साल का बजट इन सब बातों के लिए अनगिनत नए अवसर देने वाला बजट है। प्रोडक्टिविटी बढ़ाने की दिशा तय करता है, और एक्सपोर्ट स्ट्रेंथ को बढ़ावा देता है। बजट में हमने high value agriculture पर फोकस किया है। नारियल, काजू, कोको, चंदन, ऐसे उत्पादों के regional-specific promotion की बात कही है, और आपको मालूम है, दक्षिण के हमारे जो राज्य हैं खासकर केरल है, तमिलनाडु है, नारियल की पैदावार बहुत करते हैं। लेकिन अब वो क्रॉप, वो सारे पेड़ इतने पुराने हो चुके हैं कि उसकी वो क्षमता नहीं रही है। केरल के किसानों को अतिरिक्त लाभ हो, तमिलनाडु के किसानों को अतिरिक्त लाभ हो। इसलिए इस बार कोकोनट पर एक विशेष बल दिया गया है, जिसका फायदा आने वाले दिनों में हमारे इन किसानों को मिलेगा।

साथियों,

नॉर्थ ईस्ट की तरफ देखें, अगरवुड बहुत कम लोगों को मालूम है, जो ये अगरबत्ती शब्द है ना, वो अगरवुड से आया हुआ है। अब हिमालयन राज्यों में टेम्परेट नट क्रॉप्स, और इन्हें बढ़ावा देने का प्रस्ताव बजट में रखा गया है। जब एक्सपोर्ट ओरिएंटेड प्रोडक्शन बढ़ेगा, तो ग्रामीण क्षेत्रों में प्रोसेसिंग और वैल्यू एडिशन के जरिए रोजगार सृजन होगा। इस दिशा में एक coordinated action कैसे हो, आप सभी स्टेकहोल्डर्स मिलकर जरूर मंथन करें। अगर हम मिलकर High Value Agriculture को स्केल करते हैं, तो ये एग्रीकल्चर को ग्लोबली कंपेटिटिव सेक्टर में बदल सकता है। एग्री experts, इंडस्ट्री और किसान एक साथ कैसे आएं, किसानों को ग्लोबल मार्केट से जोड़ने के लिए किस तरह से गोल्स सेट किए जाएं, क्वालिटी, ब्रांडिंग और स्टैंडर्ड्स, ऐसे हर पहलू, इन सबको कैसे प्रमोट किया जाए, इन सारे विषयों पर चर्चा, इस वेबिनार को, इसके महत्व को बढ़ाएंगे। मैं एक और बात आपसे कहना चाहूंगा। आज दुनिया हेल्थ के संबंध में ज्यादा कॉनशियस है। होलिस्टिक हेल्थ केयर और उसमें ऑर्गेनिक डाइट, ऑर्गेनिक फूड, इस पर बहुत रुचि है। भारत में हमें केमिकल फ्री खेती पर बल देना ही होगा, हमें नेचुरल फार्मिंग पर बल देना होगा। नेचुरल फार्मिंग से, केमिकल फ्री प्रोडक्ट से दुनिया के बाजार तक पहुंचने में हमारे लिए एक राजमार्ग बन जाता है। उसके लिए सर्टिफिकेशन, लेबोरेटरी ये सारी व्यवस्थाएं सरकार सोच रही है। लेकिन आप लोग इसमें भी जरूर अपने विचार रखिए।

साथियों,

एक्सपोर्ट बढ़ाने में एक बहुत बड़ा फैक्टर फिशरीज सेक्टर का पोटेंशियल भी है। भारत दुनिया का दूसरा सबसे बड़ा मछली उत्पादक देश भी है। आज हमारे अलग-अलग तरह के जलाशय, तालाब, ये सब मिलाकर लगभग 4 लाख टन मछली उत्पादन होता है। जबकि इसमें 20 लाख टन अतिरिक्त उत्पादन की संभावना मौजूद है। अब विचार कीजिए आप, 4 लाख टन से हम अतिरिक्त 20 लाख टन जोड़ दें, तो हमारे गरीब मछुआरे भाई-बहन हैं, उनकी जिंदगी कैसी बदल जाएगी। हमारे पास Rural Income को डायवर्सिफाई करने का अवसर है। फिशरीज एक्सपोर्ट ग्रोथ का बड़ा प्लेटफॉर्म बन सकता है, दुनिया में इसकी मांग है। इस वेबिनार से अगर बहुत ही प्रैक्टिकल सुझाव निकलते हैं, तो कैसे रिज़रवॉयर, उसकी पोटेंशियल की सटीक मैपिंग की जाए, कैसे क्लस्टर प्लानिंग की जाए, कैसे फिशरीज डिपार्टमेंट और लोकल कम्युनिटी के बीच मजबूत कोऑर्डिनेशन हो, तो बहुत ही उत्तम होगा। हैचरी, फीड, प्रोसेसिंग, ब्रांडिंग, एक्सपोर्ट, उसके लिए आवश्यक लॉजिस्टिक्स, हर स्तर पर हमें नए बिजनेस मॉडल विकसित करने ही होंगे। ये Rural Prosperity, ग्रामीण समृद्धि के लिए, वहां की हाई वैल्यू, हाई इम्पैक्ट सेक्टर के रूप में परिवर्तित करने का एक अवसर है हमारे लिए, और इस दिशा में भी हम सबको मिलकर काम करना है, और आप आज जो मंथन करेंगे, उसके लिए, उस कार्य के लिए रास्ता बनेगा।

साथियों,

पशुपालन सेक्टर, ग्रामीण इकोनॉमी का हाई ग्रोथ पिलर है। भारत आज दुनिया का सबसे बड़ा मिल्क प्रोड्यूसर है, Egg प्रोडक्शन में हम दूसरे स्थान पर है। हमें इसे और आगे ले जाने के लिए ब्रीडिंग क्वालिटी, डिजीज प्रिवेंशन और साइंटिफिक मैनेजमेंट पर फोकस करना होगा। एक और अहम विषय पशुधन के स्वास्थ्य का भी है। मैं जब One Earth One Health की बात करता हूं, तो उसमें पौधा हो या पशु, सबके स्वास्थ्य की बात शामिल है। भारत अब वैक्सीन उत्पादन में आत्मनिर्भर है। फुट एंड माउथ डिजीज, उससे पशुओं को बचाने के लिए सवा सौ करोड़ से अधिक डोज पशुओं को लगाई जा चुकी है। राष्ट्रीय गोकुल मिशन के तहत टेक्नोलॉजी का विस्तार किया जा रहा है। हमारी सरकार में अब पशुपालन क्षेत्र के किसानों को किसान क्रेडिट कार्ड का भी लाभ मिल रहा है। निजी निवेश को प्रोत्साहित करने के लिए एनिमल हसबेंड्री इंफ्रास्ट्रक्चर डेवलपमेंट फंड की शुरुआत भी की गई है, और आपको ये पता है हम लोगों ने गोबरधन योजना लागू की है। गांव के पशुओं के निकलने वाला मलमूत्र है, गांव का जो वेस्ट है, कूड़ा-कचरा है। हम गोबरधन योजना में इसका उपयोग करके गांव भी स्वच्छ रख सकते हैं, दूध से आय होती है, तो गोबर से भी आय हो सकती है, और एनर्जी सिक्योरिटी की दिशा में गैस सप्लाई में भी ये गोबरधन बहुत बड़ा योगदान दे सकता है। ये मल्टीपर्पज बेनिफिट वाला काम है, और गांव के लिए बहुत उपयोगी है। मैं चाहूंगा कि सभी राज्य सरकारें इसको प्राथमिकता दें, इसको आगे बढ़ाएं।

साथियों,

हमने पिछले अनुभवों से समझा है कि केवल एक ही फसल पर टिके रहना किसान के लिए जोखिम भरा है। इससे आय के विकल्प भी सीमित हो जाते हैं। इसलिए, हम crop diversification पर फोकस कर रहे हैं। इसके अलावा, National Mission on Edible Oils And Pulses, National Mission on Natural Farming, ये सभी एग्रीकल्चर सेक्टर की ताकत बढ़ा रहे हैं।

साथियों,

आप भी जानते हैं एग्रीकल्चर स्टेट सब्जेक्ट है, राज्यों का भी एक बड़ा एग्रीकल्चर बजट होता है, हमें राज्यों को भी निरंतर प्रेरित करना है कि वो अपना दायित्व निभाने में, हम उनको कैसे मदद दें, हमारे सुझाव उनको कैसे काम आएं। राज्य का भी एक-एक पैसा जो गांव के लिए, किसान के लिए तय हुआ है, वो सही उपयोग हो। हमें बजट प्रावधानों को जिला स्तर तक मजबूत करना होगा। तभी नई पॉलिसीज का ज्यादा से ज्यादा फायदा उठाया जा सकता है।

साथियों,

ये टेक्नोलॉजी की सदी है और सरकार का बहुत जोर एग्रीकल्चर में टेक्नोलॉजी कल्चर लाने पर भी है। आज e-NAM के माध्यम से मार्केट एक्सेस का डेमोक्रेटाइजेशन हुआ है। सरकार एग्रीस्टैक के जरिए, एग्रीकल्चर के लिए डिजिटल पब्लिक इंफ्रास्ट्रक्चर विकसित कर रही है। इसके तहत डिजिटल पहचान, यानी किसान आईडी बनाई जा रही है। अब तक लगभग 9 करोड़ किसानों की किसान आईडी बन चुकी है, और लगभग 30 करोड़ भूमि पार्सलों का डिजिटल सर्वे किया गया है। भारत-विस्तार जैसे AI आधारित प्लेटफॉर्म, रिसर्च इंस्टीट्यूशंस और किसानों के बीच की दूरी कम कर रहे हैं।

लेकिन साथियों,

टेक्नोलॉजी तभी परिणाम देती है, जब सिस्टम उसे अपनाएं, संस्थाएं उसे इंटीग्रेट करें और एंटरप्रेन्योर्स उस पर इनोवेशन खड़ा करें। इस वेबिनार में आपको इससे जुड़े सुझावों को मजबूती से सामने लाना होगा। हम टेक्नोलॉजी को कैसे सही तरीके से इंटीग्रेट करें, इस दिशा में इस वेबिनार से निकले सुझावों की बहुत बड़ी भूमिका होगी।

साथियों,

हमारी सरकार ग्रामीण समृद्धि के निर्माण के लिए प्रतिबद्ध है। प्रधानमंत्री आवास योजना, स्वामित्व योजना, पीएम ग्रामीण सड़क योजना, स्वयं सहायता समूहों को आर्थिक मदद, इसने रूरल इकोनॉमी को निरंतर मजबूत किया है। लखपति दीदी अभियान की सफलता को भी हमें नई ऊंचाई देनी है। अभी तक गांव की 3 करोड़ महिलाओं को लखपति दीदी बनाने में हम सफल हो चुके हैं। अब 2029 तक, 2029 तक 3 करोड़ में और 3 करोड़ जोड़ना है, और 3 करोड़ और लखपति दीदियां बनाने का लक्ष्य तय किया गया है। ये लक्ष्य और तेजी से कैसे प्राप्त किया जाए, इसे लेकर भी आपके सुझाव महत्वपूर्ण होंगे।

साथियों,

देश में स्टोरेज का बहुत बड़ा अभियान चल रहा है। लाखों गोदाम बनाए जा रहे हैं। स्टोरेज के अलावा एग्री एंटरप्रेन्योर्स प्रोसेसिंग, सप्लाई चैन, एग्री-टेक, एग्री-फिनटेक, एक्सपोर्ट, इन सब में इनोवेशन और निवेश बढ़ाना आज समय की मांग है। मुझे विश्वास है आज जो आप मंथन करेंगे, उससे निकले अमृत से ग्रामीण अर्थव्यवस्था को नई ऊर्जा मिलेगी। आप सबको इस वेबिनार के लिए मेरी बहुत-बहुत शुभकामनाएं हैं, और मुझे पूरा विश्वास है कि जमीन से जुड़े हुए विचार, जड़ों से जुड़े हुए विचार, इस बजट को सफल बनाने के लिए, गांव-गांव तक पहुंचाने के लिए बहुत काम आएंगे। आपको बहुत-बहुत शुभकामनाएं।

बहुत-बहुत धन्यवाद। नमस्कार।