ભારત માતા કી જય! ભારત માતા કી જય!
આ બધા ત્રિરંગા શા માટે નીચા થઇ ગયા છે?
ભારત માતા કી જય! ભારત માતા કી જય! ભારત માતા કી જય!
મંચ પર બિરાજમાન ગુજરાતના રાજ્યપાલ આચાર્ય દેવવ્રતજી, આ સ્થળના લોકપ્રિય મુખ્યમંત્રી શ્રી ભૂપેન્દ્રભાઈ પટેલ, કેન્દ્રમાં મારા મંત્રીમંડળના સાથીઓ, મનોહર લાલજી, સીઆર પાટિલજી, ગુજરાત સરકારના અન્ય મંત્રીઓ, સાંસદો, ધારાસભ્યો અને ગુજરાતના ખૂણે ખૂણેથી અહીં ઉપસ્થિત મારા પ્રિય ભાઈઓ અને બહેનો,
હું બે દિવસથી ગુજરાતમાં છું. ગઈકાલે હું વડોદરા, દાહોદ, ભુજ, અમદાવાદ ગયો અને આજે વહેલી સવારે ગાંધીનગર આવ્યો, જ્યાં પણ ગયો એવું લાગ્યું કે દેશભક્તિનો ઉત્સાહ, ગર્જના કરતો સિંદુરી સાગર હતો, સિંદુરી સાગરની ગર્જના અને લહેરાતો ત્રિરંગો હતો, લોકોના હૃદયમાં માતૃભૂમિ પ્રત્યેનો અપાર પ્રેમ હતો, તે એક એવું દૃશ્ય હતું, તે એક એવું દ્રશ્ય હતું અને આ ફક્ત ગુજરાતમાં જ નથી, ભારતના દરેક ખૂણામાં છે. તે દરેક ભારતીયના હૃદયમાં છે. શરીર ગમે તેટલું સ્વસ્થ હોય જો કાંટો વાગી જાય તો આખું શરીર પરેશાન રહે છે. હવે અમે નક્કી કર્યું છે કે અમે તે કાંટો દૂર કરીશું.
મિત્રો,
1947માં જ્યારે ભારત માતાના ટુકડા થયા ત્યારે સાંકળો કપાવી જોઈતી હતી, પરંતુ હાથ, ભુજાઓ કાપવામાં આવી. દેશનાં ત્રણ ટુકડા કરી દેવામાં આવ્યા હતા. અને તે જ રાત્રે કાશ્મીરની ધરતી પર પહેલો આતંકવાદી હુમલો થયો હતો. પાકિસ્તાને મુજાહિદ્દીનના નામે આતંકવાદીઓની મદદથી ભારત માતાના એક ભાગ પર કબજો કર્યો. જો આ મુજાહિદ્દીન તે દિવસે માર્યા ગયા હોત અને સરદાર પટેલ ઈચ્છતા હતા કે પીઓકે પાછું ન મળે ત્યાં સુધી સેના રોકાય નહીં. પરંતુ સરદાર સાહેબની વાત પર ધ્યાન આપવામાં આવ્યું નહીં અને આ મુજાહિદ્દીનોએ જે લોહીનો સ્વાદ ચાખ્યો હતો તે 75 વર્ષથી ચાલુ છે. તેનું વિકૃત સ્વરૂપ પહેલગામમાં પણ અસ્તિત્વમાં હતું. આપણે 75 વર્ષથી સહન કરી રહ્યા છીએ અને જ્યારે પણ પાકિસ્તાન સાથે યુદ્ધની સ્થિતિ ઉભી થઈ છે, ત્યારે ત્રણેય વખત ભારતની લશ્કરી શક્તિએ પાકિસ્તાનને હરાવ્યું છે. અને પાકિસ્તાનને સમજાયું કે તે યુદ્ધમાં ભારતને હરાવી શકશે નહીં અને તેથી તેણે પ્રોક્સી વોર શરૂ કર્યું. લશ્કરી તાલીમ આપવામાં આવે છે, લશ્કરી તાલીમ પામેલા આતંકવાદીઓને ભારત મોકલવામાં આવે છે અને નિર્દોષ, નિઃશસ્ત્ર લોકોને, કેટલાક પ્રવાસ માટે ગયા હોય છે, કેટલાક બસમાં મુસાફરી કરી રહ્યા હોય છે, કેટલાક હોટલમાં બેઠા હોય છે, કેટલાક પ્રવાસીઓ તરીકે જઈ રહ્યા હોય છે. જ્યાં તક મળી, તેઓ મારતા રહ્યા, મારતા રહ્યા, મારતા રહ્યા અને આપણે તેને સહન કરતા રહ્યા. તમે જ કહો, શું આ બધું હવે વધુ સહન કરવું જોઈએ? શું ગોળીઓનો જવાબ ગોળીઓથી આપવો જોઈએ? શું ઈંટનો જવાબ પથ્થરથી આપવો જોઈએ? શું આ કાંટો ઉખેડી નાખવો જોઈએ?
મિત્રો,
આ દેશ તે મહાન સંસ્કૃતિ અને પરંપરા સાથે આગળ વધ્યો છે, વસુધૈવ કુટુમ્બકમ. આ આપણા મૂલ્યો છે, આ આપણું ચારિત્ર્ય છે, આપણે સદીઓથી તેને જીવી રહ્યા છીએ. આપણે આખી દુનિયાને એક પરિવાર માનીએ છીએ. આપણે આપણા પડોશીઓ માટે પણ ખુશી ઇચ્છીએ છીએ. તે ખુશીથી જીવે, આપણે પણ ખુશીથી જીવીએ. આ હજારો વર્ષોથી આપણો વિચાર રહ્યો છે. પરંતુ જ્યારે આપણી શક્તિને વારંવાર પડકારવામાં આવે છે, ત્યારે આ દેશ વીરોની ભૂમિ પણ છે. જેને આપણે આજ સુધી પ્રોક્સી વોર કહેતા હતા. 6 મે પછીના દ્રશ્યો જોયા પછી, આપણે તેને પ્રોક્સી વોર કહેવાની ભૂલ કરી શકીએ નહીં. અને આનું કારણ એ છે કે, જ્યારે આતંકવાદના 9 ઠેકાણાઓ ઓળખ્યા પછી અમે 22 મિનિટમાં, સાથીઓ, 22 મિનિટમાં તેને નષ્ટ કરી દીધા. અને આ વખતે બધું કેમેરાની સામે કરવામાં આવ્યું હતું, બધી વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હતી. જેથી કોઈ અમારા ઘરે પુરાવા માંગવા ન આવે. હવે આપણે પુરાવા આપવાની જરૂર નથી, બીજી બાજુની વ્યક્તિ તે આપી રહી છે. અને તેથી જ હું કહું છું કે હવે આને પ્રોક્સી વોર ન કહી શકાય કારણ કે 6 મે પછી માર્યા ગયેલા આતંકવાદીઓના અંતિમ સંસ્કારને પાકિસ્તાનમાં રાજ્ય સન્માન આપવામાં આવ્યું હતું, તેમની શબપેટીઓ પર પાકિસ્તાની ધ્વજ મૂકવામાં આવ્યા હતા, તેમની સેનાએ તેમને સલામી આપી હતી, આ સાબિત કરે છે કે આતંકવાદી પ્રવૃત્તિઓ પ્રોક્સી વોર નથી. આ તમારી સારી રીતે વિચારેલી યુદ્ધ વ્યૂહરચના છે. જો તમે યુદ્ધ લડી રહ્યા છો, તો તમને પણ એવો જ જવાબ મળશે. અમે અમારા કામમાં વ્યસ્ત હતા અને પ્રગતિના માર્ગ પર હતા. અમે બધાનું કલ્યાણ ઈચ્છીએ છીએ અને મુશ્કેલીના સમયે મદદ પણ કરીએ છીએ. પણ બદલામાં લોહીની નદીઓ વહે છે. હું નવી પેઢીને કહેવા માંગુ છું કે, દેશ કેવી રીતે બરબાદ થઈ ગયો છે? સિંધુ જળ સંધિ 1960માં થઈ હતી. જો તમે તેની વિગતોમાં જશો તો તમને આશ્ચર્ય થશે. જમ્મુ અને કાશ્મીરની અન્ય નદીઓ પર બનેલા બંધોની સફાઈનું કામ પણ નહીં કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. ડિસિલ્ટિંગ કરવામાં આવશે નહીં. સફાઈ માટે નીચેના દરવાજા ખોલવામાં આવશે નહીં. આ દરવાજા 60 વર્ષ સુધી ખોલવામાં આવ્યા ન હતા અને જે પાણી 100 ટકા ભરાવાનું હતું, તે ધીમે ધીમે તેની ક્ષમતા 2 ટકાથી 3 ટકા સુધી ઘટી ગઈ. શું મારા દેશવાસીઓને પાણી પર અધિકાર નથી? તેમને પાણીનો અધિકાર મળવો જોઈએ કે નહીં? અને મેં હજુ સુધી બહુ કંઈ કર્યું નથી. હમણાં અમે કહ્યું છે કે અમે તેને મુલતવી રાખ્યું છે. લોકો બહાર પરસેવો પાડી રહ્યા છે અને અમે બંધ થોડો ખોલ્યો અને સફાઈ શરૂ કરી, જે કંઈ કચરો હતો તે અમે બહાર કાઢી રહ્યા છીએ. આ કારણે, ત્યાં પૂર આવે છે.
મિત્રો,
આપણે કોઈની સાથે દુશ્મનાવટ નથી ઇચ્છતા. આપણે સુખી અને શાંતિપૂર્ણ જીવન જીવવા માંગીએ છીએ. આપણે પણ પ્રગતિ કરવા માંગીએ છીએ. જેથી આપણે વિશ્વના કલ્યાણમાં કંઈક યોગદાન આપી શકીએ. અને તેથી અમે લાખો ભારતીયોના કલ્યાણ માટે એકનિષ્ઠ પ્રતિબદ્ધતા સાથે કામ કરી રહ્યા છીએ. ગઈકાલે 26 મે, 26 મે 2014ના રોજ મને પહેલી વાર દેશના પ્રધાનમંત્રી તરીકે શપથ લેવાની તક મળી. અને ત્યારે ભારતનું અર્થતંત્ર વિશ્વમાં 11માં ક્રમે હતું. આપણે કોરોના સામે લડ્યા, આપણા પડોશીઓ તરફથી મુશ્કેલીઓનો સામનો કર્યો અને કુદરતી આફતોનો પણ સામનો કર્યો. આ બધા છતાં, આટલા ટૂંકા સમયમાં આપણે 11માં ક્રમના અર્થતંત્રથી ચોથા ક્રમના અર્થતંત્રમાં પહોંચી ગયા. કારણ કે આ અમારું લક્ષ્ય છે, અમે વિકાસ ઇચ્છીએ છીએ, અમે પ્રગતિ ઇચ્છીએ છીએ.
અને સાથીઓ,
હું ગુજરાતનો ઋણી છું. આ માટીએ મને મોટો કર્યો છે. અહીંથી મને જે શિક્ષણ મળ્યું, જે દીક્ષા મળી, તમારા બધાની વચ્ચે રહીને મેં જે શીખ્યું, તમે મને જે મંત્રો આપ્યા, તમે મારામાં જે સપનાઓ ઉગાડ્યા, તેને હું દેશવાસીઓ માટે ઉપયોગી બનાવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યો છું. મને ખુશી છે કે આજે ગુજરાત સરકારે શહેરી વિકાસ વર્ષ 2005માં આ કાર્યક્રમનું આયોજન કર્યું. 20 વર્ષની ઉજવણી કરવા માટે અને મને ખુશી છે કે આ કાર્યક્રમ શહેરી વિકાસની 20 વર્ષની સફરને વધાવવા માટે બનાવવામાં આવ્યો ન હતો. ગુજરાત સરકારે તે 20 વર્ષોમાં જે પ્રાપ્ત કર્યું છે અને શીખ્યા છે તેના આધારે, તેણે શહેરી વિકાસની આગામી પેઢી માટે એક રોડમેપ તૈયાર કર્યો છે અને આજે તે રોડમેપ ગુજરાતના લોકો સમક્ષ રજૂ કરવામાં આવ્યો છે. આ માટે હું ગુજરાત સરકાર, મુખ્યમંત્રી અને તેમની ટીમને હૃદયપૂર્વક અભિનંદન આપું છું.
મિત્રો,
આજે આપણે વિશ્વની ચોથી અર્થવ્યવસ્થા બની ગયા છીએ. કોઈપણ વ્યક્તિ એ વાતથી સંતુષ્ટ થશે કે આપણે હવે જાપાનને પાછળ છોડી દીધું છે અને આગળ વધી ગયા છીએ. અને મને યાદ છે કે જ્યારે આપણે 6 થી 5 બન્યા હતા ત્યારે દેશમાં એક અલગ પ્રકારનો ઉત્સાહ હતો, ઘણો ઉત્સાહ હતો, ખાસ કરીને યુવાનોમાં અને તેનું કારણ એ હતું કે આપણે 250 વર્ષથી આપણા પર શાસન કરનારા યુકેને પાછળ છોડીને 5માં સ્થાને આવ્યા હતા. પણ હવે, ચાર થવાનો આનંદ જેટલો હોવો જોઈએ તેના કરતાં વધુ દબાણ છે કે તમે ત્રણ નંબર પર ક્યારે આવશો. હવે દેશ રાહ જોવા તૈયાર નથી અને જો કોઈ તેમને રાહ જોવાનું કહે તો પાછળથી નારા આવે છે, મોદી હૈ તો મુમકીન હૈ.
અને તેથી સાથીઓ,
સૌ પ્રથમ અમારું લક્ષ્ય 2047 છે, ભારતનો વિકાસ થવો જોઈએ, કોઈ સમાધાન નહીં... આપણે આઝાદીના 100 વર્ષ આમ જ નહીં વિતાવીએ, આપણે આઝાદીના 100 વર્ષ એવી રીતે ઉજવીશું કે વિકસિત ભારતનો ધ્વજ દુનિયામાં ઊંચો લહેરાશે. જરા કલ્પના કરો, 1920, 1925, 1930, 1940, 1942માં, જો ભગતસિંહ, સુખદેવ, રાજગુરુ, નેતાજી સુભાષ બાબુ, વીર સાવરકર, શ્યામજી કૃષ્ણ વર્મા, મહાત્મા ગાંધી કે સરદાર પટેલ દ્વારા ઉત્પન્ન થયેલી ભાવનાઓ તે સમયમાં ન હોત, જો લોકોના મનમાં સ્વતંત્રતાની ઇચ્છા ન હોત, જો સ્વતંત્રતા માટે જીવવા અને મરવાની પ્રતિબદ્ધતા ન હોત, જો સ્વતંત્રતા માટે સહન કરવાની ઇચ્છા ન હોત, તો કદાચ 1947માં આપણને આઝાદી ન મળી હોત. આ એટલા માટે શક્ય બન્યું કારણ કે તે સમયની 25-30 કરોડની વસ્તી બલિદાન માટે તૈયાર હતી. જો 25-30 કરોડ લોકો પ્રતિબદ્ધતા દાખવી શકે અને 20-25 વર્ષમાં અંગ્રેજોને અહીંથી હાંકી કાઢે, તો મિત્રો, આગામી 25 વર્ષમાં 140 કરોડ લોકો પણ ભારતને વિકસિત બનાવી શકે છે. અને તેથી 2030માં જ્યારે ગુજરાત 75 વર્ષનું થશે ત્યારે મારું માનવું છે કે આપણે હવે આગામી 10 વર્ષ માટે અગાઉથી યોજના બનાવવી જોઈએ. 30, 35 માં... જ્યારે ગુજરાત 35માં 75 વર્ષનું થશે, કે જ્યારે ગુજરાત 75 વર્ષનું થશે, ત્યારે ગુજરાત અહીં સુધી પહોંચશે. તે ઉદ્યોગમાં અહીં હશે, તે કૃષિમાં અહીં હશે, તે શિક્ષણમાં અહીં હશે, તે રમતગમતમાં અહીં હશે, આપણે એક સંકલ્પ લેવો જોઈએ અને જ્યારે ગુજરાત 75 વર્ષનું થશે, ત્યારે ઓલિમ્પિક્સ જે તેના એક વર્ષ પછી યોજાવા જઈ રહી છે, ત્યારે દેશ ઇચ્છે છે કે તે ઓલિમ્પિક્સ ભારતમાં યોજાવી જોઈએ.
અને તેથી સાથીઓ,
ગુજરાત જ્યારે 75 વર્ષ પૂર્ણ કરે ત્યારે આપણું લક્ષ્ય આ જ છે. અને તમે જુઓ, જ્યારે ગુજરાતની રચના થઈ તે સમયના અખબારો બહાર કાઢો, તે સમયની ચર્ચાઓ બહાર કાઢો. મહારાષ્ટ્રથી અલગ થયા પછી ગુજરાત શું કરશે તે અંગે ચર્ચાઓ થઈ હતી. ગુજરાતમાં શું છે? અહીં સમુદ્ર છે, ખારું પાણી છે, અહીં રણ છે, પાકિસ્તાન છે તે શું કરશે? ગુજરાતમાં કોઈ ખનિજ નથી, ગુજરાત કેવી રીતે પ્રગતિ કરશે? આ બધા વેપારીઓ છે... તેઓ અહીંથી માલ ખરીદે છે અને ત્યાં વેચે છે. આ દરમિયાન, તેઓ દલાલી કરીને પોતાનું ગુજરાન ચલાવે છે. શું કરવું તેની ચર્ચા થઈ. એ જ ગુજરાત જેમાં એક સમયે મીઠા સિવાય બીજું કંઈ નહોતું, આજે દુનિયામાં હીરા માટે જાણીતું છે. ક્યાં મીઠું, ક્યાં હીરા! અમે આ યાત્રા પૂર્ણ કરી છે. અને આની પાછળ એક વિચારપૂર્વકનો પ્રયાસ છે. આયોજનબદ્ધ રીતે પગલાં લેવામાં આવ્યા છે. આપણા દેશમાં જ્યારે આપણે સામાન્ય રીતે સરકારના મોડેલની ચર્ચા કરીએ છીએ, ત્યારે તે સરકારમાં રહેલા સિલોસ છે, આ સૌથી મોટું સંકટ છે. એક વિભાગ બીજા વિભાગ સાથે વાત કરતો નથી. એક ટેબલ પર બેઠેલા લોકો બીજા ટેબલ પર બેઠેલા લોકો સાથે વાત કરતા નથી, આવી ચર્ચાઓ થાય છે. તે કેટલીક બાબતોમાં સાચા હોઈ શકે છે, પણ શું તેનો કોઈ ઉકેલ છે? આજે હું તમને પૃષ્ઠભૂમિ જણાવીશ, આ શહેરી વિકાસ વર્ષ એકમાત્ર નથી, તે સમયે આપણે દર વર્ષે કોઈ ચોક્કસ કાર્ય માટે સમર્પિત કરતા હતા, જેમ કે 2005ને શહેરી વિકાસ વર્ષ તરીકે ગણવામાં આવતું હતું. એક વર્ષ એવું હતું જ્યારે અમે તેને બાળકીઓના શિક્ષણ માટે સમર્પિત કર્યું હતું, એક વર્ષ એવું હતું જ્યારે અમે તેને સંપૂર્ણપણે પ્રવાસનને સમર્પિત કર્યું હતું. આનો અર્થ એ નથી કે બીજા બધા કામ બંધ થઈ જશે, પરંતુ જો તે વર્ષમાં વન વિભાગ હોય, તો તે શહેરી વિકાસમાં શું યોગદાન આપી શકે? આરોગ્ય વિભાગ છે, તો તે શહેરી વિકાસ વર્ષમાં શું યોગદાન આપી શકે? જળ સંરક્ષણ મંત્રાલય છે, તો તે શહેરી વિકાસમાં કેવી રીતે યોગદાન આપી શકે? પ્રવાસન વિભાગ છે, તો તે શહેરી વિકાસમાં કેવી રીતે યોગદાન આપી શકે? એટલે કે, એક રીતે આ વર્ષ સમગ્ર સરકારી અભિગમથી ઉજવવામાં આવ્યું હતું અને તમને યાદ હશે, જ્યારે આપણે પ્રવાસન વર્ષ ઉજવ્યું હતું, તે પહેલાં આખા રાજ્યમાં કોઈએ ગુજરાતમાં પ્રવાસનની કલ્પના પણ કરી ન હતી. ખાસ પ્રયાસો કરવામાં આવ્યા, જાહેરાત ઝુંબેશ ચલાવવામાં આવી, ગુજરાતમાં થોડા દિવસો વિતાવ્યા, તેમાંથી બધું જ બહાર આવ્યું. તેમાંથી રણ ઉત્સવનો ઉદ્ભવ થયો, સ્ટેચ્યુ ઓફ યુનિટી તેમાંથી બનાવવામાં આવ્યું. તેમાંથી આજે સોમનાથનો વિકાસ થઈ રહ્યો છે, ગીરનો વિકાસ થઈ રહ્યો છે, અંબાજીનો વિકાસ થઈ રહ્યો છે. સાહસિક રમતો આવી રહી છે. એટલે કે, એક પછી એક વસ્તુઓનો વિકાસ થવા લાગ્યો. જેમ શહેરી વિકાસ વર્ષની ઉજવણી કરવામાં આવી હતી.
અને મને યાદ છે, હું રાજકારણમાં નવો હતો. અને થોડા સમય પછી અમે પહેલા અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન જીત્યું, ત્યાં સુધી અમારી પાસે રાજકોટ મ્યુન્સિપાલીટી હતી, ત્યારે તે કોર્પોરેશન નહોતું. અને અમારી પાસે એક પ્રહલાદભાઈ પટેલ હતા, તેઓ પાર્ટીના ખૂબ જ વરિષ્ઠ નેતા હતા. તે ખૂબ જ નવીન હતા, નવી વસ્તુઓ વિશે વિચારવાનો તેમનો સ્વભાવ હતો. જ્યારે હું રાજકારણમાં આવ્યો હતો, ત્યારે એક દિવસ પ્રહલાદભાઈ મને મળવા આવ્યા. તેમણે કહ્યું તે સમયે ચીમનભાઈ પટેલની સરકાર હતી અને અમે ચીમનભાઈ અને ભાજપના લોકો નાના ભાગીદાર હતા. તો આપણે ચીમનભાઈને મળીએ અને તેમને સમજાવીએ કે અમદાવાદથી આવતી આ લાલ બસને અમદાવાદની બહાર જવા દેવી જોઈએ. તો તેમણે મને સમજાવ્યું. હું અને પ્રહલાદભાઈ ચીમન ભાઈને મળવા ગયા હતા. અમે તેના વિશે ઘણો વિચાર કર્યો અને કહ્યું કે લાલ બસને અમદાવાદની બહાર ગોરા, ઘુમ્મા, લાંભા, આગળ નરોડા, દહેગામ અને પછી કલોલ તરફ જવા દેવી જોઈએ કે નહીં તે વિચારવા જેવું છે. પરિવહનનો વિસ્તાર થવો જોઈએ, સરકારના સચિવોનો સ્વભાવ આ છે, તે બધા અહીં બેઠા છે, તે સમયના સચિવો નિવૃત્ત થઈ ગયા છે. એકવાર એક કોંગ્રેસના નેતાને પૂછવામાં આવ્યું કે જો દેશની સમસ્યાઓનો ઉકેલ લાવવો હોય તો બે વાક્યમાં કહો. એક કોંગ્રેસ નેતાએ જવાબ આપ્યો હતો, મને હજુ પણ તે ગમે છે. આ લગભગ 40 વર્ષ પહેલાં થયું હતું. તેમણે કહ્યું દેશમાં બે બાબતો થવી જોઈએ. રાજકારણીએ ના કહેતા શીખવું જોઈએ અને અમલદારે હા કહેતા શીખવું જોઈએ! પછી તે આખી સમસ્યાનો ઉકેલ લાવશે. રાજકારણીઓ કોઈને ના કહેતા નથી અને અમલદારો કોઈને હા કહેતા નથી. તો તે સમયે જ્યારે અમે ચીમનભાઈ પાસે ગયા, ત્યારે તેમણે બધાને પૂછ્યું અમે ફરી ગયા, ત્રીજી વાર ગયા, ના-ના ST ને નુકસાન થશે, ST કમાવવાનું બંધ કરશે, ST બંધ થઈ જશે, ST ખોટમાં ચાલી રહી છે. લાલ બસને ત્યાં ન મોકલી શકાય, તે ઘણા સમયથી ચાલી રહ્યું છે. અમે ત્રણ-ચાર મહિના સુધી વિચાર-વિમર્શ કર્યો. સારું, અમારું દબાણ એટલું બધું હતું કે આખરે લાલ બસને લાંભા, ગોરા, ઘુમ્મા જેવા એક્સટેન્શન મળ્યા, જેના પરિણામે અમદાવાદ ઝડપથી સાણંદ તરફ, દહેગામ તરફ, કલોલ તરફ, અમદાવાદ તરફ વિસ્તર્યું, તેથી અમદાવાદ તરફનું દબાણ જે ખૂબ જ ઝડપથી વધવાનું હતું તે ઝડપી બન્યું, અમે બચી ગયા. તે એક નાની વાત હતી, ત્યારે જ હું તે સમયે રાજકારણમાં નવો હતો. મને આ બાબતો વિશે બહુ ખબર નહોતી. પરંતુ પછી સમજાયું કે જો આપણે તાત્કાલિક ફાયદાઓથી ઉપર ઉઠીને રાજ્ય અને તેના લોકોના કલ્યાણ માટે હિંમત અને લાંબા ગાળાના વિચાર સાથે કામ કરીશું, તો આપણને ઘણો ફાયદો થશે. અને મને યાદ છે કે જ્યારે શહેરી વિકાસ વર્ષની ઉજવણી કરવામાં આવી રહી હતી, ત્યારે સૌથી પહેલું કાર્ય અતિક્રમણ દૂર કરવાનું હતું. હવે જ્યારે અતિક્રમણ દૂર કરવાની વાત આવે છે, ત્યારે પહેલો અવરોધ રાજકીય વ્યક્તિ દ્વારા ઊભો કરવામાં આવે છે ભલે તે કોઈપણ પક્ષનો હોય તે ત્યાં આવીને ઊભો રહે છે કારણ કે તેને લાગે છે કે આ મારા મતદારો છે અને તમે તેમને તોડી રહ્યા છો. અને અધિકારીઓ પણ ખૂબ જ હોંશિયાર છે. જ્યારે તેમને કહેવામાં આવે છે કે આ બધું તોડી પાડવું પડશે, ત્યારે તેઓ પહેલા ભગવાન હનુમાનના મંદિરને તોડી પાડે છે. તો એવું તોફાન સર્જાય છે કે કોઈપણ રાજકારણી ડરી જાય છે, તેને લાગે છે કે જો હનુમાનજીનું મંદિર તોડી પાડવામાં આવે તો એવું જ થાય... આપણે ખૂબ હિંમત બતાવી. તે સમયે અમારા ..... (નામ સ્પષ્ટ નથી) શહેરી મંત્રી હતા. અને પરિણામ એ આવ્યું કે રસ્તા પહોળા થવા લાગ્યા અને જેનો 2 ફૂટ કે 4 ફૂટ કાપવામાં આવ્યો હોય તે બૂમો પાડશે, પણ આખું શહેર ખુશ થશે. આમાં, એક એવી પરિસ્થિતિ ઊભી થઈ જે ખૂબ જ રસપ્રદ છે. હવે મેં 2005ને શહેરી વિકાસ વર્ષ તરીકે જાહેર કર્યું છે. તેના માટે લગભગ 80-90 પોઈન્ટ ડ્રો કરવામાં આવ્યા હતા, તે ખૂબ જ રસપ્રદ પોઈન્ટ હતા. તો મેં પાર્ટી સાથે ચર્ચા કરી હતી કે શહેરી વિકાસ વર્ષ હશે દરેકને સ્વચ્છતા વગેરે જેવા કાર્યોમાં સામેલ થવું પડશે. પરંતુ જ્યારે આ તોડવાનું શરૂ થયું, ત્યારે મારા પાર્ટીના લોકો આવ્યા હું તમને એક મોટું રહસ્ય કહી રહ્યો છું તેમણે કહ્યું કે સાહેબ, 2005માં શહેરી સંસ્થાઓની ચૂંટણીઓ છે, આપણી હાલત વધુ ખરાબ થશે. બધે આટલો બધો વિનાશ ચાલી રહ્યો છે. મેં કહ્યું, ભાઈ, આ મારા મગજમાં નહોતું અને હકીકતમાં તે ચૂંટણી મારા મગજમાં બિલકુલ નહોતી. હવે મેં પ્રોગ્રામ બનાવી લીધો છે, હવે સાહેબ, મારો પણ સ્વભાવ છે. આપણે બાળપણથી જ શીખતા આવ્યા છીએ કે એકવાર તમે એક પગલું ભરો છો, પછી તમારે પાછળ હટવું જોઈએ નહીં. તો મેં કહ્યું જુઓ ભાઈ, તમારી ચિંતા બરાબર છે, પણ હવે આપણે પાછળ હટી શકીએ નહીં. હવે આ શહેરી વિકાસ વર્ષ હશે. આપણે હારી જઈશું, ચૂંટણી એટલે શું? ગમે તે થાય, અમે કોઈને નુકસાન પહોંચાડવા માંગતા નથી. પરંતુ ગુજરાતના શહેરોનો રૂપરંગ અને દેખાવ બદલવો ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.
મિત્રો,
અમે કામ કરતા રહ્યા. ઘણો વિરોધ થયો, ઘણા આંદોલનો થયા અને ઘણી મુશ્કેલી ઊભી થઈ. અહીં મીડિયાના લોકોને પણ ખૂબ મજા આવી કે હવે મોદી શિકાર હતો, તેથી તેઓ પણ પૂરી તાકાતથી તેનો પીછો કરવા લાગ્યા. અને તે પછી જ્યારે ચૂંટણીઓ થઈ ત્યારે જુઓ, હું રાજકારણીઓને કહું છું, દેશભરના રાજકારણીઓને કહું છું જે મારી વાત સાંભળે છે, જુઓ જો તમે લોકોના કલ્યાણ અને પ્રામાણિકતાથી નિર્ણયો લો છો, ભલે તે સમયે તે ખરાબ લાગે, તો પણ લોકો તમારી સાથે ચાલે છે. અને તે સમયે યોજાયેલી ચૂંટણીઓમાં ભાજપ 90 ટકા જીત્યું હતું, 90 ટકા એટલે એવા લોકો જે માને છે કે જનતા આ સસમજતી નથી અને મને તે યાદ છે. હવે આ અટલ બ્રિજ જે અહીં સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ પર બનાવવામાં આવ્યો છે, મને ખબર નથી કે મને ઉદ્ઘાટન માટે કેમ બોલાવવામાં આવ્યો હતો. ઘણા કાર્યક્રમો હતા, તો મેં કહ્યું કે ચાલો ભાઈ, ચાલો આપણે પણ જઈએ અને તેને જોઈએ, તેથી હું તે અટલ બ્રિજ પર ફરવા ગયો, ત્યાં મેં જોયું કે કેટલાક લોકોએ પાનની પિચકારી મારી હતી. ઉદ્ઘાટન હજુ થવાનું હતું, પણ કાર્યક્રમ યોજાઈ ગયો હતો. તો મારા મગજ આવ્યું કે આના પર ટિકિટ લગાવો. તો આ બધા લોકો આવ્યા સાહેબ, ચૂંટણી છે, ચૂંટણી પછી હતી, તેઓએ કહ્યું કે ટિકિટ ન લગાવી શકીએ. મેં કહ્યું કે ટિકિટ લગાવો નહીંતર તમારો આ અટલ સેતુ નકામો થઈ જશે. પછી હું દિલ્હી ગયો. મેં બીજા દિવસે ફોન કરીને પૂછ્યું, મેં કહ્યું ટિકિટ બુકિંગનું શું થયું, એક પણ દિવસ ટિકિટ વગર ન જવો જોઈએ.
મિત્રો,
ગમે તે હોય બધા મને માન-સન્માન આપે છે, અંતે પુલ પર ટિકિટ લગાડવામાં આવી. આજે ટિકિટ પણ છે, ચૂંટણી પણ જીતી ગયા, મિત્રો, અને તે અટલ બ્રિજ કાર્યરત છે. મેં કાંકરિયાના પુનર્નિર્માણનો કાર્યક્રમ હાથ ધર્યો અને જ્યારે મેં તેના માટે ટિકિટ લગાવી, ત્યારે કોંગ્રેસે મોટો વિરોધ શરૂ કર્યો. કોર્ટમાં ગયા, પરંતુ તે નાના પ્રયાસે આખા કાંકરિયાને બચાવી લીધું છે અને આજે સમાજનો દરેક વર્ગ ત્યાં આરામથી જાય છે. ક્યારેક રાજકારણીઓ ખૂબ જ નાની નાની બાબતોથી ડરી જાય છે. જનતા અસામાજિક નથી, તેને સમજાવવાની જરૂર છે. તે સહકાર આપે છે અને સારા પરિણામો મેળવે છે. જુઓ, શહેરી વિકાસની દરેક વસ્તુનું આયોજન ખૂબ જ ચોકસાઈથી કરવામાં આવ્યું હતું અને આ તેનું પરિણામ હતું અને હું તમને કહી દઉં. મારા પર દબાણ વધવાનું શરૂ થઈ ગયું છે કે મોદી ઠીક છે, તેઓ નંબર 4 પર પહોંચી ગયા છે, મને કહો કે તમે નંબર 3 પર ક્યારે પહોંચશો? આ માટે તમારી પાસે એક ઔષધિ છે. હવે આપણા વિકાસ કેન્દ્રો શહેરી વિસ્તારો છે. આપણે શહેરી સંસ્થાઓને આર્થિક વિકાસ કેન્દ્રો બનાવવાની યોજના બનાવવી પડશે. વસ્તીને કારણે પોતાના દમ પર વધતા શહેરો ન હોઈ શકે. શહેરો આર્થિક પ્રવૃત્તિના ગતિશીલ કેન્દ્રો હોવા જોઈએ અને હવે આપણે ટાયર 2, ટાયર 3 શહેરો પર પણ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું જોઈએ અને તેઓ આર્થિક પ્રવૃત્તિના કેન્દ્રો બનવા જોઈએ અને હું આ વાત સમગ્ર દેશના મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનો અને મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનોના લોકોને કહેવા માંગુ છું. હું શહેરી સંસ્થા સાથે સંકળાયેલા તમામ લોકોને કહેવા માંગુ છું કે તેઓ એક વર્ષમાં તે શહેરની અર્થવ્યવસ્થાને ક્યાં લઈ જશે તે લક્ષ્ય બનાવે? તમે ત્યાંના અર્થતંત્રનું કદ કેવી રીતે વધારશો? ત્યાં ઉત્પાદિત થતી વસ્તુઓની ગુણવત્તા તમે કેવી રીતે સુધારશો? ત્યાં આર્થિક પ્રવૃત્તિઓ માટે કયા નવા રસ્તા ખુલશે? મોટાભાગે મેં જોયું છે કે જ્યારે નવી મ્યુનિસિપલ ઇમારતો બનાવવામાં આવે છે, ત્યારે તેઓ શું કરે છે, તેઓ એક મોટું શોપિંગ સેન્ટર બનાવે છે. તે રાજકારણીઓને પણ અનુકૂળ આવે છે; તેઓ 30-40 દુકાનો બનાવશે અને 10 વર્ષ સુધી કોઈ તેમને ખરીદવા નહીં આવે. આ પૂરતું નથી. અભ્યાસ કરીને અને ખાસ કરીને કૃષિ ઉત્પાદનોનો. હું કહીશ કે ટાયર 2 અને ટાયર 3 શહેરો માટે, ખેડૂતોના ઉત્પાદનનું મૂલ્યવર્ધન નગરપાલિકાઓમાં શરૂ થવું જોઈએ, કૃષિ ઉત્પાદન નજીકના વિસ્તારોમાંથી આવવું જોઈએ, તેમાંથી થોડું મૂલ્યવર્ધન થવું જોઈએ, તેનાથી ગામડાની સાથે સાથે શહેરને પણ ફાયદો થશે.
તેવી જ રીતે, તમે આજકાલ સ્ટાર્ટઅપ્સ જોયા હશે. તમે એ પણ જોયું હશે કે પહેલાના સ્ટાર્ટઅપ્સ મોટા શહેરોમાં મોટા ઔદ્યોગિક ગૃહોની આસપાસ ચાલતા હતા. આજે દેશમાં લગભગ બે લાખ સ્ટાર્ટઅપ્સ છે. અને તેમાંથી મોટાભાગના ટાયર 2, ટાયર 3 શહેરોમાં છે અને એ પણ ગર્વની વાત છે કે આપણી દીકરીઓ પાસે ઘણું નેતૃત્વ છે. સ્ટાર્ટઅપનું નેતૃત્વ દીકરીઓના હાથમાં છે. આનાથી એક મોટી ક્રાંતિની શક્યતા ઊભી થાય છે અને તેથી, હું ઈચ્છું છું કે જ્યારે આપણે શહેરી વિકાસ વર્ષના 20 વર્ષની ઉજવણી કરી રહ્યા છીએ અને એક સફળ પ્રયોગને યાદ કરી રહ્યા છીએ, ત્યારે આપણે ભવિષ્યની દિશા નક્કી કરીએ છીએ, ત્યારે આપણે ટાયર 2 અને ટાયર 3 શહેરોને મહત્વ આપવું જોઈએ. શિક્ષણમાં પણ, ટાયર 2 અને ટાયર 3 શહેરો ઘણા આગળ છે, ફક્ત આ વર્ષ પર નજર નાખો. પહેલા એક સમય હતો જ્યારે ધોરણ 10 અને 12ના પરિણામો જાહેર થતા હતા અને ફક્ત મોટી અને પ્રતિષ્ઠિત શાળાઓના વિદ્યાર્થીઓ જ ટોપ 10માં આવતા હતા. આજકાલ શહેરોમાં મોટી શાળાઓનો કોઈ પત્તો નથી, ટાયર 2, ટાયર 3 શહેરોની શાળાઓના બાળકો ટોપ 10માં આવે છે. તમે ગુજરાતમાં પણ આવું જ થતું જોયું હશે. આનો અર્થ એ થયો કે આપણા નાના શહેરોની ક્ષમતા અને તાકાત વધી રહી છે. રમત જુઓ, પહેલા તમારે ક્રિકેટ જોવું જોઈએ, ભારતમાં દરેક શેરી અને મહોલ્લામાં ક્રિકેટ રમાય છે. પરંતુ ક્રિકેટની રમત ફક્ત મોટા શહેરોના શ્રીમંત પરિવારો સુધી જ અટવાઈ ગઈ હતી. આજે અડધાથી વધુ ખેલાડીઓ ટાયર 2 અને ટાયર 3 શહેરોના ગામડાના બાળકો છે જેઓ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે રમીને રમતમાં શ્રેષ્ઠ દેખાવ કરે છે. એનો અર્થ એ કે આપણે સમજવું જોઈએ કે આપણા શહેરોમાં ઘણી સંભાવનાઓ છે. અને જેમ મનોહરજીએ પણ કહ્યું અને અહીંના વિડિઓમાં બતાવ્યા પ્રમાણે, આ આપણા માટે એક મોટી તક છે. જો આપણે ભારતીય શહેરોના અર્થતંત્ર પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીને અર્થતંત્રમાં 4માંથી ત્રીજા સ્થાને પહોંચીશું, તો આપણે ત્યાં ખૂબ જ ઝડપથી પહોંચી શકીશું.
મિત્રો,
આ શાસનનું એક મોડેલ છે. કમનસીબે, આપણા દેશમાં આવી જ એક ઇકોસિસ્ટમ જમીનમાં એટલી ઊંડી મૂળિયાં જમાવી ચૂકી છે કે તે હંમેશા ભારતની સંભાવનાઓને નબળી પાડવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે. વૈચારિક વિરોધને કારણે, પ્રણાલીઓના વિકાસને નકારવાનો તેમનો સ્વભાવ બની ગયો છે. વ્યક્તિ દ્વારા કરવામાં આવેલા દરેક કાર્યને તેની પસંદ કે નાપસંદના કારણે દોષિત ઠેરવવાની ફેશન બની ગઈ છે અને તેના કારણે દેશની સારી બાબતોને નુકસાન થયું છે. આ શાસનનું એક મોડેલ છે. હવે તમે જુઓ, અમે શહેરી વિકાસ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું હતું, પણ એ જ રીતે જ્યારે તમે મને દિલ્હી મોકલ્યો, ત્યારે અમે મહત્વાકાંક્ષી જિલ્લાઓ, મહત્વાકાંક્ષી બ્લોક્સ વિશે વિચાર્યું, કારણ કે દરેક રાજ્યમાં એક કે બે જિલ્લાઓ, એક કે બે તાલુકાઓ એટલા પછાત છે કે તેઓ રાજ્યના સમગ્ર સરેરાશને નીચે ખેંચી લે છે. તમે બિલકુલ આગળ વધી શકતા નથી, તે બેડીઓ જેવું છે. મેં કહ્યું પહેલા આ સાંકળો તોડવી પડશે અને દેશમાં લગભગ 100 મહત્વાકાંક્ષી જિલ્લાઓ ઓળખવામાં આવ્યા. અહીં શું જરૂરી છે તે જાણવા માટે 40 પરિમાણો જોવામાં આવ્યા હતા. હવે 500 બ્લોક ઓળખવામાં આવ્યા છે, જે સમગ્ર સરકારી અભિગમ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. યુવાન અધિકારીઓને તેમના સંપૂર્ણ કાર્યકાળ માટે કામ કરવા માટે તૈનાત કરવામાં આવ્યા હતા. આજે તે વિશ્વ માટે એક મોડેલ બની ગયું છે અને વિકાસશીલ દેશો પણ માને છે કે આપણે વિકાસના આ મોડેલ તરફ આગળ વધવું જોઈએ. આપણા શૈક્ષણિક જગતે ભારતના આ પ્રયાસો અને સફળ પ્રયાસો વિશે વિચારવું જોઈએ અને જ્યારે શૈક્ષણિક જગત આ વિશે વિચારશે ત્યારે વિશ્વ માટે એક અનુકરણીય ઉદાહરણ તરીકે પણ સેવા આપે છે.
મિત્રો,
આવનારા દિવસોમાં આપણે પર્યટન પર ભાર મૂકવો જોઈએ. ગુજરાતે અજાયબીઓ કરી છે, શું કોઈ કલ્પના કરી શકે છે? કચ્છના રણમાં, જ્યાં કોઈ પહેલા જતું નહોતું, આજે ત્યાં જવા માટે બુકિંગ ઉપલબ્ધ નથી. વસ્તુઓ બદલી શકાય છે, વિશ્વની સૌથી ઊંચી પ્રતિમા એ પોતે જ અદ્ભુત છે. મને વડનગરમાં બનેલા સંગ્રહાલય વિશે કહેવામાં આવ્યું. ગઈકાલે હું યુકેના એક સજ્જનને મળ્યો હતો. તેમણે કહ્યું હું વડનગરનું મ્યુઝિયમ જોવા જાઉં છું. આ એક એવું મ્યુઝિયમ છે જે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે બનેલું છે અને ભારતમાં કાશી જેવા બહુ ઓછા સ્થળો છે જે અવિનાશી છે. એવા સ્થળોમાંનું એક જે ક્યારેય મૃત બન્યું નહીં અને જ્યાં દરેક ક્ષણે જીવન અસ્તિત્વમાં હતું તે વડનગર છે, જ્યાં 2800 વર્ષ સુધીના પુરાવા મળી આવ્યા છે. અત્યારે આપણું કામ તેને આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રવાસન નકશા પર લાવવાનું છે. આપણું લોથલ જ્યાં આપણે એક સંગ્રહાલય બનાવી રહ્યા છીએ, મેરીટાઇમ મ્યુઝિયમ, 5 હજાર વર્ષ પહેલાં આપણે દરિયાઈ બાબતોમાં વિશ્વમાં પ્રખ્યાત હતા. ધીમે ધીમે આપણે ભૂલી ગયા કે, લોથલ તેનું જીવંત ઉદાહરણ છે. લોથલમાં વિશ્વનું સૌથી મોટું દરિયાઈ સંગ્રહાલય બનાવવામાં આવી રહ્યું છે. તમે કલ્પના કરી શકો છો કે આ વસ્તુઓથી કેટલો ફાયદો થશે અને તેથી જ હું કહું છું, મિત્રો, 2005નું વર્ષ હતું જ્યારે ગિફ્ટ સિટીનો વિચાર પહેલી વાર આવ્યો હતો અને મને યાદ છે, કદાચ આપણે તેને ટાગોર હોલમાં લોન્ચ કર્યો હતો. તેથી અમે અમારા મનમાં રહેલી ડિઝાઇનના મોટા ચિત્રો મૂક્યા હતા, ત્યારે મારા પોતાના લોકો તેના વિશે પૂછી રહ્યા હતા. શું આવું થશે? શું આટલા વિશાળ ઇમારતોના ટાવર બનાવવામાં આવશે? મને સ્પષ્ટ યાદ છે કે જ્યારે હું કેન્દ્રના કેટલાક નેતાઓને તેનો નકશો અને પ્રેઝન્ટેશન બતાવતો હતો, ત્યારે તેઓ પણ મને પૂછતા હતા. અરે, તમે ભારત જેવા દેશમાં શું કરી રહ્યા છો? મેં સાંભળ્યું હતું. અને આજે ભારતના દરેક રાજ્ય કહે છે કે આપણી પાસે પણ એક ગિફ્ટ સિટી હોવી જોઈએ.
મિત્રો,
જો આપણે કલ્પના કરવાનો પ્રયાસ કરીએ અને તેને વાસ્તવિકતામાં લાવીએ, તો આપણે ખૂબ સારી રીતે જોઈ શકીએ છીએ કે પરિણામો કેટલા મહાન હોઈ શકે છે. તે સમય હતો જ્યારે રિવરફ્રન્ટની કલ્પના કરવામાં આવી હતી, તે સમય હતો જ્યારે વિશ્વના સૌથી મોટા સ્ટેડિયમ બનાવવાનું સ્વપ્ન જોવામાં આવ્યું હતું અને તે પૂર્ણ થયું હતું. તે સમયગાળા દરમિયાન અમે વિશ્વની સૌથી ઊંચી પ્રતિમા બનાવવાનું વિચાર્યું અને તે પૂર્ણ થયું.
ભાઈઓ અને બહેનો,
એકવાર આપણે માનીએ કે આપણા દેશમાં ઘણી સંભાવનાઓ છે, ઘણી શક્તિ છે.
મિત્રો,
મને ખબર નથી કેમ નિરાશા જેવી વાત મારા મનમાં ક્યારેય આવતી નથી. હું ખૂબ જ આશાવાદી છું અને હું તે સંભાવના જોઈ શકું છું, હું દિવાલોમાંથી પણ જોઈ શકું છું. હું મારા દેશની તાકાત જોઈ શકું છું. હું મારા દેશવાસીઓની ક્ષમતા જોઈ શકું છું અને આ શક્તિથી આપણે એક મોટો પરિવર્તન લાવી શકીએ છીએ અને તેથી આજે હું ગુજરાત સરકારનો ખૂબ આભારી છું કે તેમણે મને અહીં આવવાની તક આપી. મને આ જૂની વાતોમાંથી કેટલીક વાત તાજી કરવાનો મોકો મળ્યો. પણ મારા પર વિશ્વાસ કરો મિત્રો, ગુજરાત પર ખૂબ મોટી જવાબદારી છે. આપણે લોકોને આપી રહ્યા છીએ, આપણે હંમેશા દેશને આપવું જોઈએ. અને આપણે ગુજરાતને એટલી ઊંચાઈ પર લઈ જવું જોઈએ, એટલી ઊંચાઈ પર લઈ જવું જોઈએ કે ગુજરાત દેશવાસીઓ માટે ઉપયોગી બને. મિત્રો, આપણે આ મહાન પરંપરાને આગળ ધપાવવી જોઈએ. મને વિશ્વાસ છે કે ગુજરાત નવી તાકાત સાથે, ઘણા નવા વિચારો સાથે અને ઘણી નવી પહેલ સાથે આગળ વધશે. મારું ભાષણ એટલું લાંબુ થયું હશે કે મને ખબર નથી કે શું થયું? પણ કાલે બે-ત્રણ વાતો મીડિયામાં આવશે. શું આવશે એ હું તમને કહું, મોદીએ અધિકારીઓને ઠપકો આપ્યો, મોદીએ અધિકારીઓને ફટકાર્યા, વગેરે વગેરે. ક્યારેક તો એ ફક્ત ચટણી જેવું હોય છે, એટલું બધું સમજવું જોઈએ પણ બાકીની જે વાતો મને યાદ છે એને યાદ કરીને પછી ચાલ્યા જાઓ અને આ સિંદૂરિયા મૂડ! આ સિંદૂરિયા ભાવના, મિત્રો, 6 મેના રોજ, 6 મેની રાત્રે. લશ્કરી દળ દ્વારા ઓપરેશન સિંદૂર શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. પરંતુ હવે આ ઓપરેશન સિંદૂર જનશક્તિ સાથે આગળ વધશે અને જ્યારે હું લશ્કરી દળ અને જનશક્તિની વાત કરું છું, ત્યારે ઓપરેશન સિંદૂર જનશક્તિ દ્વારા મારો મતલબ એ છે કે દરેક વ્યક્તિએ દેશના વિકાસમાં ભાગીદાર બનવું જોઈએ અને જવાબદારીઓ લેવી જોઈએ.
ચાલો આપણે ફક્ત એ નક્કી કરીએ કે 2047માં, જ્યારે ભારત તેની સ્વતંત્રતાના 100મા વર્ષની ઉજવણી કરશે. વિકસિત ભારત બનાવવા અને ભારતીય અર્થતંત્રને તાત્કાલિક નંબર 4 થી નંબર 3 પર લઈ જવા માટે, આપણે હવે કોઈપણ વિદેશી વસ્તુનો ઉપયોગ કરીશું નહીં. આપણે દરેક ગામના વેપારીઓને શપથ લેવડાવવા જોઈએ કે તેઓ ગમે તેટલો નફો કરે, તેઓ વિદેશી માલ વેચશે નહીં. પણ કમનસીબી જુઓ, ગણેશજી પણ વિદેશી બનીને આવે છે. નાની આંખોવાળા ગણેશજી આવશે. ગણેશજીની આંખો પણ ખુલતી નથી. "હોળી, હોળી, આપણે રંગો છાંટીએ છીએ, એ પણ વિદેશી. "તમારે પણ તમારા ઘરે જઈને યાદી બનાવવી જોઈએ." ખરેખર, એક નાગરિક તરીકે મારે ઓપરેશન સિંદૂર માટે એક કામ કરવું પડશે. ઘરે જાઓ અને એક સવારથી બીજી સવાર સુધી 24 કલાકમાં તમારા ઘરમાં કેટલી વિદેશી વસ્તુઓનો ઉપયોગ થાય છે તેની યાદી બનાવો. તમને ખબર પણ નથી, તમે વિદેશી હેરપિન વાપરો છો, કાંસકો પણ વિદેશી છે, દાંતમાં વપરાતી પિન પણ વિદેશી છે, આપણને તેના વિશે ખબર પણ નથી. મને ખબર નથી મિત્રો. જો દેશને બચાવવો હોય, દેશનું નિર્માણ કરવું હોય, દેશનો વિકાસ કરવો હોય, તો ઓપરેશન સિંદૂર ફક્ત સૈનિકોની જવાબદારી નથી. ઓપરેશન સિંદૂર એ 140 કરોડ નાગરિકોની જવાબદારી છે. દેશ મજબૂત હોવો જોઈએ, દેશમાં ક્ષમતા હોવી જોઈએ, દેશના નાગરિકો સક્ષમ હોવા જોઈએ અને આ માટે આપણી પાસે વોકલ ફોર લોકલ, વન ડિસ્ટ્રિક્ટ વન પ્રોડક્ટ છે, હું તમને અહીં જે કંઈ છે તે ફેંકી દેવાનું કહી રહ્યો નથી. પણ હવે આપણે નવી ખરીદીશું નહીં અને કદાચ એક કે બે ટકા વસ્તુઓ એવી હશે જે તમારે બહારથી ખરીદવી પડશે, જે અહીં ઉપલબ્ધ નહીં હોય, નહીં તો આજે ભારતમાં આવું કંઈ નથી. તમે જોયું હશે કે 25-30 વર્ષ પહેલાં, જ્યારે પણ કોઈ વિદેશથી આવતું ત્યારે લોકો એક યાદી મોકલતા કે આ લાવજો, તે લાવજો. આજે, જ્યારે લોકો વિદેશથી આવે છે અને પૂછે છે કે શું તેઓ કંઈ મગાવે છે, ત્યારે અહીંના લોકો કહે છે, ના, ના, બધું અહીં છે, કંઈ લાવશો નહીં. એકંદરે, આપણને આપણા બ્રાન્ડ પર ગર્વ હોવો જોઈએ. આપણને મેડ ઇન ઇન્ડિયા પર ગર્વ હોવો જોઈએ. મિત્રો, ઓપરેશન સિંદૂર લશ્કરી શક્તિથી નહીં પણ લોકોની શક્તિથી જીતવાનું છે. માતૃભૂમિની માટીમાંથી ઉત્પન્ન થતા દરેક પાકમાંથી લોકોની શક્તિ આવે છે. જો મારે ઓપરેશન સિંદૂરને દરેક વ્યક્તિ સુધી, દરેક ઘરમાં લઈ જવું હોય તો હું એવી વસ્તુઓનો ઉપયોગ કરીશ, જેમાં આ માટીની સુગંધ હોય, જેમાં આ દેશના નાગરિકોના પરસેવાની સુગંધ હોય. તમે જોશો કે આપણે 2047 પહેલા ભારતને એક વિકસિત રાષ્ટ્ર બનાવીશું અને તેને તમારી નજર સમક્ષ જોઈશું, મિત્રો, આ અપેક્ષા સાથે, મારી સાથે પૂરા જોશથી બોલો,
ભારત માતા કી જય! ભારત માતા કી જય!
ભારત માતા કી જય! ત્રિરંગો ઊંચો લહેરાવો જોઈએ.
ભારત માતા કી જય! ભારત માતા કી જય! ભારત માતા કી જય!
વંદે માતરમ! વંદે માતરમ! વંદે માતરમ!
વંદે માતરમ! વંદે માતરમ! વંદે માતરમ!
વંદે માતરમ! વંદે માતરમ! વંદે માતરમ!
વંદે માતરમ! વંદે માતરમ! વંદે માતરમ!
આભાર!
