કેરળમાં વિઝિંજામ આંતરરાષ્ટ્રીય ડીપવોટર બહુહેતુક બંદર ભારતના દરિયાઈ માળખામાં એક મહત્વપૂર્ણ પ્રગતિ છે: પ્રધાનમંત્રી
આજે ભગવાન આદિ શંકરાચાર્યની જન્મજયંતિ છે, આદિ શંકરાચાર્યજીએ કેરળથી બહાર આવીને દેશના વિવિધ ખૂણામાં મઠો સ્થાપિત કરીને રાષ્ટ્રની ચેતના જાગૃત કરી હતી, આ શુભ પ્રસંગે હું તેમને શ્રદ્ધાંજલિ અર્પણ કરું છું: પ્રધાનમંત્રી
ભારતના દરિયાકાંઠાના રાજ્યો અને આપણા બંદર શહેરો વિકાસ ભારત માટે વિકાસના મુખ્ય કેન્દ્રો બનશે: પ્રધાનમંત્રી
સરકારે રાજ્ય સરકારો સાથે મળીને સાગરમાલા પ્રોજેક્ટ હેઠળ બંદર માળખાને અપગ્રેડ કર્યું છે જે બંદર જોડાણ વધારશે: પ્રધાનમંત્રી
પીએમ-ગતિશક્તિ હેઠળ, જળમાર્ગો, રેલવે, હાઇવે અને હવાઈમાર્ગોની આંતર-જોડાણ ઝડપી ગતિએ સુધારવામાં આવી રહ્યું છે: પ્રધાનમંત્રી
છેલ્લા 10 વર્ષમાં જાહેર-ખાનગી ભાગીદારી હેઠળના રોકાણોએ આપણા બંદરોને માત્ર વૈશ્વિક ધોરણો સુધી અપગ્રેડ કર્યા નથી, પરંતુ તેમને ભવિષ્ય માટે તૈયાર પણ કર્યા છે: પ્રધાનમંત્રી
દુનિયા હંમેશા પોપ ફ્રાન્સિસને તેમની સેવાની ભાવના માટે યાદ કરશે: પ્રધાનમંત્રી

કેરળના રાજ્યપાલ રાજેન્દ્ર આર્લેકરજી, મુખ્યમંત્રી શ્રી પી. વિજયનજી, કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળના મારા સાથીઓ, મંચ પર હાજર અન્ય તમામ મહાનુભાવો અને કેરળના મારા ભાઈઓ અને બહેનો.

એલ્લાવર્ક્કુમ એન્ડે નમસ્કારમ્ । ઓરીક્કલ કૂડી શ્રી અનંતપદ્મનાભંડે મણ્ણિલેક્ક વરાન્ સાદ્ધિચ્ચદિલ એનિક્ક અતિયાય સન્તોષમુળ્ડ।

મિત્રો,

આજે ભગવાન આદિ શંકરાચાર્યનો જન્મ દિવસ છે. ત્રણ વર્ષ પહેલાં સપ્ટેમ્બરમાં, મને તેમના જન્મસ્થળ ક્ષેત્રમની મુલાકાત લેવાનું સૌભાગ્ય મળ્યું. મને ખુશી છે કે મારા સંસદીય ક્ષેત્ર કાશીમાં વિશ્વનાથ ધામ સંકુલમાં આદિ શંકરાચાર્યજીની ભવ્ય પ્રતિમા સ્થાપિત કરવામાં આવી છે. મને ઉત્તરાખંડના કેદારનાથ ધામમાં આદિ શંકરાચાર્યજીની દિવ્ય પ્રતિમાનું અનાવરણ કરવાનું પણ સૌભાગ્ય મળ્યું છે. અને આજે, દેવભૂમિ ઉત્તરાખંડમાં કેદારનાથ મંદિરના દરવાજા ખુલી ગયા છે. કેરળથી આવતા, આદિ શંકરાચાર્યએ દેશના વિવિધ ખૂણામાં મઠો સ્થાપીને રાષ્ટ્રની ચેતના જાગૃત કરી. આ શુભ પ્રસંગે હું તેમને મારી આદરપૂર્ણ શ્રદ્ધાંજલિ અર્પણ કરું છું.

મિત્રો,

અહીં એક તરફ આ વિશાળ સમુદ્ર તેની શક્યતાઓ સાથે હાજર છે. અને બીજી બાજુ કુદરતનું અદભૂત સૌંદર્ય છે. અને આ બધાની વચ્ચે, નવા યુગના વિકાસનું પ્રતીક આ વિઝિંજામ ઊંડા પાણીનું દરિયાઈ બંદર છે. હું કેરળના લોકો અને દેશના લોકોને અભિનંદન આપું છું.

મિત્રો,

આ દરિયાઈ બંદર રૂ. 8800 કરોડના ખર્ચે તૈયાર કરવામાં આવ્યું છે. આ ટ્રાન્સ-શિપમેન્ટ હબની વર્તમાન ક્ષમતા પણ આગામી સમયમાં ત્રણ ગણી વધશે. વિશ્વના સૌથી મોટા કાર્ગો જહાજો અહીં સરળતાથી આવી શકશે. અત્યાર સુધી ભારતના 75 ટકા ટ્રાન્સ-શિપમેન્ટ ભારતની બહારના બંદરો પર થતા હતા. આના કારણે દેશને ભારે આવકનું નુકસાન થઈ રહ્યું છે. આ પરિસ્થિતિ હવે બદલાશે. હવે દેશના પૈસા દેશ માટે ઉપયોગી થશે. જે પૈસા વિદેશ જતા હતા તે કેરળ અને વિઝિંજામના લોકો માટે નવી આર્થિક તકો લાવશે.

 

મિત્રો,

ગુલામી પહેલા, આપણા ભારતે હજારો વર્ષ સમૃદ્ધિ જોઈ છે. એક સમયે વૈશ્વિક GDPમાં ભારતનો મોટો હિસ્સો હતો. તે સમયે આપણને અન્ય દેશોથી અલગ બનાવતી બાબત આપણી દરિયાઈ ક્ષમતા અને આપણા બંદર શહેરોની આર્થિક પ્રવૃત્તિ હતી! આમાં કેરળનો મોટો ફાળો હતો. કેરળથી અરબી સમુદ્ર થઈને વિશ્વના વિવિધ દેશો સાથે વેપાર થતો હતો. અહીંથી જહાજો વિશ્વના ઘણા દેશોમાં વેપાર માટે જતા હતા. આજે ભારત સરકાર દેશની આર્થિક શક્તિના તે માર્ગને વધુ મજબૂત બનાવવાના સંકલ્પ સાથે કામ કરી રહી છે. ભારતના દરિયાકાંઠાના રાજ્યો, આપણા બંદર શહેરો વિકસિત ભારતના વિકાસના મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્રો બનશે. હું હમણાં જ બંદરની મુલાકાત લઈને પાછો ફર્યો છું અને જ્યારે ગુજરાતના લોકોને ખબર પડશે કે અદાણીએ કેરળમાં આટલું સારું બંદર બનાવ્યું છે, તેઓ 30 વર્ષથી ગુજરાતમાં બંદર પર કામ કરી રહ્યા છે પરંતુ અત્યાર સુધી તેમણે ત્યાં આવું બંદર બનાવ્યું નથી. ત્યારે તેમણે ગુજરાતના લોકોના ગુસ્સાનો સામનો કરવા તૈયાર રહેવું પડશે. હું આપણા મુખ્યમંત્રીને પણ કહેવા માંગુ છું કે, તમે ભારતીય ગઠબંધનના ખૂબ જ મજબૂત સ્તંભ છો, શશિ થરૂર પણ અહીં હાજર છે અને આજના કાર્યક્રમથી ઘણા લોકોની ઊંઘ હરામ થઈ જશે. સંદેશ ત્યાં ગયો જ્યાં તેને પહોંચવાનો હતો.

મિત્રો,

બંદર અર્થતંત્રની સંપૂર્ણ ક્ષમતાનો ઉપયોગ ત્યારે જ થઈ શકે છે જ્યારે માળખાગત સુવિધાઓ અને વ્યવસાય કરવાની સરળતા બંનેને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવે. છેલ્લા 10 વર્ષથી ભારત સરકારની બંદરો અને જળમાર્ગ નીતિનો આ બ્લુપ્રિન્ટ રહ્યો છે. અમે રાજ્યના ઔદ્યોગિક પ્રવૃત્તિઓ અને સર્વાંગી વિકાસ માટે ઝડપથી આગળ વધ્યા છીએ. ભારત સરકારે રાજ્ય સરકાર સાથે મળીને સાગરમાલા પ્રોજેક્ટ હેઠળ બંદર માળખાગત સુવિધાઓને અપગ્રેડ કરી છે અને બંદર જોડાણમાં પણ વધારો કર્યો છે. પીએમ-ગતિશક્તિ હેઠળ, જળમાર્ગો, રેલવે, હાઇવે અને હવાઈ માર્ગોની આંતર-જોડાણક્ષમતામાં ઝડપી ગતિએ સુધારો કરવામાં આવી રહ્યો છે. વ્યવસાય સરળ બનાવવા માટે કરવામાં આવેલા સુધારાઓએ બંદરો અને અન્ય માળખાગત ક્ષેત્રોમાં પણ રોકાણ વધાર્યું છે. ભારત સરકારે ભારતીય નાવિકોને લગતા નિયમોમાં પણ સુધારા કર્યા છે. અને દેશ તેના પરિણામો પણ જોઈ રહ્યો છે. 2014માં, ભારતીય નાવિકોની સંખ્યા 1.25 લાખ કરતા ઓછી હતી. હવે તેમની સંખ્યા વધીને સાડા ત્રણ લાખથી વધુ થઈ ગઈ છે. આજે ભારત નાવિકોની સંખ્યાના સંદર્ભમાં વિશ્વના ટોચના ત્રણ દેશોની યાદીમાં જોડાઈ ગયું છે.

 

મિત્રો,

શિપિંગ ઉદ્યોગ સાથે સંકળાયેલા લોકો જાણે છે કે 10 વર્ષ પહેલાં આપણા જહાજોને બંદરો પર કેટલો સમય રાહ જોવી પડતી હતી. તેમને ઉતારવામાં ઘણો સમય લાગ્યો. આના કારણે, વ્યવસાય, ઉદ્યોગ અને અર્થતંત્રની ગતિ પર અસર પડી. પરંતુ, હવે સંજોગો બદલાઈ ગયા છે. છેલ્લા 10 વર્ષમાં આપણા મુખ્ય બંદરો પર જહાજોના ટર્ન-અરાઉન્ડ સમયમાં 30 ટકાનો ઘટાડો થયો છે. અમારા બંદરોની કાર્યક્ષમતામાં પણ વધારો થયો છે, જેના કારણે અમે ઓછામાં ઓછા સમયમાં વધુ કાર્ગો હેન્ડલ કરી રહ્યા છીએ.

મિત્રો,

ભારતની આ સફળતા પાછળ છેલ્લા દાયકાની મહેનત અને વિઝન છે. છેલ્લા 10 વર્ષમાં અમે અમારા બંદરોની ક્ષમતા બમણી કરી છે. આપણા રાષ્ટ્રીય જળમાર્ગોનો પણ 8 ગણો વિસ્તાર થયો છે. આજે વિશ્વના ટોચના 30 બંદરોમાં બે ભારતીય બંદરો છે. લોજિસ્ટિક્સ પર્ફોર્મન્સ ઇન્ડેક્સમાં પણ અમારું રેન્કિંગ સુધર્યું છે. અમે વૈશ્વિક જહાજ નિર્માણમાં ટોચના 20 દેશોમાં જોડાયા છીએ. આપણા મૂળભૂત માળખાને સુધાર્યા પછી, આપણે હવે વૈશ્વિક વેપારમાં ભારતની વ્યૂહાત્મક સ્થિતિ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યા છીએ. આ દિશામાં, અમે મેરીટાઇમ અમૃત કાલ વિઝન શરૂ કર્યું છે. વિકસિત ભારતના લક્ષ્યને પ્રાપ્ત કરવા માટે અમારી દરિયાઈ વ્યૂહરચના શું હશે તેનો રોડમેપ અમે બનાવ્યો છે. તમને યાદ હશે કે G-20 સમિટમાં, અમે ભારત મધ્ય પૂર્વ યુરોપ કોરિડોર પર ઘણા મુખ્ય દેશો સાથે કરાર કર્યો છે. આ માર્ગ પર કેરળ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ સ્થાન ધરાવે છે. કેરળને આનાથી ઘણો ફાયદો થશે.

મિત્રો,

દેશના દરિયાઈ ક્ષેત્રને નવી ઊંચાઈઓ પર લઈ જવામાં ખાનગી ક્ષેત્રનો પણ મહત્વપૂર્ણ ફાળો છે. છેલ્લા 10 વર્ષમાં જાહેર-ખાનગી ભાગીદારી હેઠળ હજારો કરોડ રૂપિયાનું રોકાણ કરવામાં આવ્યું છે. આ ભાગીદારીએ આપણા બંદરોને માત્ર વૈશ્વિક ધોરણો સુધી અપગ્રેડ કર્યા નથી, પરંતુ તેમને ભવિષ્ય માટે પણ તૈયાર કર્યા છે. ખાનગી ક્ષેત્રની ભાગીદારીએ નવીનતા અને કાર્યક્ષમતા બંનેને પ્રોત્સાહન આપ્યું છે. અને કદાચ મીડિયાના લોકોએ એક વાત પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું હશે, જ્યારે આપણા બંદર મંત્રી પોતાનું ભાષણ આપી રહ્યા હતા, ત્યારે તેમણે કહ્યું, અદાણીનો ઉલ્લેખ કરતી વખતે તેમણે કહ્યું કે, આપણી સરકારના ભાગીદાર. એક સામ્યવાદી સરકારના મંત્રી, ખાનગી ક્ષેત્ર માટે બોલી રહ્યા છે કે આપણી સરકારના ભાગીદાર, આ બદલાતું ભારત છે.

મિત્રો,

અમે કોચીમાં જહાજ નિર્માણ અને સમારકામ ક્લસ્ટર સ્થાપવા તરફ પણ આગળ વધી રહ્યા છીએ. આ ક્લસ્ટરના નિર્માણથી અહીં રોજગારની ઘણી નવી તકો ઉભી થશે. કેરળની સ્થાનિક પ્રતિભા, કેરળના યુવાનોને આગળ વધવાની તક મળશે.

 

મિત્રો,

દેશ હવે ભારતની જહાજ નિર્માણ ક્ષમતાઓને વધારવા માટે મોટા લક્ષ્યો સાથે આગળ વધી રહ્યો છે. ભારતમાં મોટા જહાજોનું નિર્માણ વધારવા માટે આ વર્ષના બજેટમાં એક નવી નીતિની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. આનાથી આપણા ઉત્પાદન ક્ષેત્રને પણ પ્રોત્સાહન મળશે. આનાથી આપણા MSME ને સીધો ફાયદો થશે, અને મોટી સંખ્યામાં રોજગાર અને ઉદ્યોગસાહસિકતાની તકોનું સર્જન થશે.

મિત્રો,

ખરા અર્થમાં વિકાસ ત્યારે જ થાય છે જ્યારે માળખાગત સુવિધાઓનું નિર્માણ થાય, વ્યવસાયનો વિકાસ થાય અને સામાન્ય માણસની મૂળભૂત જરૂરિયાતો પૂર્ણ થાય. કેરળના લોકો જાણે છે કે અમારા પ્રયાસોને કારણે છેલ્લા 10 વર્ષમાં કેરળમાં હાઇવે, રેલવે અને એરપોર્ટની સાથે બંદર માળખાગત સુવિધાઓ કેટલી ઝડપથી વિકસિત થઈ છે. કોલ્લમ બાયપાસ અને અલાપ્પુઝા બાયપાસ જેવા પ્રોજેક્ટ્સ, જે વર્ષોથી અટકેલા હતા. તેમને ભારત સરકાર દ્વારા આગળ ધપાવવામાં આવ્યા છે. અમે કેરળને આધુનિક વંદે ભારત ટ્રેનો પણ આપી છે.

મિત્રો,

ભારત સરકાર કેરળના વિકાસ દ્વારા દેશના વિકાસના મંત્રમાં માને છે. અમે સહકારી સંઘવાદની ભાવનાથી કામ કરી રહ્યા છીએ. છેલ્લા દાયકામાં, અમે વિકાસના સામાજિક પરિમાણો પર કેરળને આગળ વધારવા માટે પણ કામ કર્યું છે. જલ જીવન મિશન, ઉજ્જવલા યોજના, આયુષ્માન ભારત, પ્રધાનમંત્રી સૂર્યઘર મફત વીજળી યોજના, આવી ઘણી યોજનાઓથી કેરળના લોકોને ઘણો ફાયદો થઈ રહ્યો છે.

મિત્રો,

આપણા માછીમારોનો લાભ પણ આપણી પ્રાથમિકતા છે. બ્લુ રિવોલ્યુશન અને પ્રધાનમંત્રી મત્સ્ય સંપદા યોજના હેઠળ કેરળ માટે સેંકડો કરોડ રૂપિયાના પ્રોજેક્ટ્સને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. અમે પોન્નાની અને પુથિઅપ્પા જેવા ફિશિંગ બંદરોને પણ આધુનિક બનાવ્યા છે. કેરળમાં હજારો માછીમાર ભાઈ-બહેનોને કિસાન ક્રેડિટ કાર્ડ પણ આપવામાં આવ્યા છે. જેના કારણે તેમને કરોડો રૂપિયાની મદદ મળી છે.

મિત્રો,

આપણું કેરળ સંવાદિતા અને સહિષ્ણુતાની ભૂમિ રહ્યું છે. દેશનું પહેલું ચર્ચ અને વિશ્વના સૌથી જૂના ચર્ચોમાંનું એક, સેન્ટ થોમસ ચર્ચ, સેંકડો વર્ષ પહેલાં અહીં બનાવવામાં આવ્યું હતું. આપણે બધા જાણીએ છીએ કે થોડા દિવસો પહેલા આપણા બધા માટે દુઃખની એક મોટી ક્ષણ આવી ગઈ છે. આપણે બધાએ થોડા દિવસ પહેલા પોપ ફ્રાન્સિસને ગુમાવ્યા. આપણા રાષ્ટ્રપતિ, રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુજી ભારત વતી તેમના અંતિમ સંસ્કારમાં હાજરી આપવા માટે ત્યાં ગયા હતા. તેમની સાથે, કેરળના અમારા સાથીદાર, અમારા મંત્રી શ્રી જ્યોર્જ કુરિયન પણ ગયા હતા. હું પણ, કેરળની ભૂમિથી ફરી એકવાર, આ દુઃખમાં સામેલ તમામ લોકો પ્રત્યે મારી સંવેદના વ્યક્ત કરું છું.

 

મિત્રો,

પોપ ફ્રાન્સિસને તેમની સેવાની ભાવના અને ખ્રિસ્તી પરંપરાઓમાં દરેકને સ્થાન આપવાના તેમના પ્રયાસો માટે દુનિયા હંમેશા યાદ રાખશે. હું મારું સૌભાગ્ય માનું છું કે જ્યારે પણ મને તેમને મળવાની તક મળી, ત્યારે મને તેમની સાથે ઘણા વિષયો પર વિગતવાર વાત કરવાનો મોકો મળ્યો. અને મેં જોયું કે મને હંમેશા તેમનો ખાસ સ્નેહ મળતો હતો. માનવતા, સેવા અને શાંતિ જેવા વિષયો પર મારી તેમની સાથે થયેલી ચર્ચાઓ, તેમના શબ્દો હંમેશા મને પ્રેરણા આપશે.

મિત્રો,

આજના કાર્યક્રમ માટે હું ફરી એકવાર આપ સૌને શુભકામનાઓ પાઠવું છું. ભારત સરકાર આ દિશામાં રાજ્ય સરકાર સાથે મળીને કામ કરવાનું ચાલુ રાખશે. જેથી કેરળ વૈશ્વિક દરિયાઈ વેપારનું મુખ્ય કેન્દ્ર બને અને હજારો નવી નોકરીઓનું સર્જન થાય. મને વિશ્વાસ છે કે કેરળના લોકોની તાકાતથી, ભારતનું દરિયાઈ ક્ષેત્ર નવી ઊંચાઈઓને સ્પર્શશે.

નમુક્ક ઓરુમિચ્ચ્ ઓરુ વિકસિત કેરલમ પડત્તુયર્તામ્, જઇ કેરલમ્ જઇ ભારત.

આભાર.

 

Explore More
શ્રી રામ જન્મભૂમિ મંદિર ધ્વજારોહણ ઉત્સવ દરમિયાન પ્રધાનમંત્રીના સંબોધનનો મૂળપાઠ

લોકપ્રિય ભાષણો

શ્રી રામ જન્મભૂમિ મંદિર ધ્વજારોહણ ઉત્સવ દરમિયાન પ્રધાનમંત્રીના સંબોધનનો મૂળપાઠ
India among Asia's fastest-growing green economies with $110 billion revenue in 2025: LSEG

Media Coverage

India among Asia's fastest-growing green economies with $110 billion revenue in 2025: LSEG
NM on the go

Nm on the go

Always be the first to hear from the PM. Get the App Now!
...
સોશિયલ મીડિયા કોર્નર 26 જૂન 2026
June 26, 2026

From Buyer to Supplier: PM Modi's India Achieves Record Defence Exports, Tech Investments & Strategic Autonomy