વેટ્રીવેલ મુરુગનુક્કુ.....હરોહર!
મહામહિમ રાષ્ટ્રપતિ પ્રબોવો, મુરુગન ટેમ્પલ ટ્રસ્ટના અધ્યક્ષ પા હાશિમ, મેનેજિંગ ટ્રસ્ટી ડૉ. કોબાલન, તમિલનાડુ અને ઇન્ડોનેશિયાના મહાનુભાવો, પૂજારીઓ અને આચાર્યો, ભારતીય ડાયસ્પોરાના સભ્યો, શુભ અવસરનો હિસ્સો બનનારા ઇન્ડોનેશિયા અને અન્ય દેશોના અમારા બધા મિત્રો અને આ દિવ્ય અને ભવ્ય મંદિરને સાકાર બનાવનારા બધા કારીગર ભાઈઓ!
મારું સૌભાગ્ય છે કે હું જકાર્તાના મુરુગન મંદિરના મહાકુંભ-અભિષેકમ જેવા પવિત્ર કાર્યક્રમનો ભાગ બની રહ્યો છું. મારા ભાઈ, રાષ્ટ્રપતિ પ્રાબોવો, તેમની હાજરીએ મારા માટે આ દિવસને વધુ ખાસ બનાવ્યો. ભલે હું શારીરિક રીતે જકાર્તાથી સેંકડો કિલોમીટર દૂર છું, મારું હૃદય આ ઘટનાની ભારત અને ઇન્ડોનેશિયા વચ્ચેના પરસ્પર સંબંધો જેટલું જ નજીક છે!
થોડા દિવસો પહેલા જ, રાષ્ટ્રપતિ પ્રબોવો ભારતથી 140 કરોડ ભારતીયોનો પ્રેમ લઈને ગયા છે. મને ખાતરી છે કે, તેમના દ્વારા, તમે બધા ત્યાંના દરેક ભારતીયની શુભેચ્છાઓ અનુભવતા હશો.
હું આપ સૌને અને ભારત-ઇન્ડોનેશિયા સહિત વિશ્વભરમાં ભગવાન મુરુગનના લાખો ભક્તોને જકાર્તા મંદિરના મહાકુંભ-અભિષેકમ પર અભિનંદન આપું છું. હું ઈચ્છું છું કે તિરુપુગલના સ્તોત્રો દ્વારા ભગવાન મુરુગનની સ્તુતિ ગવાતી રહે. સ્કંદ ષષ્ઠી કવચમના મંત્રો બધા લોકોનું રક્ષણ કરે.
હું ડૉ. કોબાલન અને તેમના બધા સાથીદારોને સખત મહેનત દ્વારા મંદિર બનાવવાનું સ્વપ્ન પૂર્ણ કરવા બદલ અભિનંદન આપું છું.
મિત્રો,
ભારત અને ઇન્ડોનેશિયાના લોકો માટે, આપણો સંબંધ ફક્ત ભૂ-રાજકીય નથી. આપણે હજારો વર્ષ જૂની સંસ્કૃતિ સાથે જોડાયેલા છીએ. આપણે હજારો વર્ષ જૂના ઇતિહાસ સાથે જોડાયેલા છીએ. આપણો સંબંધ વારસાનો, વિજ્ઞાનનો, શ્રદ્ધાનો છે. આપણો સંબંધ સહિયારો વિશ્વાસ અને આધ્યાત્મિકતાનો છે. આપણો ભગવાન મુરુગન અને ભગવાન શ્રી રામ સાથે પણ સંબંધ છે. અને, આપણે ભગવાન બુદ્ધ સાથે પણ સંબંધિત છીએ.
એટલા માટે, સાથીઓ,
જ્યારે ભારતથી ઇન્ડોનેશિયા જતી વ્યક્તિ પ્રમ્બાનન મંદિરમાં હાથ જોડીને જાય છે, ત્યારે તેને કાશી અને કેદારનાથ જેવો જ આધ્યાત્મિક અનુભવ થાય છે. જ્યારે ભારતના લોકો કાકવિન અને સેરાટ રામાયણ વિશે સાંભળે છે ત્યારે તેમને વાલ્મીકિ રામાયણ, કંબ રામાયણ અને રામચરિત માનસ જેવી જ લાગણી થાય છે. હવે ઇન્ડોનેશિયાની રામલીલા ભારતના અયોધ્યામાં પણ યોજાય છે. તેવી જ રીતે, જ્યારે આપણે બાલીમાં 'ઓમ સ્વસ્તિ અસ્તુ' સાંભળીએ છીએ, ત્યારે આપણને ભારતના વૈદિક વિદ્વાનો દ્વારા સ્વસ્તિ પાઠ યાદ આવે છે.
તમારા બોરોબુદુર સ્તૂપમાં, આપણે ભગવાન બુદ્ધના એ જ ઉપદેશો જોઈએ છીએ જે આપણે ભારતમાં સારનાથ અને બોધગયામાં અનુભવીએ છીએ. આપણા ઓડિશા રાજ્યમાં બાલી જાત્રા હજુ પણ ઉજવવામાં આવે છે. આ તહેવાર પ્રાચીન દરિયાઈ સફર સાથે જોડાયેલો છે જે એક સમયે ભારત અને ઇન્ડોનેશિયાને વેપાર અને સંસ્કૃતિ બંને માટે જોડતો હતો. આજે પણ, જ્યારે ભારતના લોકો હવાઈ મુસાફરી માટે 'ગરુડ ઇન્ડોનેશિયા' પર ચઢે છે, ત્યારે તેમને તેમાં પણ આપણી સહિયારી સંસ્કૃતિની ઝલક જોવા મળે છે.
મિત્રો,
આપણા સંબંધો ઘણા મજબૂત તાંતણાઓથી બંધાયેલા છે. તાજેતરમાં, જ્યારે રાષ્ટ્રપતિ પ્રબોવો ભારત આવ્યા, ત્યારે અમે બંનેએ આ સહિયારા વારસા સાથે જોડાયેલી ઘણી બાબતો વિશે વાત કરી અને તેને ખૂબ જ પ્રેમ કર્યો! આજે, જકાર્તામાં ભગવાન મુરુગનના આ નવા ભવ્ય મંદિર દ્વારા આપણા સદીઓ જૂના વારસામાં એક નવો સુવર્ણ અધ્યાય ઉમેરાઈ રહ્યો છે.
મને વિશ્વાસ છે કે આ મંદિર ફક્ત આપણી શ્રદ્ધાનું જ નહીં પરંતુ આપણા સાંસ્કૃતિક મૂલ્યોનું પણ એક નવું કેન્દ્ર બનશે.
મિત્રો,
મને કહેવામાં આવ્યું છે કે ભગવાન મુરુગન ઉપરાંત, આ મંદિરમાં અન્ય વિવિધ દેવી-દેવતાઓની મૂર્તિઓ પણ સ્થાપિત કરવામાં આવી છે. આ વિવિધતા, આ બહુલતા, આપણી સંસ્કૃતિનો સૌથી મોટો આધાર છે. ઇન્ડોનેશિયામાં વિવિધતાની આ પરંપરાને 'ભિન્નેકા તુંગલ ઇકા' કહેવામાં આવે છે. ભારતમાં આપણે તેને 'વિવિધતામાં એકતા' કહીએ છીએ. ઇન્ડોનેશિયા અને ભારતમાં વિવિધ સમુદાયોના લોકો આટલી ઉષ્મા સાથે સાથે રહે છે, તે વિવિધતા સાથેના આપણા આરામને કારણે છે. તેથી, આજનો પવિત્ર દિવસ આપણને વિવિધતામાં એકતાની પ્રેરણા પણ આપે છે.
મિત્રો,
આપણા સાંસ્કૃતિક મૂલ્યો, આપણો વારસો, આપણો વારસો આજે ઇન્ડોનેશિયા અને ભારત વચ્ચેના લોકો વચ્ચેના જોડાણને વધારી રહ્યા છે. આપણે સાથે મળીને પ્રમ્બાનન મંદિરનું જતન કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. અમે બોરોબુદુર બૌદ્ધ મંદિર પ્રત્યે અમારી સહિયારી પ્રતિબદ્ધતા વ્યક્ત કરી છે. મેં હમણાં જ તમને અયોધ્યામાં ઇન્ડોનેશિયાની રામલીલા વિશે ઉલ્લેખ કર્યો! આપણે આવા કાર્યક્રમોને વધુ પ્રોત્સાહન આપવાની જરૂર છે. મને વિશ્વાસ છે કે રાષ્ટ્રપતિ પ્રબોવો સાથે મળીને આપણે આ દિશામાં વધુ ઝડપથી આગળ વધીશું.
આપણો ભૂતકાળ આપણા સુવર્ણ ભવિષ્યનો આધાર બનશે. હું ફરી એકવાર રાષ્ટ્રપતિ પ્રબોવોનો આભાર માનું છું અને મંદિરના મહાકુંભ અભિષેકના અવસર પર આપ સૌને અભિનંદન આપું છું. ખૂબ ખૂબ આભાર.
