પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ આજે પ્રખ્યાત શાસ્ત્રીય ગાયક પંડિત છન્નુલાલ મિશ્રાજીના નિધન પર ઊંડો શોક વ્યક્ત કર્યો અને તેમને ભારતીય કલા અને સંસ્કૃતિના આજીવન ભક્ત ગણાવ્યા હતા.
પંડિતજી બનારસ ઘરાનાના અગ્રણી સંગીતકારોમાંના એક હતા, જે હિન્દુસ્તાની શાસ્ત્રીય સંગીતની શાળા કાશીની પરંપરાઓમાં ઊંડે સુધી મૂળ ધરાવે છે. તેમની રજૂઆતો શહેરના સંગીત વારસાના સારને મૂર્તિમંત કરતી હતી. તેમણે કાશીમાં અસંખ્ય વિદ્યાર્થીઓને માર્ગદર્શન આપી ખાતરી કરી હતી કે શહેરની સંગીત પરંપરાઓનું જતન અને પ્રસાર થાય, જેનાથી તેમનું ઘર વારાણસી શિક્ષણ, ભક્તિ અને કલાત્મક શ્રેષ્ઠતાનું કેન્દ્ર બન્યું.
પ્રધાનમંત્રીએ પંડિતજી સાથેના તેમના વ્યક્તિગત જોડાણને યાદ કર્યું હતું, ખાસ કરીને 2014ની લોકસભા ચૂંટણી દરમિયાન, જ્યારે પંડિતજી વારાણસી મતવિસ્તારમાંથી તેમના પ્રસ્તાવક હતા ત્યારે તેમના આશીર્વાદ અને સમર્થન મેળવવાના સૌભાગ્યનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. આ હાવભાવ શહેર અને તેના કાયમી વારસા પ્રત્યેની તેમની ઊંડી પ્રતિબદ્ધતાનું પ્રતીક છે.
શ્રી મોદી ઘણીવાર પંડિતજીના સ્નેહ અને આશીર્વાદનો ઉલ્લેખ કરે છે તેમને વ્યક્તિગત વિશેષાધિકાર કહે છે. તેમનો સંબંધ ભારતની શાસ્ત્રીય પરંપરાઓ, આધ્યાત્મિક ઊંડાણ અને સંસ્કૃતિની પરિવર્તનશીલ શક્તિ પ્રત્યે સહિયારી શ્રદ્ધાને પ્રતિબિંબિત કરે છે.
પંડિત છન્નુલાલ મિશ્રાજીને ભારતીય શાસ્ત્રીય સંગીતમાં તેમના વિશિષ્ટ યોગદાન બદલ વર્તમાન સરકાર દ્વારા 2020માં ભારતના બીજા સર્વોચ્ચ નાગરિક સન્માન પદ્મ વિભૂષણથી નવાજવામાં આવ્યા હતા.
શ્રી મોદીએ ભાર મૂક્યો હતો કે પંડિતજીનો વારસો સંગીતકારો, કલાકારો અને સાંસ્કૃતિક ઉત્સાહીઓની પેઢીઓને પ્રેરણા આપતો રહેશે.
X પરની એક પોસ્ટમાં શ્રી મોદીએ લખ્યું:
"પ્રખ્યાત શાસ્ત્રીય ગાયક પંડિત છન્નુલાલ મિશ્રાના નિધનથી મને ખૂબ જ દુઃખ થયું છે. તેમણે ભારતીય કલા અને સંસ્કૃતિના સંવર્ધન માટે પોતાનું જીવન સમર્પિત કર્યું. તેમણે માત્ર શાસ્ત્રીય સંગીતને લોકો સુધી પહોંચાડ્યું જ નહીં પરંતુ વિશ્વ મંચ પર ભારતીય પરંપરાઓ સ્થાપિત કરવામાં પણ અમૂલ્ય યોગદાન આપ્યું. હું ભાગ્યશાળી છું કે મને હંમેશા તેમનો પ્રેમ અને આશીર્વાદ મળ્યા. 2014માં તેઓ વારાણસી બેઠક માટે મારા પ્રસ્તાવક પણ હતા. આ દુઃખના સમયમાં હું તેમના પરિવાર અને ચાહકો પ્રત્યે મારી ઊંડી સંવેદના વ્યક્ત કરું છું. ઓમ શાંતિ!"
सुप्रसिद्ध शास्त्रीय गायक पंडित छन्नूलाल मिश्र जी के निधन से अत्यंत दुख हुआ है। वे जीवनपर्यंत भारतीय कला और संस्कृति की समृद्धि के लिए समर्पित रहे। उन्होंने शास्त्रीय संगीत को जन-जन तक पहुंचाने के साथ ही भारतीय परंपरा को विश्व पटल पर प्रतिष्ठित करने में भी अपना अमूल्य योगदान… pic.twitter.com/tw8jb5iXu7
— Narendra Modi (@narendramodi) October 2, 2025
