પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીની અધ્યક્ષતામાં કેન્દ્રીય કેબિનેટે આજે ખેડૂતોનાં જીવન સુધારવા અને તેમની આવક વધારવા માટે રૂ. 14235 કરોડનાં કુલ ખર્ચ સાથે સાત યોજનાઓને મંજૂરી આપી હતી.
1. ડિજિટલ એગ્રિકલ્ચર મિશન: ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના માળખા પર આધારિત, ડિજિટલ એગ્રિકલ્ચર મિશન ખેડૂતોનાં જીવનને સુધારવા માટે ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરશે. આ મિશનનો કુલ ખર્ચ રૂ. 2.817 કરોડ છે. તેમાં બે પાયાના આધારસ્તંભ છે.
- Agri Stack
- ખેડૂતોની રજીસ્ટરી
- ગામની જમીન નકશાઓ રજીસ્ટરી
- વાવણી કરેલ રજીસ્ટરીને કાપો
2. કૃષિ નિર્ણય સપોર્ટ સિસ્ટમ
- ભૂ-સ્થાનિક માહિતી
- દુષ્કાળ/પૂરની દેખરેખ
- હવામાન/ઉપગ્રહ માહિતી
- ભૂગર્ભજળ/પાણીની ઉપલબ્ધતા માહિતી
- પાકની ઉપજ અને વીમા માટે મોડેલિંગ
આ મિશનમાં આ માટે જોગવાઈ કરવામાં આવી છે
- માટી રૂપરેખા
- ડિજીટલ પાકનો અંદાજ
- ડિજીટલ ઉપજ મોડેલિંગ
- પાક લોન માટે કનેક્ટ કરો
- એઆઈ અને બિગ ડેટા જેવી આધુનિક ટેકનોલોજી
- ખરીદદારો સાથે જોડાવો
- મોબાઇલ ફોન પર નવું જ્ઞાન લાવો
2. ખાદ્ય અને પોષકતત્વોની સુરક્ષા માટે પાક વિજ્ઞાનઃ જેમાં કુલ રૂ. 3,979 કરોડનો ખર્ચ થશે. આ પહેલ ખેડૂતોને આબોહવાની સ્થિતિસ્થાપકતા માટે તૈયાર કરશે અને 2047 સુધીમાં ખાદ્ય સુરક્ષા પૂરી પાડશે. તેમાં સાત સ્તંભો છે જેમ કે,
- સંશોધન અને શિક્ષણ
- છોડના આનુવંશિક સ્ત્રોતનું વ્યવસ્થાપન
- ખાદ્ય અને ઘાસચારાના પાક માટે આનુવંશિક સુધારણા
- પલ્સ અને તેલીબિયાં પાકમાં સુધારો
- વાણિજ્યિક પાકોમાં સુધારો
- જંતુઓ, સૂક્ષ્મજીવાણુઓ, પરાગનયન વગેરે પર સંશોધન.
કૃષિ શિક્ષણ, વ્યવસ્થાપન અને સામાજિક વિજ્ઞાનને મજબૂત બનાવવુંઃ રૂ. 2,291 કરોડના કુલ ખર્ચ સાથે આ પગલાંથી કૃષિ વિદ્યાર્થીઓ અને સંશોધકો વર્તમાન પડકારો માટે તૈયાર થશે અને તેમાં નીચેની બાબતો સામેલ હશે.
- ભારતીય કૃષિ અનુસંધાન પરિષદ હેઠળ
- કૃષિ સંશોધન અને શિક્ષણનું આધુનિકીકરણ
- નવી શિક્ષણ નીતિ 2020ને અનુરૂપ
- લેટેસ્ટ ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરો... ડિજિટલ ડીપીઆઈ, એઆઈ, બીગ ડેટા, રિમોટ, વગેરે
- કુદરતી ખેતી અને આબોહવાની સ્થિતિસ્થાપકતાને સામેલ કરો
4. પશુધનને સંતુલિત સ્વાસ્થ્ય અને ઉત્પાદન: કુલ રૂ. 1,702 કરોડના ખર્ચ સાથે, આ નિર્ણયનો ઉદ્દેશ પશુધન અને ડેરીમાંથી ખેડૂતોની આવક વધારવાનો છે. તેમાં નીચેની બાબતોનો સમાવેશ થાય છે
- પશુ આરોગ્ય વ્યવસ્થાપન અને પશુચિકિત્સાનું શિક્ષણ
- ડેરી ઉત્પાદન અને ટેકનોલોજીનો વિકાસ
- પ્રાણી આનુવંશિક સંસાધનનું વ્યવસ્થાપન, ઉત્પાદન અને સુધારણા
- પશુ પોષણ અને નાના રુમિનેન્ટ ઉત્પાદન અને વિકાસ
5. બાગાયતી ખેતીનો સ્થાયી વિકાસઃ કુલ રૂ. 1129.30 કરોડનાં ખર્ચ સાથે આ પગલાંનો ઉદ્દેશ બાગાયતી છોડમાંથી ખેડૂતોની આવક વધારવાનો છે. તેમાં નીચેની બાબતોનો સમાવેશ થાય છે
- ઉષ્ણકટિબંધીય, ઉપ-ઉષ્ણકટિબંધીય અને સમશીતોષ્ણ કટિબંધીય બાગાયતી પાકો
- મૂળ, કંદ, બલ્બસ અને સૂકા પાક
- શાકભાજી, ફૂલોની ખેતી અને મશરૂમના પાક
- વાવેતર, મસાલા, ઔષધીય અને સુગંધિત છોડ
6. રૂ. 1,202 કરોડના ખર્ચ સાથે કૃષિ વિજ્ઞાન કેન્દ્રને મજબૂત બનાવવું
7. રૂ. 1,115 કરોડના ખર્ચ સાથે કુદરતી સંસાધન વ્યવસ્થાપન
