నమస్కారం! గంగా పుష్కరాల సందర్భంగా మీ అందరికీ శుభాకాంక్షలు. మీరంతా కాశీకి వచ్చారు కాబట్టి, ఈ సందర్శనలో మీరంతా వ్యక్తిగతంగా నా అతిథులు. మరియు అతిథి దేవునితో సమానమని మేము నమ్ముతాము. కొన్ని ముందస్తు పనుల కారణంగా మీకు స్వాగతం పలికేందుకు నేను అక్కడ ఉండలేకపోయినా, మీ అందరి మధ్య నేను ఉండాలని కోరుకుంటున్నాను. కాశీ తెలుగు కమిటీకి, నా పార్లమెంటరీ సహచరుడు జి.వి.ఎల్.నరసింహారావు గారికి అభినందనలు. కాశీలోని ఘాట్ల వద్ద జరిగే ఈ గంగ-పుష్కరాల ఉత్సవం గంగ, గోదావరి సంగమం లాంటిది. ఇది భారతదేశపు పురాతన నాగరికతలు, సంస్కృతులు మరియు సంప్రదాయాల సంగమం యొక్క వేడుక. కొన్ని నెలల క్రితం కాశీ గడ్డపై కాశీ-తమిళ సంగమం జరిగిన విషయం మీకు గుర్తుండే ఉంటుంది. కొద్ది రోజుల క్రితం సౌరాష్ట్ర-తమిళ సంగమంలో పాల్గొనే భాగ్యం కలిగింది. ఈ 'ఆజాదీ కా అమృత్కాల్' దేశంలోని భిన్నత్వాలు, వివిధ ప్రవాహాల సంగమం అని నేను అప్పట్లో చెప్పాను. అనంతమైన భవిష్యత్తు వరకు భారతదేశాన్ని చైతన్యవంతంగా ఉంచే ఈ భిన్నత్వాల సంగమం నుంచి జాతీయతా అమృతం కారుతోంది.
మిత్రులారా,
కాశీకి, అక్కడి ప్రజలకు తెలుగు ప్రజలతో గాఢమైన అనుబంధం ఉందని కాశీతో సంబంధం ఉన్న ప్రతి ఒక్కరికీ తెలుసు. ఒక తెలుగువాడు కాశీకి చేరుకోగానే కాశీ ప్రజలు తమ కుటుంబంలో ఒకరు వచ్చారని భావిస్తారు. కాశీ ప్రజలు తరతరాలుగా మీ అందరికీ స్వాగతం పలుకుతున్నారు. ఈ బంధం కాశీ అంత పురాతనమైనది. కాశీ పట్ల తెలుగువారికి ఉన్న భక్తి కాశీ ఎంత పవిత్రమైనదో అంతే పవిత్రమైనది. నేటికీ కాశీని సందర్శించే యాత్రికుల సంఖ్యలో ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ రాష్ట్రాలకు చెందిన ప్రజలు గణనీయమైన సంఖ్యలో ఉన్నారు. తెలుగు ప్రాంతం కాశీకి ఎంతో మంది మహానుభావులను, ఎంతో మంది ఆచార్యులను, ఋషులను ఇచ్చింది. కాశీ ప్రజలు, యాత్రికులు బాబా విశ్వనాథుని దర్శించుకోవడానికి వెళ్లినప్పుడు ఆయన ఆశీస్సులు పొందడానికి తైలాంగ్ స్వామి ఆశ్రమాన్ని కూడా సందర్శిస్తారు. స్వామి రామకృష్ణ పరమహంస తైలాంగ్ స్వామిని కాశీ యొక్క సజీవ శివుడు అని పిలిచేవారు. తైలంగ స్వామి విజయనగరంలో జన్మించిన విషయం మీకు తెలిసిందే. జిడ్డు కృష్ణమూర్తి వంటి ఎందరో మహానుభావులు కాశీలో నేటికీ స్మరించుకుంటున్నారు.
సోదర సోదరీమణులారా,
కాశీ తెలుగువారిని దత్తత తీసుకుని ఆలింగనం చేసుకున్నట్లే కాశీని తెలుగు ప్రజలు తమ హృదయానికి దగ్గరగా ఉంచుకున్నారు. పవిత్ర పుణ్యక్షేత్రం వేములవాడను కూడా దక్షిణ కాశీ అని కూడా పిలుస్తారు. ఆంధ్ర, తెలంగాణ దేవాలయాల్లో చేతులకు కట్టిన నల్ల దారాన్ని ఇప్పటికీ కాశీ దారం అని పిలుస్తారు. అదేవిధంగా శ్రీనాథ మహాకవి కాశీఖండము గ్రంథం కావచ్చు, ఎంగూల్ వీరాస్వామయ్య కాశీ యాత్ర పాత్ర కావచ్చు, లేదా ప్రసిద్ధి చెందిన కాశీ మజిలీ కథలు కావచ్చు, కాశీ మహిమ తెలుగు భాష మరియు తెలుగు సాహిత్యంలో సమానంగా మరియు లోతుగా పాతుకుపోయింది. ఇదంతా చూసిన బయటి వ్యక్తి ఇంత దూరంలో ఉన్న నగరం హృదయానికి ఇంత దగ్గరగా ఎలా ఉంటుందంటే నమ్మడం కష్టమే! కానీ ఇది శతాబ్దాలుగా 'ఏక్ భారత్, శ్రేష్ఠ భారత్' నమ్మకాన్ని సజీవంగా ఉంచిన భారతదేశ వారసత్వం మరియు సంప్రదాయం.
మిత్రులారా,
కాశీ కూడా ముక్తి మరియు మోక్ష నగరం. ఒకప్పుడు తెలుగువారు కాశీకి రావడానికి వేల కిలోమీటర్లు నడిచేవారు. వీరి ప్రయాణంలో అనేక ఆటంకాలు ఎదురయ్యేవి. ఆధునిక కాలంలో ఆ పరిస్థితులు శరవేగంగా మారుతున్నాయి. ఈ రోజు విశ్వనాథ ధామ్ యొక్క దివ్య వైభవం, మరోవైపు గంగానది ఘాట్ల వైభవం ఉంది. నేడు ఒకవైపు కాశీ వీధులు, మరోవైపు కొత్త రహదారులు, రహదారుల నెట్వర్క్ ఉన్నాయి. ఇంతకుముందు కాశీకి వచ్చిన ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ ప్రజలు కాశీలో జరుగుతున్న మార్పును అనుభవిస్తూ ఉంటారు. ఒకప్పుడు విమానాశ్రయం నుంచి దశాశ్వమేధ్ ఘాట్ కు చేరుకోవడానికి గంటల తరబడి సమయం పట్టేది. నేడు కొత్త రహదారి నిర్మాణం వల్ల ప్రజలకు ఎంతో సమయం ఆదా అవుతోంది. ఒకప్పుడు కాశీ వీధులన్నీ విద్యుత్ తీగలతో నిండి ఉండేవి. ఇప్పుడు కాశీలో చాలా చోట్ల భూగర్భంలో విద్యుత్ తీగలు వేశారు. నేడు కాశీలోని అనేక కుండలు కావచ్చు, దేవాలయాలకు వెళ్ళే మార్గాలు కావచ్చు, కాశీలోని సాంస్కృతిక ప్రదేశాలు కావచ్చు, అన్నీ పునర్నిర్మించబడుతున్నాయి. ఇప్పుడు సీఎన్జీ ఉన్న బోట్లు కూడా గంగా నదిలో తిరగడం ప్రారంభించాయి. బెనారస్ ను సందర్శించే ప్రజలకు కూడా రోప్ వే సదుపాయం లభించే రోజు ఎంతో దూరంలో లేదు. స్వచ్ఛతా అభియాన్ కావచ్చు, కాశీ ఘాట్ల పరిశుభ్రత కావచ్చు, బెనారస్ ప్రజలు, యువత దీనిని ఒక ప్రజా ఉద్యమంగా మార్చారు. కాశీ ప్రజలు తమ కృషితో దీన్ని సాధించారు. వారు చాలా శ్రమించారు. కాబట్టి, ఈ కార్యక్రమం ద్వారా కాశీ ప్రజలను నేను తగినంతగా ప్రశంసించలేను మరియు అభినందించలేను!
మరియు మిత్రులారా,
నా కాశీ ప్రజలు మీకు సేవ చేయడానికి, పలకరించడానికి ఏ మాత్రం వెనుకాడరని నేను పూర్తి విశ్వాసంతో చెబుతాను. బాబా ఆశీస్సులు, కాలభైరవుడి దర్శనం, అన్నపూర్ణ అమ్మవారి దర్శనం అద్భుతం. కేవలం గంగానదిలో స్నానం చేస్తే చాలు మీ ఆత్మ ఆనందమయమవుతుంది. వీటితో పాటు ఈ వేసవిలో మీరు ఆస్వాదించడానికి 'కాశీ కీ లస్సీ', 'తండాయ్' కూడా ఉన్నాయి. బనారస్ కీ చాట్, లిట్టి-చోఖా మరియు బనారసి పాన్ రుచి మీ ప్రయాణాన్ని మరింత చిరస్మరణీయం చేస్తుంది. నేను మీకు మరో విన్నపం చేస్తాను. చెక్క ఎటికొప్పాక బొమ్మలు మీ ప్రదేశంలో ప్రసిద్ధి చెందినట్లే, బనారస్ కూడా చెక్క బొమ్మలకు ప్రసిద్ధి చెందింది. ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణకు చెందిన మన స్నేహితులు చెక్క బనారసి బొమ్మలు, బనారసి చీరలు, బనారసి స్వీట్లు ఇలా ఎన్నో వస్తువులను తమ వెంట తీసుకెళ్లవచ్చు. ఈ విషయాలు మీ ఆనందాన్ని ఎన్నో రెట్లు పెంచుతాయి.
మిత్రులారా,
మన పూర్వీకులు వివిధ కేంద్రాల్లో భారతదేశ సారాన్ని స్థాపించారు, ఇది భారత మాత రూపాన్ని పూర్తి చేసింది. కాశీలో బాబా విశ్వనాథుడు ఉంటే, ఆంధ్రలో మల్లికార్జునుడు, తెలంగాణలో రాజేశ్వరుడు ఉన్నారు. కాశీకి విశాలాక్షి శక్తిపీఠం ఉంటే, ఆంధ్రకు భ్రమరాంబ, తెలంగాణలో రాజ రాజేశ్వరి ఉన్నాయి. ఇటువంటి పవిత్ర స్థలాలన్నీ భారతదేశం యొక్క ముఖ్యమైన కేంద్రాలు మరియు దాని సాంస్కృతిక గుర్తింపును కలిగి ఉన్నాయి. దేశంలోని ఈ వైవిధ్యాన్ని మనం సంపూర్ణంగా చూడాలి. అప్పుడే మన పరిపూర్ణతను తెలుసుకోగలుగుతాం. అప్పుడే మన పూర్తి సామర్థ్యాన్ని మేల్కొల్పగలుగుతాం. గంగా పుష్కరాలు వంటి పండుగలు ఈ జాతీయ సేవ సంకల్పాన్ని ముందుకు తీసుకెళ్తాయని నేను ఖచ్చితంగా అనుకుంటున్నాను.
ఈ ఆకాంక్షతో మరోసారి మీకు శుభాకాంక్షలు తెలియజేస్తున్నాను. మీ ఈ ప్రయాణం ఫలప్రదంగా, సౌకర్యవంతంగా, కాశీ నుండి కొత్త జ్ఞాపకాలను తిరిగి తీసుకురావడం ద్వారా మీ మనస్సును దైవత్వంతో నింపాలని కోరుకుంటున్నాను. దీనికోసం బాబా పాదాల వద్ద ప్రార్థిస్తున్నాను. మీ అందరికీ మరోసారి నా హృదయపూర్వక ధన్యవాదాలు.
