पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी आज दूरदृश्य प्रणालीच्या माध्यमातून आयआयटी गुवाहाटीच्या दीक्षांत समारंभात मार्गदर्शन केले.
आपल्या भाषणात, ‘ज्ञानम् विज्ञान सहितम् यत् ज्ञात्वा मोक्ष्यसे अशुभात्|’ या सुभाषिताचा उल्लेख करत पंतप्रधान म्हणाले विज्ञानासहित सर्वप्रकारच्या ज्ञानाचा उद्देश मानवाच्या समस्या सोडवणे हा असतो.
भारतीय तंत्रज्ञान संस्था-आयआयटी आज ज्या प्रकारे प्रगती करत आहेत, त्याबद्दल आपल्याला अभिमान वाटत असल्याचे त्यांनी सांगितले. नवोन्मेष आणि संशोधनाच्या याच ऊर्जेने आपल्या देशाला हजारो वर्षांपासून चैतन्यमय ठेवले आहे, असेही पंतप्रधान म्हणाले.
युवकांनी भविष्यातील आव्हानांसाठी स्वतःला सज्ज ठेवावं, असं सांगत त्यांची स्वप्ने आणि इच्छा-आकांक्षांच नवा भारत घडवणार आहे, असे पंतप्रधान म्हणाले. आयआयटी गुवाहाटी ने या दिशेने आधीच प्रयत्न सुरु केल्याबद्दल त्यांनी आनंद व्यक्त केला.
या कोरोनाकाळात, शैक्षणिक सत्र आणि संशोधन कार्य सुरु करण्यात अनेक अडथळे येत असतांनाही, या संस्थेने देशाला आत्मनिर्भर बनवण्याच्या अभियानात दिलेले योगदान कौतुकास्पद आहे, असे पंतप्रधानांनी सांगितले.
राष्ट्रीय शिक्षण धोरण 2020 , 21 व्या शतकातील गरजा लक्षात घेऊन तयार करण्यात आले असून विज्ञान आणि तंत्रज्ञानाच्या क्षेत्रात, देशाला विश्वगुरु बनवण्यासाठी पिढी तयार करणे हा या धोरणाचा उद्देश आहे. या धोरणात बहुशाखीय शिक्षणाला मुभा देण्यात आली असून विविध अभ्यासक्रम निवड आणि शिक्षण घेण्याबाबत लवचिकता देण्यात आली आहे, असेही त्यांनी सांगितले.
राष्ट्रीय शिक्षण धोरणात, राष्ट्रीय संशोधन संस्था स्थापन करण्याचाही प्रस्ताव आहे. संशोधनासाठी निधी देणाऱ्या सर्व संस्थांशी समन्वय राखून, सर्व विषयांसाठी, मग ते विज्ञान असो वा मानव्यशास्त्र, त्यांना संशोधनाचा समान निधी पुरवण्यासाठी हा संस्थेचा उपयोग होईल.
राष्ट्रीय शिक्षण धोरणानुसार, परदेशी विद्यापीठांनाही, भारतात आपल्या शाखा उघडण्याची परवानगी दिली जाणार आहे, ज्यामुळे भारतीय विद्यार्थ्यांना जागतिक शिक्षणाची कवाडे देशातच खुली होतील. या शिक्षण धोरणामुळे, भारत जगात महत्वाचे शिक्षणकेंद्र म्हणून नावाजला जाईल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला.
भारताच्या अॅक्ट इस्ट धोरणाचा केंद्रबिंदू ईशान्य भारत प्रदेश आहे तसेच, दक्षिण पूर्व आशियाशी भारताच्या संबंधांचे द्वारही ईशान्य भारत आहे.या सर्व देशांशी असलेल्या संबंधांचा आधार, संस्कृती, वाणिज्य, दळणवळण आणि क्षमता हा आहे. या संबंधांचे आणखी एक महत्वाचे माध्यम शिक्षण असेल, असे सांगत गुवाहाटी त्याचे महत्वाचे केंद्र बनू शकेल, असे पंतप्रधान म्हणाले. यामुळे, ईशान्य भारताला एक नवी ओळख मिळून नव्या संधी उपलब्ध होतील, अशी आशा त्यांनी व्यक्त केली.
ईशान्य भारतात पायाभूत सुविधांचा विकास करत नव्या संधी निर्माण करण्यासाठी सरकार सातत्याने प्रयत्न करत आहे. विशेषत: रेल्वे, महामार्ग, हवाई वाहतूक आणि जलमार्गा चे जाळे विणण्याचे काम सुरु आहे, असे पंतप्रधानांनी सांगितले.
300 संशोधकांना या समारंभात पीएचडी पदवी मिळाल्याबद्दल त्यांनी विशेष आनंद व्यक्त केला. या सर्व संशोधकांनी देशाच्या कल्याणासाठी आपले संशोधन कार्य पुढेही सुरु ठेवावे, असे आवाहन त्यांनी केले.त्यांच्या संशोधनाचा उपयोग या प्रदेशांच्या विकासासाठी करण्याच्या प्रयत्न करावा, असेही पंतप्रधान म्हणाले.
आयआयटी गुवाहाटी येथे आपत्ती व्यवस्थापन आणि धोका प्रतिबंधन संशोधन केंद्र स्थापन केले जावे, जेणेकरुन, त्यातून या प्रदेशात येणाऱ्या नैसर्गिक आपत्तींचा सामना करण्यासाठी मार्ग काढता येईल, असा सल्ला पंतप्रधान मोदी यांनी दिला.
मेरा स्पष्ट मानना है:
— PMO India (@PMOIndia) September 22, 2020
The future of a nation is what its youth think today.
Your dreams are going to shape the reality of India.
इसलिए, ये time future ready होने का है, ये time अभी से future fit होने का है: PM
मुझे भलीभाँति अहसास है कि इस pandemic के दौरान
— PMO India (@PMOIndia) September 22, 2020
academic sessions को conduct करना, research work को जारी रखना, कितना कठिन रहा है।
लेकिन फिर भी आपने ये सफलता पाई।
आपके इस effort के लिए, देश को आत्मनिर्भर बनाने की दिशा में आपके इस contribution के लिए मैं आपको बधाई देता हूँ: PM
राष्ट्रीय शिक्षा नीति को multi-disciplinary बनाया गया है, subjects की flexibility दी गई है, multiple entry-exit के अवसर दिये गए हैं।
— PMO India (@PMOIndia) September 22, 2020
राष्ट्रीय शिक्षा नीति education को technology से जोड़ेगी
यानि, students technology के बारे में भी पढ़ेंगे, और technology के जरिए भी पढ़ेंगे: PM
राष्ट्रीय शिक्षा नीति को multi-disciplinary बनाया गया है, subjects की flexibility दी गई है, multiple entry-exit के अवसर दिये गए हैं।
— PMO India (@PMOIndia) September 22, 2020
राष्ट्रीय शिक्षा नीति education को technology से जोड़ेगी
यानि, students technology के बारे में भी पढ़ेंगे, और technology के जरिए भी पढ़ेंगे: PM
देश में research culture को enrich करने के लिए NEP में एक National Research Foundation का भी प्रस्ताव किया गया है।
— PMO India (@PMOIndia) September 22, 2020
NRF research funding को लेकर सभी funding agencies के साथ coordinate करेगा और सभी disciplines, चाहे वो science हो या humanities, सभी के लिए fund provide करेगा: PM
मुझे खुशी है कि आज इस convocation में हमारे करीब 300 युवा साथियों को PhD award की जा रही है, और ये एक बहुत positive trend है।
— PMO India (@PMOIndia) September 22, 2020
मुझे विश्वास है कि आप सब यहीं नहीं रुकेंगे, बल्कि research आपके लिए एक habit हो जाएगी, आपके Thought Process का part बनी रहेगी: PM
मुझे खुशी है कि आज इस convocation में हमारे करीब 300 युवा साथियों को PhD award की जा रही है, और ये एक बहुत positive trend है।
— PMO India (@PMOIndia) September 22, 2020
मुझे विश्वास है कि आप सब यहीं नहीं रुकेंगे, बल्कि research आपके लिए एक habit हो जाएगी, आपके Thought Process का part बनी रहेगी: PM
NEP देश के education sector को open up करने की बात करती है।
— PMO India (@PMOIndia) September 22, 2020
मकसद है कि foreign universities के campus देश में खुलें और global exposure हमारे students को यहीं पर मिले।
Indian और global institutions के बीच research collaboration और exchange programs को promote किया जाएगा: PM
पूर्वोत्तर का ये क्षेत्र, भारत की एक्ट ईस्ट पॉलिसी का केंद्र भी है।
— PMO India (@PMOIndia) September 22, 2020
यही क्षेत्र, साउथ ईस्ट एशिया से भारत के संबंध का gateway भी है,
इन देशों से संबंधों का मुख्य आधार, Culture, Commerce, Connectivity और Capacity रहा है।
अब education एक और नया माध्यम बनने जा रही है: PM
मैं IIT गुवाहाटी से ये भी अनुरोध करूंगा कि आप एक Center for disaster management and risk reduction की स्थापना भी करें।
— PMO India (@PMOIndia) September 22, 2020
ये center इस इलाके की आपदाओं से निपटने की expertise भी provide कराएगा, और आपदाओं को अवसर में भी बदलेगा: PM
