প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে দিল্লীত অনুষ্ঠিত পঞ্চম ৰাষ্ট্ৰীয় মুখ্য সচিব সন্মিলনত ভাষণ প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনৰ ২৬ ডিচেম্বৰৰ পৰা ২৮ ডিচেম্বৰলৈ দিল্লীৰ পুছাত তিনিদিনীয়া সন্মিলনখন অনুষ্ঠিত হয়।প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে পৰ্যবেক্ষণ কৰে যে এই সন্মিলনে সমবায় ফেডাৰেলিজমৰ মনোভাৱ শক্তিশালী কৰাৰ লগতে বিকশিত ভাৰতৰ দৃষ্টিভংগী সাধনৰ বাবে কেন্দ্ৰ-ৰাজ্যৰ অংশীদাৰিত্ব গভীৰ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত আন এক নিৰ্ণায়ক পদক্ষেপ হিচাপে চিহ্নিত কৰিছে।
প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে এই কথাত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে যে জ্ঞান, দক্ষতা, স্বাস্থ্য আৰু সামৰ্থ্যক সামৰি লোৱা মানৱ পুঁজি অৰ্থনৈতিক বিকাশ আৰু সামাজিক প্ৰগতিৰ মৌলিক চালক আৰু ইয়াক সমন্বিত সমগ্ৰ চৰকাৰৰ দৃষ্টিভংগীৰ জৰিয়তে বিকশিত কৰিব লাগিব।
সন্মিলনত ‘বিকশিত ভাৰতৰ বাবে মানৱ পুঁজি’ৰ সামগ্ৰিক বিষয়বস্তুক কেন্দ্ৰ কৰি আলোচনা কৰা হয়। ভাৰতৰ জনগাঁথনিগত সুবিধাৰ বিষয়ত আলোকপাত কৰি প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে উল্লেখ কৰে যে প্ৰায় ৭০ শতাংশ জনসংখ্যা কমবয়সীয়া গোটত আছে, যাৰ ফলত এক অনন্য ঐতিহাসিক সুযোগ সৃষ্টি হৈছে। যিটো অৰ্থনৈতিক প্ৰগতিৰ সৈতে মিলি ভাৰতৰ বিকশিত ভাৰতৰ দিশে যাত্ৰা যথেষ্ট ত্বৰান্বিত কৰিব পাৰে।
প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে কয় যে ভাৰতে মূলতঃ যুৱ জনসংখ্যাৰ শক্তিৰ দ্বাৰা পৰিচালিত “ৰিফৰ্ম এক্সপ্ৰেছ”ত উঠিছে আৰু এই জনগাঁথনিৰ সবলীকৰণ চৰকাৰৰ মূল অগ্ৰাধিকাৰ হৈয়েই আছে। প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে উল্লেখ কৰে যে এই সন্মিলন এনে এটা সময়ত অনুষ্ঠিত হৈছে যেতিয়া দেশখনে পৰৱৰ্তী প্ৰজন্মৰ সংস্কাৰৰ সাক্ষী হৈ আছে আৰু এক বৃহৎ বিশ্ব অৰ্থনৈতিক শক্তি হোৱাৰ দিশত অবিৰতভাৱে আগবাঢ়িছে।
তেওঁ আৰু পৰ্যবেক্ষণ কৰে যে বিকশিত ভাৰত গুণগত মান আৰু উৎকৃষ্টতাৰ সমাৰ্থক । তেওঁ লগতে সকলো অংশীদাৰক গড় ফলাফলৰ বাহিৰলৈ যাবলৈ আহ্বান জনায়। শাসন, সেৱা প্ৰদান আৰু উৎপাদনত গুণগত মানৰ বিষয়ত গুৰুত্ব আৰোপ কৰি প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে উল্লেখ কৰে যে "মেড ইন ইণ্ডিয়া' লেবেল উৎকৃষ্টতা আৰু বিশ্ব প্ৰতিযোগিতামূলক ক্ষমতাৰ প্ৰতীক হ'ব লাগিব। প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে আত্মনিৰ্ভৰশীলতাক শক্তিশালী কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ বিষয়ত গুৰুত্ব আৰোপ কৰি কয় যে ভাৰতে পণ্যৰ শূন্য দোষ আৰু নূন্যতম পৰিৱেশ প্ৰভাৱৰ সৈতে আত্মনিৰ্ভৰশীলতা অনুসৰণ কৰিব লাগিব, ‘মেড ইন ইণ্ডিয়া’ লেবেলটোক গুণগত মানৰ সমাৰ্থক কৰি তুলিব লাগিব আৰু ‘জিৰ’ ইফেক্ট, জিৰ’ ডিফেক্ট’ৰ প্ৰতি আমাৰ দায়বদ্ধতা শক্তিশালী কৰিব লাগিব । এয়া হৈছে বিকশিত ভাৰতৰ দৃষ্টিভংগীৰ লগত সংগতি ৰাখি অৰ্থনৈতিক স্থিতিস্থাপকতাক শক্তিশালী কৰা।
প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে দক্ষতা বিকাশৰ কৌশলৰ উন্নত ডিজাইনৰ বাবে ৰাজ্য আৰু বিশ্ব পৰ্যায়ত দক্ষতাৰ চাহিদাৰ মানচিত্ৰ নিৰ্মাণৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ বিষয়ত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। উচ্চ শিক্ষাৰ বিষয়তো তেওঁ পৰামৰ্শ দিয়ে যে শিক্ষা আৰু উদ্যোগে একেলগে কাম কৰি উচ্চমানৰ প্ৰতিভা সৃষ্টি কৰাৰ প্ৰয়োজন আছে।যুৱক-যুৱতীসকলৰ জীৱিকাৰ বাবে প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে পৰ্যবেক্ষণে এক বৃহৎ ভূমিকা ল’ব পাৰে বুলি পৰ্যবেক্ষণ কৰে। তেওঁ আলোকপাত কৰে যে ভাৰতৰ এক চহকী ঐতিহ্য আৰু ইতিহাস আছে আৰু বিশ্বৰ শীৰ্ষ পৰ্যটন স্থলীৰ ভিতৰত স্থান পোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে। তেওঁ ৰাজ্যসমূহক অন্ততঃ এটা বিশ্ব পৰ্যায়ৰ পৰ্যটনস্থলী সৃষ্টি আৰু এটা সমগ্ৰ পৰ্যটন পৰিৱেশতন্ত্ৰক পুষ্টিৰ বাবে এক ৰোডমেপ প্ৰস্তুত কৰিবলৈ আহ্বান জনায়।
প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীয়ে কয় যে ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় ক্ৰীড়া কেলেণ্ডাৰক বিশ্ব ক্ৰীড়া কেলেণ্ডাৰৰ সৈতে ৰজিতা খুৱাই লোৱাটো গুৰুত্বপূৰ্ণ। ২০৩৬ চনৰ অলিম্পিক আয়োজনৰ বাবে ভাৰতে কাম কৰি আছে। ভাৰতে বিশ্ব মানৰ সমতুল্য আন্তঃগাঁথনি আৰু ক্ৰীড়া পৰিৱেশ তন্ত্ৰ প্ৰস্তুত কৰাটো প্ৰয়োজন। তেওঁ লক্ষ্য কৰিছিল যে সেই সময়ত সৰু ল’ৰা-ছোৱালীক চিনাক্ত, লালন-পালন আৰু প্ৰশিক্ষণ দিব লাগে যাতে তেওঁলোকে প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰে। তেওঁ ৰাজ্যসমূহক আহ্বান জনায় যে আগন্তুক ১০ বছৰ তেওঁলোকৰ মাজত বিনিয়োগ কৰিব লাগিব, তেতিয়াহে ভাৰতে এনে ক্ৰীড়া অনুষ্ঠানত আকাংক্ষিত ফলাফল পাব। স্থানীয় আৰু জিলা পৰ্যায়ত ক্ৰীড়া অনুষ্ঠান আৰু প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ আয়োজন আৰু প্ৰচাৰ আৰু খেলুৱৈসকলৰ তথ্য ৰখাই এক সজীৱ ক্ৰীড়া পৰিৱেশৰ সৃষ্টি কৰিব।
প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীয়ে কয় যে অতি সোনকালে ভাৰতে ৰাষ্ট্ৰীয় উৎপাদন অভিযান (এন এম এম) আৰম্ভ কৰিব। প্ৰতিখন ৰাজ্যই এইক শীৰ্ষ অগ্ৰাধিকাৰ দিব লাগিব আৰু বিশ্বব্যাপী কোম্পানীসমূহক আকৰ্ষণ কৰিবলৈ আন্তঃগাঁথনি সৃষ্টি কৰিব লাগিব। তেওঁ আৰু কয় যে ইয়াত বিশেষকৈ মাটি, উপযোগীতা আৰু সামাজিক আন্তঃগাঁথনিৰ ক্ষেত্ৰত ইজ অৱ ডুইং বিজনেছ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। তেওঁ ৰাজ্যসমূহক উৎপাদনক উৎসাহিত কৰিবলৈ, ‘ইজ অৱ ডুইং বিজনেছ’ক বৃদ্ধি কৰিবলৈ আৰু সেৱা খণ্ডক শক্তিশালী কৰিবলৈও আহ্বান জনায়। সেৱা খণ্ডত প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীয়ে কয় যে ভাৰতক গ্ল’বেল চাৰ্ভিচেছ জায়েন্ট হিচাপে গঢ়ি তুলিবলৈ হেল্থকেয়াৰ, শিক্ষা, পৰিবহণ, পৰ্যটন, পেছাদাৰী সেৱা, এআই আদি অন্যান্য ক্ষেত্ৰত অধিক গুৰুত্ব দিয়া উচিত।
প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে এই কথাতো গুৰুত্ব আৰোপ কৰে যে যিহেতু ভাৰতে বিশ্বৰ খাদ্যৰ টোপোলা হোৱাৰ আকাংক্ষা কৰিছে, সেয়েহে আমি ৰপ্তানিৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি উচ্চ মূল্যৰ কৃষি, দুগ্ধ, মীনপালনলৈ স্থানান্তৰিত হোৱাটো প্ৰয়োজন। তেওঁ আঙুলিয়াই দিয়ে যে প্ৰধানমন্ত্ৰী ধন ধন আঁচনিৰ জৰিয়তে কম উৎপাদনশীলতা থকা ১০০খন জিলা চিনাক্ত কৰা হৈছে। একেদৰে শিক্ষণ ফলাফলত ৰাজ্যসমূহে সৰ্বনিম্ন ১০০খন জিলা চিনাক্ত কৰিব লাগিব আৰু কম সূচকসমূহৰ চাৰিওফালে থকা সমস্যাসমূহ সমাধানৰ ওপৰত কাম কৰিব লাগিব।
পাণ্ডুলিপিৰ ডিজিটেলাইজেচনৰ বাবেও জ্ঞান ভাৰতম মিছন ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ ৰাজ্যসমূহক আহ্বান জনায় প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে। তেওঁ কয় যে ৰাজ্যসমূহত উপলব্ধ এনে পাণ্ডুলিপিসমূহ ডিজিটেলাইজ কৰাৰ বাবে ৰাজ্যসমূহে অভিযান আৰম্ভ কৰিব পাৰে। এই পাণ্ডুলিপিসমূহ ডিজিটেলাইজ হ’লে উপলব্ধ প্ৰজ্ঞা আৰু জ্ঞানৰ সংশ্লেষণৰ বাবে এআই ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি।
প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে উল্লেখ কৰে যে এই সন্মিলনে ভাৰতৰ সামূহিক চিন্তা আৰু গঠনমূলক নীতি আলোচনাৰ পৰম্পৰা প্ৰতিফলিত কৰে, আৰু ভাৰত চৰকাৰে প্ৰতিষ্ঠানিকৰণ কৰা মুখ্য সচিব সন্মিলন সামূহিক বিবেচনাৰ এক ফলপ্ৰসূ মঞ্চত পৰিণত হৈছে।প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে গুৰুত্ব আৰোপ কৰে যে ৰাজ্যসমূহে মুখ্য সচিব আৰু ডিজিপি উভয় সন্মিলনৰ পৰা ওলোৱা আলোচনা আৰু সিদ্ধান্তৰ সৈতে সংগতি ৰাখি শাসন আৰু কাৰ্যকৰীকৰণ শক্তিশালী কৰাৰ বাবে কাম কৰিব লাগে।প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে পৰামৰ্শ দিয়ে যে বিভাগীয় পৰ্যায়ত একেধৰণৰ সন্মিলনৰ আয়োজন কৰি বিষয়াসকলৰ মাজত ৰাষ্ট্ৰীয় দৃষ্টিভংগীৰ প্ৰসাৰৰ লগতে শাসনৰ ফলাফল উন্নত কৰি বিকশিত ভাৰতৰ আকাংক্ষা পূৰণ কৰিব পাৰে।
প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে লগতে কয় যে সামৰ্থ্য বিকাশ আয়োগৰ লগতে সকলো ৰাজ্য আৰু কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চলে সামৰ্থ্য বিকাশৰ পৰিকল্পনা প্ৰস্তুত কৰিব লাগিব। তেওঁ কয় যে শাসন আৰু চাইবাৰ সুৰক্ষাৰ সজাগতাত এআইৰ ব্যৱহাৰ প্ৰয়োজনীয় কথা। ৰাজ্য আৰু কেন্দ্ৰই প্ৰতিজন নাগৰিকৰ সুৰক্ষাৰ বাবে চাইবাৰ সুৰক্ষাৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিব লাগিব।প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে কয় যে এই প্ৰযুক্তিয়ে আমাৰ সমগ্ৰ জীৱনচক্ৰৰ মাজেৰে সুৰক্ষিত আৰু সুস্থিৰ সমাধান প্ৰদান কৰিব পাৰে। শাসন ব্যৱস্থাত গুণগত মান আনিবলৈ প্ৰযুক্তিৰ ব্যৱহাৰৰ প্ৰয়োজন।সামৰণিত প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে কয় যে প্ৰতিখন ৰাজ্যই এই সন্মিলনৰ আলোচনাৰ ভিত্তিত ১০ বছৰীয়া কাৰ্য্যকৰী পৰিকল্পনা তৈয়াৰ কৰিব লাগিব য’ত ১, ২, ৫ আৰু ১০ বছৰৰ লক্ষ্যৰ সময়সীমা থাকিব , য’ত নিয়মীয়া নিৰীক্ষণৰ বাবে প্ৰযুক্তি ব্যৱহাৰ কৰিব পৰা যাব।তিনিদিনীয়া এই সন্মিলনত বিশেষ বিষয়বস্তুৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হয় য’ত আছিল প্ৰাথমিক শিশু শিক্ষা; স্কুলীয়া শিক্ষা; দক্ষতা; উচ্চ শিক্ষা; আৰু ক্ৰীড়া আৰু পাঠ্যক্ৰমৰ বাহ্যিক কাৰ্য্যকলাপসমূহে এক স্থিতিস্থাপক, অন্তৰ্ভুক্ত আৰু ভৱিষ্যতৰ বাবে সাজু কৰ্মশক্তি গঢ়ি তোলাত তেওঁলোকৰ ভূমিকাক স্বীকৃতি দিয়ে।
সন্মিলনত হোৱা আলোচনাত টিম ইণ্ডিয়াৰ মনোভাৱ প্ৰতিফলিত হয় , য’ত কেন্দ্ৰ আৰু ৰাজ্যসমূহে একত্ৰিত হৈ ধাৰণাসমূহক কৰ্মলৈ ৰূপান্তৰিত কৰাৰ এক ভাগ-বতৰা প্ৰতিশ্ৰুতিৰে আগবাঢ়ি আহিছিল। আলোচনাত চুক্তিবদ্ধ ফলাফলসমূহ সময়সীমাবদ্ধ ৰূপায়ণ নিশ্চিত কৰাৰ গুৰুত্বৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হয় যাতে বিকশিত ভাৰতৰ দৃষ্টিভংগীয়ে নাগৰিকৰ জীৱনৰ ক্ষেত্ৰত স্পষ্ট উন্নতিৰ ৰূপ লয়। অধিবেশনসমূহে মানৱ মূলধন উন্নয়নৰ সৈতে জড়িত অগ্ৰাধিকাৰ ক্ষেত্ৰসমূহৰ মাজেৰে বৰ্তমানৰ পৰিস্থিতি, মূল প্ৰত্যাহ্বান আৰু সম্ভাৱ্য সমাধানৰ বিস্তৃত মূল্যায়ন প্ৰদান কৰে।
সন্মিলনে ঐতিহ্য আৰু পাণ্ডুলিপি সংৰক্ষণ আৰু ডিজিটেলাইজেচনৰ বিষয়ত কেন্দ্ৰীভূত আলোচনাৰ সুবিধাও প্ৰদান কৰে; আৰু আয়ুষ ফৰ অলৰ অধীনত প্ৰাথমিক স্বাস্থ্যসেৱা প্ৰদানত জ্ঞানক একত্ৰিত কৰাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। উন্নয়নৰ পদক্ষেপসমূহ যাতে জুখিব পৰা প্ৰভাৱলৈ ৰূপান্তৰিত হয় তাৰ বাবে ফলপ্ৰসূ প্ৰদান, নাগৰিককেন্দ্ৰিক শাসন আৰু ফলাফলমুখী ৰূপায়ণৰ গুৰুত্বৰ ওপৰতো গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হয়। আলোচনাত প্ৰতিষ্ঠানিক ক্ষমতা শক্তিশালী কৰা, আন্তঃবিভাগীয় সমন্বয় উন্নত কৰা আৰু সেৱা প্ৰদান বৃদ্ধিৰ বাবে তথ্য-চালিত নিৰীক্ষণ কাঠামো গ্ৰহণ কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ বিষয়ত আলোকপাত কৰা হয়।
প্ৰক্ৰিয়াসমূহ সৰলীকৰণ, প্ৰযুক্তিৰ পৰা লাভ অৰ্জন আৰু শেষ মাইললৈকে তাৰ প্ৰসাৰ নিশ্চিত কৰাত গুৰুত্ব দিয়া হয়। যাতে বিকাশৰ সুবিধাসমূহ সময়োপযোগী, স্বচ্ছ আৰু সৰ্বাংগীনভাৱে প্ৰতিজন নাগৰিকৰ ওচৰলৈ যায়, সেয়া বিকাশ ভাৰতৰ দৃষ্টিভংগীৰ সৈতে সংগতি ৰাখি কৰাৰ বিষয়ত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হয়।
সন্মিলনত উদীয়মান অগ্ৰাধিকাৰৰ বিষয়ত কেন্দ্ৰীভূতভাবে আলোচনা কৰা হয় । এই অধিৱেশনসমূহত ৰাজ্যসমূহত নিয়ন্ত্ৰণমুক্তকৰণ, শাসনত প্ৰযুক্তি: সুযোগ, বিপদ আৰু প্ৰশমনৰ ওপৰত নীতিগত পথ আৰু উত্তম পদ্ধতিসমূহ পৰীক্ষা কৰা হৈছিল; স্মাৰ্ট যোগান শৃংখল আৰু বজাৰ সংযোগৰ বাবে এগ্ৰিষ্টেক; এখন ৰাজ্য, এক বিশ্বমানৰ পৰ্যটন স্থলী; আতমনিৰ্ভৰ ভাৰত আৰু স্বাধীন; আৰু বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদৰ পিছৰ ভৱিষ্যতৰ পৰিকল্পনা আদিৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা হয় ।
আলোচনাত সমবায় ফেডাৰেলিজমৰ গুৰুত্ব, ৰাজ্য পৰ্যায়ৰ সফল পদক্ষেপৰ প্ৰতিলিপি আৰু বিবেচনাক জুখিব পৰা ফলাফললৈ ৰূপান্তৰিত কৰিবলৈ সময়সীমাবদ্ধ ৰূপায়ণৰ বিষয়ত আলোকপাত কৰা হয়। সন্মিলনত মুখ্য সচিব, সকলো ৰাজ্য/কেন্দ্ৰ শাসিত অঞ্চলৰ জ্যেষ্ঠ বিষয়া, ডমেইন বিশেষজ্ঞ আৰু কেন্দ্ৰটোৰ জ্যেষ্ঠ বিষয়াসকল উপস্থিত থাকে।
Addressed the conference of Chief Secretaries. This year’s theme was ‘Human Capital for Viksit Bharat.’
— Narendra Modi (@narendramodi) December 28, 2025
Shared my thoughts on how we can collectively work to make India Aatmanirbhar, empower the poor and realise our dream of a Viksit Bharat. pic.twitter.com/zxbt19FOxp
This conference of Chief Secretaries has taken place at a time when India is witnessing next-generation reforms. India has boarded the Reform Express and the primary engine of this Reform Express is India’s youth, our demography. That is why, it is our endeavour to empower this…
— Narendra Modi (@narendramodi) December 28, 2025
Emphasised the importance of quality in whatever we do.
— Narendra Modi (@narendramodi) December 28, 2025
Quality in governance.
Quality in delivery.
Quality in manufacturing.
Let’s work towards making the label ‘Made in India’ synonymous with quality and strengthening our commitment to ‘Zero Effect, Zero Defect.’
Highlighted key steps taken to create a new work culture in matters of governance and service delivery. Also talked about integrating the latest technology to bring a positive difference in the lives of people. There were also discussions on skill development, higher education,…
— Narendra Modi (@narendramodi) December 28, 2025
Called upon states to encourage manufacturing, boost ‘Ease of Doing Business’ and strengthen the services sector. Let us aim to make India a Global Services Giant.
— Narendra Modi (@narendramodi) December 28, 2025
India has the potential to become the world’s food basket. We must move towards high-value agriculture, horticulture, animal husbandry, dairying and fisheries. This is how India can become a major food exporter.
— Narendra Modi (@narendramodi) December 28, 2025
