నమస్కారం,
గోవా ముఖ్యమంత్రి ప్రమోద్ సావంత్ జీ , కేంద్ర జల మంత్రి గజేంద్ర సింగ్ షెకావత్ జీ , గోవా ప్రభుత్వంలోని ఇతర మంత్రులు , ఇతర ప్రముఖులు , మహిళలు మరియు పురుషులు , ఈ రోజు చాలా ముఖ్యమైన మరియు పవిత్రమైన రోజు. దేశవ్యాప్తంగా శ్రీకృష్ణ జన్మాష్టమికి సంబురాలు మిన్నంటాయి. దేశప్రజలందరికీ , ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న శ్రీకృష్ణుని భక్తులందరికీ శుభాకాంక్షలు. జై శ్రీ కృష్ణ
ఈరోజు గోవాలో ఈ కార్యక్రమం జరిగింది. కానీ ఈ రోజు నేను దేశం సాధించిన మూడు ప్రధాన విజయాలను దేశప్రజలందరితో పంచుకోవాలనుకుంటున్నాను. మరియు నేను మొత్తం దేశం గురించి చెబుతున్నాను. భారతదేశం సాధించిన ఈ ఘనత గురించి నా స్వదేశీయులు తెలుసుకున్నప్పుడు , వారు మరియు ముఖ్యంగా మన తల్లులు మరియు సోదరీమణులు చాలా గర్వపడతారని నేను ఖచ్చితంగా అనుకుంటున్నాను. ఈ రోజు మనం అమృతకల్లో భారతదేశం కృషి చేస్తున్న పెద్ద లక్ష్యాలకు సంబంధించిన మూడు ముఖ్యమైన మైలురాళ్లను పూర్తి చేసాము. మొదటి దశ - నేడు దేశంలోని 10 కోట్ల గ్రామీణ గృహాలు పైపుల ద్వారా శుద్ధి చేసిన నీటి సౌకర్యాలకు అనుసంధానించబడ్డాయి. ఇంటింటికీ నీరందించేందుకు ప్రభుత్వం చేస్తున్న కృషికి ఇది పెద్ద విజయం. ' ప్రతి ప్రయత్నం 'ఇది కూడా ఒక మంచి ఉదాహరణ. ఈ ఘనత సాధించినందుకు నేను ప్రతి దేశస్థుడిని మరియు ముఖ్యంగా తల్లులు మరియు సోదరీమణులను అభినందిస్తున్నాను.
స్నేహితులారా ,
దేశం మరియు ముఖ్యంగా గోవా నేడు గొప్ప విజయాన్ని సాధించింది. నేడు, గోవా దేశంలోని మొదటి గృహ నీటి ధృవీకరణ రాష్ట్రంగా మారింది. దాద్రా నగర్ హవేలీ మరియు డామన్ మరియు డయ్యూ కూడా హర్ ఘర్ జల్ సర్టిఫైడ్ కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలుగా మారాయి. గత కొన్ని సంవత్సరాలుగా గోవా ప్రతి ప్రధాన ప్రచారంలో ముందంజలో ఉంది. గోవా ప్రజలు , ప్రమోద్ జీ మరియు అతని బృందం , గోవా ప్రభుత్వం , స్థానిక సంస్థలు , ప్రతి ఒక్కరికి నేను అభినందనలు తెలియజేస్తున్నాను. మీరు హర్ ఘర్ జల్ అభియాన్ను ముందుకు తీసుకువెళుతున్న తీరు దేశం మొత్తానికి స్ఫూర్తిదాయకం. రాబోయే నెలల్లో మరిన్ని రాష్ట్రాలు ఈ జాబితాలో చేరడం నాకు సంతోషంగా ఉంది.
స్నేహితులారా ,
దేశంలో మూడో విజయం స్వచ్ఛ భారత్ అభియాన్కు సంబంధించినది. కొన్ని సంవత్సరాల క్రితం దేశప్రజలందరి కృషి వల్ల దేశాన్ని ప్రకటించారు. ఆ తర్వాత గ్రామాలను ఆక్రమణలు లేని గ్రామాలుగా తీర్చిదిద్దాలని సంకల్పించారు. అంటే , కమ్యూనిటీ టాయిలెట్లు , ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాల నిర్వహణ , వాడిన నీటి నిర్వహణ మరియు గోబర్ధన్ ప్రాజెక్టులు వంటి సౌకర్యాలు అభివృద్ధి చేయబడతాయి. ఈ విషయంలో దేశం కూడా గణనీయమైన విజయాలు సాధించింది. ఇప్పుడు దేశంలోని వివిధ రాష్ట్రాల్లో లక్షకు పైగా గ్రామాలు ఓడీఎఫ్ ప్లస్ (ఓడీఎఫ్ ప్లస్)గా మారాయి. ఈ మూడు ముఖ్యమైన మైలురాళ్లను దాటిన అన్ని రాష్ట్రాలకు , అన్ని గ్రామాలకు అభినందనలు .
స్నేహితులారా ,
నేడు, ప్రపంచంలోని ప్రధాన సంస్థలు 21వ శతాబ్దపు సవాళ్లలో ఒకటి నీటి భద్రత అని చెబుతున్నాయి . భారతదేశం అభివృద్ధి చెందాలనే సంకల్పానికి నీటి కొరత పెద్ద అవరోధంగా ఉంటుంది. సామాన్యులు , పేదలు , మధ్యతరగతి వారు, రైతులు, పరిశ్రమలు ఇలా అందరూ నీటి కొరతతో చాలా ఇబ్బందులు పడుతున్నారు. ఈ అతిపెద్ద సవాలును ఎదుర్కొనేందుకు , సేవాభావంతో , కర్తవ్య భావంతో 24 గంటలూ పని చేయాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది . ఈ స్ఫూర్తితో గత ఎనిమిదేళ్లుగా నీటి భద్రతకు సంబంధించిన పనులను పూర్తి చేసేందుకు మా ప్రభుత్వం ప్రయత్నిస్తోంది. ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయడానికి అంత శ్రమ అవసరం లేదన్నది నిజం.దేశాన్ని నిర్మించాలంటే ఇది జరగాలి. మరియు అది అందరి కృషి ద్వారా సాధించబడుతుంది.మనమందరం దేశ నిర్మాణ మార్గాన్ని ఎంచుకున్నాము. అందుకే ప్రస్తుత మరియు భవిష్యత్తు సవాళ్లకు మేము నిరంతరం పరిష్కారాలను వెతుకుతున్నాము. దేశం గురించి పట్టించుకోని వారు దేశం యొక్క ప్రస్తుత లేదా భవిష్యత్తులో నష్టాన్ని పట్టించుకోరు. అలాంటి వ్యక్తులు నీటి కోసం పెద్దగా మాట్లాడగలరు కానీ నీటి కోసం దృష్టితో పని చేయలేరు .
స్నేహితులారా ,
స్వాతంత్య్ర అమృతంలో నీటి భద్రత భారతదేశ ప్రగతికి ఆటంకం కాకూడదు . అది క్యాచ్ ద రెయిన్ అయినా , అటల్ భూగర్భ జల పథకం అయినా , దేశంలోని ప్రతి జిల్లాలో 75 అమృత్ సరోవర్ నిర్మాణం , నదుల అనుసంధానం ప్రాజెక్ట్ లేదా జల్ జీవన్ మిషన్ , వీటన్నింటికీ లక్ష్యం - సామాన్య పౌరుల నీటి భద్రత దేశం. కొద్ది రోజుల క్రితం భారతదేశంలో రామ్సర్ సైట్ల సంఖ్య , అంటే చిత్తడి నేలల సంఖ్య 75 కి పెరిగిందని ఒక వార్త వచ్చింది . వీటిలో 50 సైట్లు గత ఎనిమిది సంవత్సరాలలో మాత్రమే జోడించబడ్డాయి. నీటి భద్రత కోసం భారతదేశం సర్వతోముఖంగా ప్రయత్నాలు చేస్తోందని, దాని ఫలితాలు ప్రతి దిశలో కూడా కనిపిస్తున్నాయని అర్థం.
స్నేహితులారా ,
నీరు మరియు పర్యావరణం పట్ల అదే నిబద్ధత జల్ జీవన్ మిషన్ యొక్క 10 కోట్ల దశలో ప్రతిబింబిస్తుంది . అమృత్ కాలాను ప్రారంభించడం మంచిది. జల్ జీవన్ మిషన్ కింద కేవలం 3 సంవత్సరాలలో 7 కోట్ల గ్రామీణ కుటుంబాలకు పైప్లైన్ ద్వారా నీటి సౌకర్యం కల్పించారు. ఇది సాధారణ విషయం కాదు. స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన 7 దశాబ్దాలలో, దేశంలో కేవలం 3 కోట్ల గ్రామీణ కుటుంబాలకు మాత్రమే కుళాయి నీటి సరఫరా జరిగింది. దేశంలో దాదాపు 16 కోట్ల గ్రామీణ కుటుంబాలు నీటి కోసం బయటి వనరులపై ఆధారపడాల్సి వచ్చింది. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఇంత పెద్ద జనాభాను ఈ ప్రాథమిక అవసరాల కోసం కష్టపడుతున్నా మనం ఉంచలేకపోయాం. కాబట్టి 3కొన్నాళ్ల క్రితం ఎర్రకోట నుంచి ప్రసంగిస్తూ ఇంటింటికీ కుళాయిల ద్వారా నీళ్లు తెస్తామని ప్రకటించాను. కొత్త ప్రభుత్వం ఏర్పడిన తర్వాత, మేము ప్రత్యేక మంత్రిత్వ శాఖ , జల్ శక్తి ఏర్పాటు చేసాము. ఈ ప్రచారానికి 3 లక్షల 60 వేల కోట్ల రూపాయలు ఖర్చు చేస్తున్నారు . శతాబ్దపు అతి పెద్ద మహమ్మారి అనేక అవాంతరాలను తెచ్చిపెట్టింది , కానీ ప్రచారం మందగించలేదు. ఈ నిరంతర ప్రయత్నాల వల్ల గత 7 దశాబ్దాలలో చేసిన పనికి రెట్టింపు పని గత 3 సంవత్సరాలలో జరిగింది. ఎర్రకోట నుండి ఈ సంవత్సరం నేను మాట్లాడిన అదే మానవ-కేంద్రీకృత అభివృద్ధికి ఇది ఒక ఉదాహరణ. ప్రతి ఇంటికి నీరు చేరితే గొప్ప ప్రయోజనం మన సోదరీమణులకు , రాబోయే తరాలకు, పోషకాహార లోపానికి వ్యతిరేకంగా మన పోరాటాన్ని బలపరుస్తుంది. ప్రతి నీటికి సంబంధించిన సమస్య వల్ల మన తల్లులు మరియు సోదరీమణులు ఎక్కువగా ప్రభావితమవుతారు , కాబట్టి ఈ ప్రచారంలో మా సోదరీమణులు-కూతుళ్లు కేంద్రంగా ఉన్నారు. స్వచ్ఛమైన తాగునీరు అందించే ఇళ్లలో , సోదరీమణుల సమయం ఇప్పుడు ఆదా అవుతుంది. కుటుంబంలోని పిల్లలకు కలుషిత నీటి వల్ల వచ్చే వ్యాధులు కూడా తగ్గుముఖం పడుతున్నాయి.
స్నేహితులారా ,
జల్ జీవన్ మిషన్ కూడా నిజమైన ప్రజాస్వామ్యానికి గొప్ప ఉదాహరణ , పూజ్య బాపు కలలుగన్న గ్రామ స్వరాజ్యం . నాకు గుర్తుంది , నేను గుజరాత్లో ఉన్నప్పుడు, కచ్ జిల్లాల్లో నీటి సంబంధిత అభివృద్ధి పనులను తల్లులు మరియు సోదరీమణులకు అప్పగించారు. ఈ ప్రయోగం ఎంతగానో విజయవంతమై అంతర్జాతీయ స్థాయిలో అవార్డు కూడా గెలుచుకుంది. నేడు, ఇదే ప్రయోగం జల్ జీవన్ మిషన్కు కూడా ఒక ముఖ్యమైన ప్రేరణ. జల్ జీవన్ మిషన్ కేవలం ప్రభుత్వ పథకం మాత్రమే కాదు , సమాజం కోసం , సమాజం కోసం నిర్వహించే పథకం .
స్నేహితులారా ,
జల్ జీవన్ మిషన్ విజయానికి దాని నాలుగు బలమైన స్తంభాలే కారణం. మొదటిది - ప్రజల భాగస్వామ్యం , రెండవది - భాగస్వామ్యం , ప్రతి ఆసక్తి యొక్క భాగస్వామ్యం , మూడవది - రాజకీయ సంకల్పం మరియు నాల్గవది - వనరుల పూర్తి వినియోగం.
సోదర సోదరీమణులారా ,
జల్ జీవన్ మిషన్ కింద పంచాయతీలు , గ్రామసభలు , గ్రామాల్లో స్థానిక ప్రజలు పాల్గొన్న తీరు , వారికి బాధ్యతలు అప్పగించిన తీరు అపూర్వమైనది. ప్రతి ఇంటికీ పైపుల ద్వారా నీటిని తీసుకొచ్చే పనుల్లో గ్రామాల ప్రజల సహకారం తీసుకుంటున్నారు . గ్రామ ప్రజలే తమ గ్రామంలో నీటి భద్రత కోసం గ్రామ కార్యాచరణ ప్రణాళికను సిద్ధం చేస్తున్నారు.
తీసుకోవలసిన నీటి విలువను కూడా గ్రామ ప్రజలే నిర్ణయిస్తారు. గ్రామస్తులు నీటి పరీక్షలో పాల్గొన్నారు. 10 లక్షల మందికి పైగా మహిళలు ఈ పనిలో శిక్షణ పొందారు. నీటి కమిటీలో కనీసం 50 శాతం మంది మహిళలను నియమించారు. గిరిజన ప్రాంతంలో ఉన్న చోట పనులు వేగవంతం చేసేందుకు ప్రాధాన్యం ఇస్తున్నారు . జల్ జీవన్ మిషన్ యొక్క రెండవ స్తంభం - భాగస్వామ్యం! రాష్ట్ర ప్రభుత్వం అయినా , పంచాయతీ అయినా , స్వయం సేవా సంస్థ అయినా , విద్యా సంస్థ అయినా, ప్రభుత్వంలోని వివిధ శాఖలు మరియు మంత్రిత్వ శాఖలు అన్నీ కలిసి పనిచేస్తున్నాయి. ఇది చాలా ప్రాథమిక , అట్టడుగు స్థాయిలో భారీ ప్రయోజనాలను కలిగి ఉంది.
స్నేహితులారా ,
జల్ జీవన్ మిషన్ విజయానికి మూడో స్తంభం రాజకీయ సంకల్పం! గత 70 ఏళ్లలో జరిగిన పనుల కంటే ఏడేళ్లలోపు ఎన్నో రెట్లు ఎక్కువ పనులు జరిగాయి . లక్ష్యం చాలా కష్టం , కానీ భారతదేశ ప్రజలు ఒక్కసారి దృఢ సంకల్పం చేస్తే చేరుకోలేని లక్ష్యం లేదు . కేంద్ర ప్రభుత్వం , రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు , గ్రామ పంచాయతీలు ఈ ప్రచారాన్ని పూర్తి చేసేందుకు కృషి చేశాయి. జల్ జీవన్ మిషన్ వనరుల సరైన వినియోగం, అందుబాటులో ఉన్న వనరుల గరిష్ట వినియోగంపై సమానంగా దృష్టి సారించింది . MGNREGA వంటి పథకాలు జల్ జీవన్ మిషన్ను వేగవంతం చేస్తున్నాయి. వారికి కూడా సాయం చేస్తున్నారు. ఈ మిషన్ కింద జరుగుతున్న పనులు ,తద్వారా గ్రామాల్లో కొత్త ఉపాధి అవకాశాలు పెద్ద ఎత్తున ఏర్పడుతున్నాయి. కుళాయి ద్వారా ప్రతి ఇంటికి నీరు చేరినప్పుడు , సంతృప్త పరిస్థితి వచ్చినప్పుడు , పక్షపాతం మరియు వివక్ష ఉండదని ఈ మిషన్ యొక్క ప్రయోజనాల్లో ఒకటి .
స్నేహితులారా ,
ఈ ప్రచారంలో కొత్త నీటి వనరులను నిర్మిస్తున్నారు , నీటి ట్యాంకులు నిర్మిస్తున్నారు , నీటి శుద్ధి ప్లాంట్ ప్రాజెక్టులు నిర్మిస్తున్నారు , పంప్ హౌజ్లు నిర్మిస్తున్నారు. ఈ పనులన్నీ జియో ట్యాగింగ్ కూడా చేస్తున్నారు. నీటి సరఫరా మరియు నాణ్యతను పర్యవేక్షించడానికి ఆధునిక సాంకేతికత అంటే ' ఇంటర్నెట్ ఆఫ్ థింగ్స్' ఉపయోగించడం ప్రారంభించబడింది . జల్ జీవన్ మిషన్ను శక్తివంతం చేయడానికి ప్రజల శక్తి , మహిళా శక్తి మరియు సాంకేతిక శక్తి కలిసి రావడం దీని అర్థం. దేశం మొత్తం పని చేస్తున్న విధంగా ప్రతి ఇంటికి కుళాయి నీటిని తీసుకురావాలనే లక్ష్యాన్ని ఖచ్చితంగా సాధిస్తామని నేను విశ్వసిస్తున్నాను .
ఈ శుభ సందర్భంగా, ఈ గొప్ప విజయాన్ని సాధించినందుకు గోవా , గోవా ప్రభుత్వం , గోవా పౌరులను నేను అభినందిస్తున్నాను. మూడు సంవత్సరాల క్రితం ఎర్రకోట నుండి చూసిన కల , గ్రామ పంచాయతీ నుండి అన్ని సంస్థల సహకారంతో, ఆ కల ఇప్పుడు నెరవేరుతుందని మేము దేశప్రజలకు నమ్మకం కలిగించాలనుకుంటున్నాము. మరొక్కసారి కృష్ణ జన్మాష్టమి శుభాకాంక్షలు తెలుపుతూ నా ప్రసంగానికి విరామం ఇస్తున్నాను !
మీకు చాలా కృతజ్ఞతలు!!
